Եվս մեկ բացթողնված շանս. Սարգսյանն ու Ալիեւը Նյու Յորք չեն գնա

Սեպտեմբերի 13-ից Նյու Յորքում մեկնարկել է ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի 71-րդ նստաշրջանը, որն ավարտվելու է սեպտեմբերի 26-ին: Մինչ այժմ որեւէ պաշտոնական հաղորդագրություն չի եղել, թե արդյո՞ք Սերժ Սարգսյանն ու Իլհամ Ալիեւը մասնակցելու են այդ գագաթաժողովին, կամ արդյո՞ք հնարավոր է, որ այդ գագաթաժողովի շրջանակներում Ղարաբաղի հարցով հանդիպում տեղի ունենա նրանց միջեւ:

Այս կապակցությամբ մեր հարցմանը Սերժ Սարգսյանի մամուլի խոսնակ Վլադիմիր Հակոբյանը պատասխանեց. «Նախագահի այցերի եւ հանդիպումների մասին պատշաճ կերպով եւ ժամանակին կտեղեկացնենք»: 

Ադրբեջանական լրատվամիջոցներում որեւէ տեղեկություն չկա նաեւ ՄԱԿ-ի Գլխավոր վեհաժողովի 71-րդ նստաշրջանին Ալիեւի հնարավոր մասնակցության մասին: 

Մինչդեռ, ինչպես հայտնի է՝ ԼՂ հարցով Վիեննայում եւ Սանկտ Պետերբուրգում տեղի ունեցած հանդիպումներում Սերժ Սարգսյանն ու Իլհամ Ալիեւը բանակցային ճանապարհով ԼՂ հարցի կարգավորման հասնելու նպատակով կրկին հանդիպելու ցանկություն էին հայտնել: Տեղեկություններ էին շրջանառվում, որ այն կարող է տեղի ունենալ օգոստոսին՝ ամփոփելու ապրիլյան պատերազմին հաջորդած երկու հանդիպումներում ձեռքբերված պայմանավորվածությունների կատարման ընթացքը: Օգոստոսի 16-ին, սակայն, ԵԱՀԿ ՄԽ ամերիկացի համանախագահ Ջեյմս Ուորլիքը հայտարարեց, որ օգոստոսին հանդիպում ծրագրված չէ. «Մենք դիտարկում ենք նոր հանդիպում կազմակերպելու հնարավորությունը: Առաջարկները ուսումնասիրելու համար մենք մշտապես շփումների մեջ ենք նախագահների եւ նախարարների հետ»,- ասել էր համանախագահը:

Ինչ վերաբերում է պայմանավորվածություններին, ապա դրանք վերաբերում էին շփման գծում հետաքննության մեխանիզմների տեղադրմանը եւ ԵԱՀԿ նախագահի անձնական ներկայացուցչի գրասենյակի ընդլայնմանը:

Մասնավորապես, մայիսի 16-ին Վիեննայում կայացած Սերժ Սարգսյան-Իլհամ Ալիեւ հանդիպմանը համաձայնություն էր ձեռք բերվել քայլեր ձեռնարկել մշտադիտարկման եւ միջադեպերի հետաքննության մեխանիզմի ներդրման, ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցչի թիմի կարողությունների ավելացման, հակամարտության կարգավորման բանակցային գործընթացի հնարավոր վերսկսման ուղղությամբ:

Հունիսի 20-ին Սանկտ Պետերբուրգում Սարգսյան-Ալիեւ–Պուտին հանդիպման արդյունքներով կողմերն ընդունել էին հայտարարություն՝ համաձայն որի Հայաստանի եւ Ադրբեջանի նախագահները հաստատել էին ղարաբաղյան հակամարտության գոտում իրավիճակի կայունացմանն ուղղված մայիսի 16-ին Վիեննայում տեղի ունեցած վեհաժողովի պայմանավորվածությունների կատարումը:

Այսօր, երբ ԼՂՀ նախագահի մամուլի խոսնակ Դավիթ Բաբայանից  հետաքրքրվեցինք, թե արդյո՞ք ինքը տեղեկություն ունի Սարգսյան-Ալիեւ հնարավոր հանդիպումից՝ Բաբայանը բացասական պատասխան տվեց՝ ընդգծելով սակայն, որ նման հանդիպումներ պետք է կազմակերպել, որովհետեւ դրանք հնարավորություն են տալիս ավելի հստակ աշխատել կարգավորման մեխանիզմների ուղղությամբ: Ինչ վերաբերում է նախորդ հանդիպումներում ձեռքբերված պայմանավորվածությունների կատարմանը, ապա Բաբայանի պնդմամբ այդ հարցում առաջընթաց հնարավոր չի, քանի որ Ադրբեջանը ձեւականորեն ընդունել է պայմանավորվածությունները, բայց պրակտիկայում չի անում ոչինչ:

Հաշվի առնելով հանդիպումների ձգձգումը եւ վերջերս Սարգսյանի ու Իլհամ Ալիեւի միջեւ տեղի ունեցած լեզվակռիվը՝ որոշ փորձագետներ ենթադրում են, որ այս պահին ԼՂ հարցով ձեռքբերված պայմանավորվածությունների կատարման ընթացքը եւ, ընդհանուր առմամբ, ԼՂ հարցի խաղաղ կարգավորման համար առաջընթացի հասնելու հարցը փակուղում է:

Հիշեցնենք, որ սեպտեմբերի 16-ին Բիշքեկում կայացած ԱՊՀ անդամ երկրների նախագահների գագաթնաժողովի ժամանակ Սերժ Սարգսյանը Ադրբեջանին մեղադրել է ապրիլյան պատերազմի եւ դրան հաջորդած շրջանում հրադադարը խախտելու մեջ:

Սարգսյանի ելույթից հետո Իլհամ Ալիեւը ելույթի արտահերթ իրավունք է խնդրել եւ ասել. «Հայկական կողմն իր այդ բողոքներով արդեն հոգնեցրել է միջազգային կառույցներին: Հակասական իրավիճակ է. Հայաստանը գրավել է ինքնիշխան պետության տարածքը, խախտել դրա տարածքային ամբողջականությունը, վտարել բնիկ ադրբեջանական բնակչությանը եւ զբաղվում է բանակցություններ վարելու պատրանքով: Նրանք խաղաղություն չեն ուզում, նրանք ուզում են մեր տարածքները մշտապես պահել իրենց վերահսկողության տակ եւ ամենուրեք Ադրբեջանին մեղադրել, թե մենք ինչ-որ բան ենք խախտում: Մենք տուժող կողմ ենք: Մենք ոչ մի երկրի տարածք չենք գրավել: Մեր տարածքներն են օկուպացիայի տակ»:

Ի պատասպան Սերժ Սարգսյանն արձագանքել է. «Ստերին պատասխանելու իմաստ չկա»: Այնուհետեւ հաջորդել է Ալիեւի պատասխանը. «Ստերին ես արդեն պատասխանել եմ»: