Ազատություն եմ մաղթում հարևան երկրի ժողովրդին և մամուլին

Ջերմորեն շնորհավորում եմ ձեզ մասնագիտական տոնի՝ Հայ մամուլի օրվա կապակցությամբ:

Այս մասին ասվում է «Հանրային կապերի և տեղեկատվության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տարածած պարզաբանման մեջ:

Արթուր Հովհաննիսյանը հավաստիացրեց՝ փոփոխության նպատակը պետական կառույցում աշխատանքային միջավայրի բնականոն ապահովումն է, համակեցության կանոնների պահպանումը:

Ըստ Դոյդոյանի՝ Հայաստանում մամուլը թեև բավականաչափ ազատ չէ, սակայն ունի ազատ արտահայտվելու հնարավորություն:

Տեղեկատվությունը ապօրինաբար չտրամադրելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում՝ սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեսնապատիկից մինչև յոթանասունապատիկի չափով:

Քաղաքական կուսակցությունները կարող են ստեղծել միայն տպագիր մամուլ, իսկ տեղական մամուլն իրավասու չէ օտարերկրյա ֆինանսավորում ստանալ։

Հետազոտությունը կազմված է տեղական առաջատար լրատվամիջոցների մի խումբ լրագրողների, խմբագիրների և մեդիա ոլորտի մասնագետների գնահատականների հիման վրա:

Հարցազրույցը, ըստ էության, հիմնականում դրական արձահանքներ է ստավել ադրբեջանցիների շրջանում, սակայն այն, ըստ Միրզալիի, հունից հանել է բռնապետ Ալիևին:

Հաշվետու ժամանակահատվածում Թուրքիայում 3 կին լրագրող է դատարանի առաջ կանգնել:

Մեր երկրի համար այս պատասխանատու ժամանակահատվածում միայն ազատ ու պրոֆեսիոնալ մամուլը կարող է կարևոր առաքելություն ունենալ խնդիրները հաղթահարելու գործում։

Ըստ ԱԱԾ-ի՝ հրապարակված տեքստում պետք չէ փնտրել իրավական ակտերի հետ հակասություններ կամ անհամապատասխանություններ:

Կոչ ենք անում նաև մեր բոլոր համաքաղաքացիներին, ովքեր գիտակցում են տեղեկատվություն ստանալու կարևորությունը, հարգանքով վերաբերվել իրենց մասնագիտական պարտականությունները կատարող ԶԼՄ ներկայացուցիչներին։

Սա Հայաստանում վերջին երկու տարիների ընթացքում ժողովրդավարության ամրապնդման լավագույն ցուցիչն ու արձանագրումն է:

Շնորհավորում եմ մամուլի ազատության համաշխարհային օրվա կապակցությամբ բոլոր մամուլի ներկայացուցիչներին և նրանց հսկայական լսարանին:

Այս տարի COVID-19 վարակը մամուլի ու լրագրության համար առաջացրեց անսպասելի մարտահրավերներ. արտակարգ դրություն, արագ փոփոխվող սահմանափակումներ և այլն։

«Լրագրողներ առանց սահմանների» միջազգային կազմակերպության կազմած «Մամուլի ազատության վարկանիշում» Հայաստանը 2020 թվականին էլ պահպանել է իր դիրքերը:

ՀԵղափոխությունն ուրիշ բան որ արած չլինի, կա մի բան՝ այն է՝, որ ՀՀ քաղաքացին, որ 27 տարի այն տրամաբանության մեջ էր, որ ոչ մի բան չի որոշում, այսօր գիտի, որ որոշում է ամեն ինչ։

Փորձենք հասկանալ, թե որքանով են արդարացված այս մտահոգությունները, եւ ինչ է տեղի ունենում իրականում։

Նշենք, որ ավելի վաղ Ռուսաստանում Հայաստանի դեսպան Վարդան Տողանյանը «Говорит Москва»-ին հայտնել էր, որ վերոնշյալ հոդվածի առնչությամբ դիմել է Ռուսաստանի Դաշնության գլխավոր դատախազություն:

Ես կարծում եմ, որ Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի օրինակը, երբ ակնառու, քննադատող լրագրողն ու ընդդիմադիր քաղաքական գործիչը դարձավ հեղափոխության առաջնորդ եւ երկրի ղեկավար:

Կեղծ լուրն արագ տարածվել է ադրբեջանական մամուլում, հետո՝ իրանական ու դարձել հակահայկական ուժերի ներշնչանքի աղբյուր: «Լուրի հեղինակները եւ նրանց շարժառիթները պետք է պարզվեն»,- նշել է Նիկոլ Փաշինյանը:

Այս մասին ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է ՀՀ գլխավոր դատախազի խորհրդական Գոռ Աբրահամյանը՝ շարունակելով.

Ձեռնարկվում են միջոցառումներ դեպքի բոլոր հանգամանքները պարզելու ուղղությամբ:

Մամուլի միջազգային ինստիտուտի կողմից ներկայացված վերջին զեկույցի համաձայն՝ Թուրքիայում կալանավորված է ավելի քան 120 լրագրող:

Դեպքը պատահել է Հայոց ցեղասպանության մասին բազմաթիվ հրապարակումներով հայտնի, ազատական և ընդդիմադիր հայացքներով հայտնի «Gazete Duvar» լրատվական կայքում:

Ստամբուլի ծանր հանցագործությունների դատարանը «ահաբեկչական խմբավորման պրոպագանդա կատարելու» մեղադրանքի հիման վրա լրագրող Բերզան Գյունեշին դատապարտվել է 3 տարի 5 ամիս 15 օր ազատազրկման։

Թվարկված կարգավիճակներից որեւէ մեկում «Ժողովուրդ» օրաթերթը չի տեղավորվում:

Այս մասին իր իր ֆեյսբուքյան էջում գրել է ՀՀ մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը՝ անդդրադառնալով «Հայելի» մամուլի ակումբի դեմ հարձակման մասին:

Իհարկե, անհասկանալի մեկնաբանություններ եղան այս մասով, թե լրագրողը որտեղից գիտի՝ ինչ է ասել Հարությունյանը, լրագրողը ուղղորդված է եւ այլն: Այս բոլոր մեղադրանքներին կարճ ենք պատասխանում.

ԲՀԿ նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը, ինչպես միշտ, այսօր եւս լրագրողների հետ զրույցում վրդովվեց իրեն տրվող հարցերից եւ նույնիսկ վիրավորեց «Ազատություն» ռ/կ լրագրողին։

Նա ազատված է մեղադրանքը ապացուցված չլինելու հիմնավորմամբ:

Խանդանյանը վստահեցրեց, որ ԱԺ իշխանական խմբակցությունը երբևէ չի ունեցել ու չի ունենա մտադրություն՝ սահմանափակել կամ խոչընդոտել լրագրողների գործունեությունը:

2008 թվականի մարտի 2-ին ցերեկը ինձ զանգահարել էին «Արմինկոյից» (մեր այն ժամանակվա պրովայդերից) եւ տեղեկացրել են, որ ԱԱԾ-ի պահանջով aravot.am կայքն արգելափակվել է:

«Կարելի է մտածել օրենսդրական կարգադրությունների մասին, որպեսզի նվազագույնի հասցվի ատելության խոսքը, հատկապես առցանց տիրույթում եւ սոցիալական ցանցերում: Դա իսկապես խնդիր է»,- նշեց Մելիքյանը:

Կիբերհարձակումները, ձերբակալություններն ու առեւանգումները դարձել են մամուլը լռեցնելու հիմնական միջոցը։ Շատ դեպքերում կիրառվում է նաեւ սպանությունների եղանակը։

Այսպես է ամբողջ աշխարհում և այսպես է Հայաստանում: Եվ մեր հասարակությունը պետք է գիտակցի այս փաստը, գնահատի լրագրողի աշխատանքը, քաջալերի և աջակցի նրան:

ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյան շնորհավորել է մամուլի ազատության միջազգային օրվա առիթով:

Եթե դա գրաքննություն էլ չանվանենք, այնուամենայնիվ բոլոր հեռուստաալիքները եղել են կառավարության վերահսկողության տակ:

2018-ի արդյունքներով Հայաստանը մամուլի ազատության ինդեքսում աննախադեպ առաջընթաց է գրանցել՝ 19 կետով բարելավելով իր դիրքերը եւ հայտնվելով 61-րդ հորիզոնականում:

Բայց հստակ է, որ ամեն ինչ պետք է թափանցիկ լինի, իսկ այնտեղ, որտեղ կտեսնենք քաղաքական ճնշումներ, քաղհասարակության և լրատվամիջոցների կողմից կհասցնենք հակահարված:

Դուք բոլորդ մամուլի ներկայացուցիչ եք, դուք ձեր վրա ճնշում զգացել ե՞ք, ձեզնից որեւէ մեկը մտածում է, որ Հայաստանում մամուլի նկատմամբ ճնշում կարող է լինի՞։

Ինչ ուզում է լինի՝ Հայաստանում մենք հակամամուլային որեւէ գործողություն չեն անելու, ուզում է՝ բոլոր լրատվամիջոցները մեկ սեփականատեր ունենան։

Անդրադարձ եղավ նաեւ մամուլի որակին, հրապարակումների թեմաներին, ինչի մասին Աննա Հակոբյանն ասաց, որ լրագրության, մամուլի թեմայով կխոսեր, բայց կխնայի ժամանակը:

«Այն քաղաքական ուժերը, որոնք քաղաքական դաշտի հիմնական խաղացողն են, դարձրել են իրենց ենթակա լրատվամիջոցներին քաղաքական համակարգի մի մասը»,- ասաց Մելիքյանը:

Կարծում եմ՝ նորմալ է, որ կառավարության և մամուլի հարաբերություններում որոշակի լարվածություն լինի

Ըստ տվյալների` Թուրքիան մի երկիր է, որտեղ բազաթիվ խախտումներ են գրանցվում մամուլի և խոսքի ազատության ուղղությամբ:

Խոսելով լրատվադաշտի մասին՝ Փաշինյանն ասաց, որ հեղափոխությունից հետո Հայաստանում սեփականության վերաբաշխում չի եղել, չի եղել նաեւ լրատվական դաշտում, ինչի առիթով ինքը շատ ուրախ է։

Սա մեկ թիմի շահերի պաշտպանության խնդիր չէ, պրոֆեսիոնալ լրագրողական կազմը կարող է դատական կարգով պաշտպանել իր իրավունքներ

Հանրային ռադիոյի գործադիր տնօրեն Մարկ Գրիգորյանն աշխատանքից ազատվելու դիմում էր գրել 2018 թվականի դեկտեմբերի 19-ին:

Պատիժը սահմանվել է Թուրքիայի ռադիոյի և հեռուստատեսության բարձրագույն խորհրդի (RTÜK) վերահսկողության և գնահատման վարչության կազմած զեկույցի հիման վրա:

«Հաջողակ, երջանիկ եւ մամուլի համար ազատ եւ անվտանգ տարի լինի»,- ասել է Նիկոլ Փաշինյանը:

«Գտան, որ ես աշխատում եմ նորմալ: Հ1-ի վարչարարությունն իրականացնում եմ նորմալ»,- ասաց նա:

Նախարարը ոչ ավել եւ ոչ պակաս խորհդրարանում խտրականություն է դնում լրատվամիջոցների միջեւ ու ստանձնում է խմբագրի պարտականություններ, մտածում էքսկյուզիվ նյութ ապահովելու մասին:

Սա աննախադեպ երևույթ է, երբ լրատվամիջոցը դատի է տալիս լրագրողին նրա ֆեյսբուքյան գրառման համար, ինչն արդեն խոսում է կոնկրետ ձեռագրի մասին։

Մենք շարունակելու ենք ուշադրությամբ հետևել նախաքննության ընթացքին ու իրադարձությունների զարգացումներին և մեր դիրքորոշումն ու գնահատականները հայտնել հանրությանը։

Yerevan.Today-ի տարածքներում խուզարկություն իրականացնելը և սարքավորումների առգրավումը լրագրողական աղբյուրների պաշտպանության սկզբունքի կոպիտ խախտում է:

«Հայկական ժամանակ»-ի հարցին ի պատասխան, «Yerevan.today»-ի խմբագիրը նշեց, որ խուզարկություն իրականացնելուց առաջ իրավապահները ներկայացրել են դատարանի որոշումը:

Փաստաթղթի մեջ նշված է, որ կարգը պետք է խստագույնս պահպանել:

Նախարարի այս պատասխանը կարող է գնահատվել որպես խտրականության դրսեւորում՝ տեղեկություն տրամադրելու առումով:

Ընդգծեմ նաև, որ անտրամաբանական կլիներ, եթե ես սկզբում համաձայնեի մեկնաբանություն տալ հարգելի Տիրայրին, իսկ հետո պահանջեի հեռացնել իր հեղինակած նյութը։

Այս եւ այլ տեղեկությունների շուրջ փորձեցինք մեկնաբանություն ստանալ «Պանարմենիան» մեդիա գրուպի գլխավոր տնօրեն Արմեն Արզումանյանից, սակայն մեր զանգերն անպատասխան մնացին:

Չցանկանալով քննարկման առարկա դարձնել մեր գործընկերներին ուղղված այն մեղադրանքները՝ հրապարակումների ոչ օբյեկտիվ լինելու մասին, միայն փաստենք, թե ինչպիսի միջոցներ են ձեռնարկել:

Խմբագրակազմն հուսով է, նոր իրավիճակում դատարանն իսկապես անաչառ և անկախ քննություն կիրականացնի, իսկ իրավապահ մարմինները ի վերջո պատշաճ գնահատական կտան Մարտի 1-ի իրական մեղավորին։

Չեմ ուզում կոնկրետ հասցեավորել, որովհետեւ կստացվի որ ինչ–որ մեկին ուզում եմ թիրախավորել։ Ընդամենն ահազանգ եմ հնչեցնում, խնդրանք, կոչ:

Սրան զուգահեռ էլ՝ մշակույթի նորանշանակ նախարար Լիլիթ Մակունցը նշում է, որ գերատեսչության եռամսյակի բյուջեն սպառված է եւ պարտքով են աշխատում:

ՀՀ ոստիկանության Կոտայքի բաժնի պետը խոչընդոտել է լրագրողի մասնագիտական օրինական գործունեությանը. քրեական գործի նախաքննությունն ավարտվել է:

ՀՀ ոստիկանության պետի հրամանով...

Մեր տեղեկություններով, նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել երկրից չհեռանալու մասին ստորագրությունը:

Լրագրողների դեմ հանցագործությունները պետք է դատական կարգով հետապնդվեն։

Հիշեցնենք, որ երեկ կառավարության 3-րդ շենքի մոտ քաղաքացիական հագուստով երկու անձինք ծեծի են ենթարկել լրագրող Տիրայր Մուրադյանին՝ հենց ոստիկանների աչքի առաջ իր մասնագիտական գործունեությունեը կատարելիս:

Այս հրամանից հետո, երբ մեր թղթակիցը վազքով հեռացել է, Պողոսյանը հրամայել է բռնել լրագրողին:

Լրագրողները հրավիրվում են լուսաբանելու միայն նիստից հետո կազմակերպվելիք ճեպազրույցները, որոնք կկայանան մամուլի սրահում:

Նյութերի նախապատրաստման ընթացքում լրագրողը պնդել է հոդվածում նշված հանգամանքները:

Ներկայացված առաջարկներն ուղղված են բուն ավագանու աշխատանքները ոչ թափանցիկ դարձնելուն:

Քննության արդյունքների մասին ՔԿ-ն խոստանում է տեղեկացնել լրացուցիչ։

Սպառնալիքներն ատելության դրսեւորումներ են ժողովրդավարության համար կենսական մամուլի ազատության դեմ:

Այդպես է Գերմանիայում, Մեծ Բրիտանիայում եւ Իսրայելում:

Այդպիսի արարք կատարած անձը ենթակա է խիստ պատասխանատվության՝ հետագայում նմանատիպ ցանկացած դեպք բացառելու համար։

Թերթի այսօրվա համարը լույս է տեսել սահմանափակ տպաքանակով: Թերթի օրինակը կարող եք ձեռք բերել մասնավոր կրպակներում եւ «Հայփոստի» փոստային բաժանմունքներում: