«Ընկեր, ծխախոտ ունե՞ս: Իսկ ջո՞ւր: Ուտել կուզե՞ս: Ինչո՞վ կարող եմ օգնել». Արցախը զարմացրել է արտասահմանցի լրագրողներին

Արցախի մայրաքաղաքի բնակիչների մեծ մասը հիմա քաղաքում չէ կամ մեկնել է առավել անվտանգ վայր կամ առաջնագծում է, քանի որ մարտեր են ընթանում Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև: Բայց նրանք, ովքեր մնացել են այստեղ, միմյանց ցավերն են կիսում. Արցախից պատմում է France24-ի լրագրողը:

Հիմնականում կանայք և երեխաները հեռանում են Հայաստանի մայրաքաղաք Երևան, տղամարդիկ պատրաստվում են կռվի, ու Ստեփանակերտի նկուղներում հիմնականում տարեց մարդիկ են, որ պատսպարվում են Արցախի վրա օրուգիշեր տեղացող ադրբեջանական արկերի հարվածներից:

Նրանք, ովքեր քաղաքում են, հպարտորեն պարծենում են, որ Ստեփանակերտը չի տեսել ոչ մի թալան, որ սովորաբար ուղեկցում է պատերազմներին:

Գիշերային մթության մեջ ադրբեջանական հրթիռից խոցված ամայի փողոցի վերջում մթերային խանութի ապակե նախամուտքն է, որը, դռան վրայի Coca-Cola-ի գովազդով և վաճառասեղանի բազմագույն պլաստիկ ծաղիկներով կարծես սպասում է հաճախորդի:

Շոկոլադե թխվածքաբլիթները, չիփսերը, երշիկեղենը և միսը անթերի համաչափությամբ շարված են վաճառասեղանի վրա: «Կարող ես վերցնել, ինչ ուզում ես: Ուղղակի թող փողը դրամարկղի կողքին»,- գոռում են ինձ հարևան խանութից:

Դատարկ տներին ու խանութներին ոչ ոք ձեռք չի տվել: Անգամ յուրաքանչյուր խանութում դրված գազավորված ըմպելիքներով լցված սառնարաններն են կանգնած նույնությամբ, երբեմն դրանք գիշերվա ժամերի միակ լուսավորությունն են քաղաքում, որ, անվտանգությունից ելնելով, մթության մեջ է գիշերում:

«Այս խանութների տերերն ու աշխատակիցները բոլորը առաջնագծում են: Ոչ ոք չի համարձակվի մոտենալ, ինչ-որ բան գողանալ»,- ասել է 49-ամյա Մարինե Աղասյանը՝ կանգնած Ստեփանակերտի փոքրիկ սուպերմարկետի վաճառասեղանի հետևում:

Խանութը պատկանում է նրա որդուն, որը «ճակատում կամավոր է»,- բացատրել է նա:

«Ես մոտ եմ ապրում: Ժամանակ առ ժամանակ բացում եմ խանութը, երբ հարևաններին ինչ-որ բան է պետք, կամ գալիս եմ հեռախոսս լիցքավորելու, քանի որ տանը հիմա հոսանք չունենք»:

«Ոչ ոք թալանելու չի գալիս, մարդիկ կանգնած են ուս ուսի»,- ասել է նա՝ հայացքը գցելով մաստակի զանգվածին և դատարկ դարակին, ուր սովորաբար շարվում են տեղական արտադրության «Նոյ» ծխախոտները:

«Տղաս վերցրեց բոլոր ծխախոտները, որ բաժանի առաջնագծի իր ընկերներին»,- նշել է նա:

Քաղաքում մնացած տարեց մարդիկ անհարմար են զգում, որ ի վիճակի չեն ռազմաճակատ մեկնել և հեգնանքով են վերաբերում մտքին, թե այս իրավիճակից ինչ-որ մեկը կարող է օգտվել, որ թալանով զբաղվի:

Նրանք, ովքեր տարեց են, կարող են հիշել Արցախի՝ 1994 թվականին ավարտված պատերազմի դժվարությունները: Ի տարբերություն այն օրերի՝ հիմա Ստեփանակերտում սննդի պակաս չկա:

«Ամեն օր մենք տեղեկանում ենք բնակիչների կարիքների մասին, նրանց սնունդ, վերմակներ, մոմեր ենք տրամադրում ... ինչ, որ պետք է, որ դիմանան»,- ասել է փոխքաղաքապետ Սուրեն Թամրազյանը:

«Այստեղ, իրոք, մարդիկ չեն կարող թալանել»,- ավելացրել է նա՝ զարմանալով նման հարցից:

Այստեղ ինչ-որ բան թռցնում են միայն թափառող շները:

«Մոռացեք թալանը, նման բան երբեք չի լինի,- ասել է Մարինե Աղասյանն իր «Բոկա» սուպերմարկետում: Կարևորը հիմա մեր երեխաներն են: Կարևորը ռազմաճակատի մեր զինվորներին աջակցելն է»:

Այս դիտարկումը մեզ՝ հայերիս համար էական է նաև այն պատճառով, որ France24 պարբերականն ընդգծված պրոադրբեջանական է, ինչի մասին վկայում է ադրբեջանական ագրեսիայի մասին գրելիս «ագրեսիան» չակերտներում առնելը, բացատրական տեքստում «Արցախը ադրբեջանական տարածք է՝ բնակեցված բացառապես հայերով» նշումը և այլն: Եվ ահա, ադրբեջանական քաղաքական դիրքորոշումը որդեգրած՝ Արցախում շրջող այս լրագրողի համար հայկական վեհությունն ու միասնականությունն ապշեցնող է ամեն քայլափոխի:

Մի զարմացական դիտարկում էլ բազմաթիվ երկրներում պատերազմ լուսաբանած WarGonzo նախագծի նկարահանող խմբի կողմից. նրանք դժվարությամբ են պատկերացնել պատերազմ ապրող մարդկանց հոգատարության աստիճանը: «Ես ապաքաղաքական եմ: Ես քաղաքականապես կոռեկտ չեմ: Ես վախենում եմ իմ խոսքով հարվածի տակ դնել ինձ համար երաշխավորած մարդկանց, բայց ես չեմ կարող պարզապես նայել խաղաղ մարդկանց, որոնք լայնամասշտաբ ռմբակոծության տակ են:

Բայց այս մարդիկ, տեսնելով ինձ, փորձում են օգնել: Ինձ՝ տեսախցիկով մարդուս: Մեկ այլ երկրի մարդուն: «Ընկեր, ծխախոտ ունե՞ս: Իսկ ջո՞ւր: Ուտել կուզե՞ս: Ինչո՞վ կարող եմ օգնել»: Այս խաղաղ մարդիկ արյուն են թափում իրենց հողի համար: Ես տեսնում եմ ուժեղ կամքի տեր մարդկանց, որքնք ցանկացած պայմաններում տեր են կանգնում իրենց հողերին և պատրաստ են օգնել բոլորին, ովքեր անտարբեր չեն իրենց երկրում տիրող իրավիճակի, իրենց երկրի նկատմամբ: Ես դժվարանում եմ դիմանալ, որ չխոսեմ: Եվ մի օր չեմ դիմանա...»,- գրել է ռազմական բազմափորձ լրագրող Ռոստիսլավ Ժուրավլյովը:

Սա հայն է՝ ցանկացած պարագայում մարդկայնությունը չկորցնող Մարդը, որ հայտնություն է օր օրի պրագմատիկացող աշխարհի համար:  

Տպել
7499 դիտում

Շիրակի նախկին մարզպետ Տիգրան Պետրոսյանը նշանակվել է Պոլիտեխնիկի Գյումրու մասնաճյուղի տնօրենի պաշտոնակատար

Հայաստանի ազգային գրադարանը և Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության Մատենադարանը հուշագիր են կնքել

ԵԽԽՎ բանաձևով Շուշիի Ղազանչեցոց եկեղեցին չի վերանվանվելու Ղազանչի. Փաստերի ստուգման հարթակ

Իրանի ԱԳՆ-ն արձագանքել է զորավարժությունների վերաբերյալ Ալիևի հայտարարությանը

Կոտայքի մարզպետը այցելել է Եղվարդի Զորավան բնակավայր․ հիմնանորոգվել և կահավորվել է երկհարկանի մանկապարտեզը

Հովտամեջում մեկնարկել են Երևանյան փողոցի մայթերի և Բաղրամյան փողոցի բարեկարգման աշխատանքները

Մագնիսական դաշտի առաջացում, գենետիկ կոդի փոփոխություն, անպտղություն. մասնագետը՝ պատվաստանյութերի վերաբերյալ միֆերի մասին

Վեդու մանկապատանեկան մարզադպրոցի սան Գոռ Սահակյանը Ֆինլանդիայում ծանրամարտի առաջնությանը նվաճել է 3 ոսկե մեդալ

«Արևիք» ազգային պարկի տարածքում հրդեհաշիջման աշխատանքները ժամանակավորապես դադարեցվել են

Ադրբեջանական կողմը Շուշիում հայկական կողմին է փոխանցել ևս 3 հայ զինծառայողի աճյուն

Իրականացվել է «Գրադարանավարների վերապատրաստման դասընթացներ» ծրագրի գործնական փուլը

Կոռուպցիոն երևույթները չհանդուրժող քաղաքացիներ ունենալու դեպքում Հայաստանը կդառնա լավագույն երկրներից մեկը․ Անդրեասյան

Սփյուռքի 16 երկրներից 20 երիտասարդ դեսպաններ սկսեցին մեկամյա ծրագիրը

Տարբեր զորամասերի զինծառայողներ այցելել են քաղաքային պանթեոններ և հուշահամալիրներ (լուսանկարներ)

Տեսուչները մշտադիտարկել են էրեբունի վարչական շրջանի հանրային տրնասպորտը

Պերուի նորանշանակ դեսպանն իր հավատարմագրերի պատճենն է հանձնել ԱԳ նախարարի տեղակալին

Հայաստանում անցկացվեց «ԳՌՈՄ-2021» զորավարժությունը (տեսանյութ)

Վարորդները շարունակում են հասարակական տրանսպորտում զարդ ու սրբապատկեր կախել. պատասխանատվության ենթարկվողներ դեռ չեն եղել

Կյանքից հեռացել է Հալեպում ՀՀ գլխավոր հյուպատոսության խորհրդական Վարդան Հովհաննիսյանը

Հաղորդակցության ուղիների ապաշրջափակումը կարևոր դեր կարող է ունենալ կայուն խաղաղության գործում. ԱԽ քարտուղարը՝ Թրեյսիին

Երեւանի պետական համալսարանի բակում իրականացվել է մոմավառություն՝ ի հիշատակ պատերազմում զոհված համալսարանականների

Հակառակորդի արձակած կրակոցից հայ զինծառայողի հրազենային վնասվածք ստանալու դեպքի առթիվ հարուցվել է քրեական գործ

Քաղաքացիների անվտանգության համար արգելապատնեշներ են տեղադրվում փողոցներում․ քաղաքապետարան

Ռուստամ Մուրադովն Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարին է ներկայացրել ռուս խաղաղապահների նոր հրամանատարին

Մոտ ժամանակներում լարվածությունը դժվար թե բախման վերածվի. արևելագետը՝ Իրան-Ադրբեջան հակասությունների մասին

Լուկաս Սելարայանը հանդես կգա Հայաստանի ազգային հավաքականում (տեսանյութ)

Ադրբեջանանը պատասխանատվություն են կրում Կութ գյուղի մոտակայքում զինծառայողին հրազենային վիրավորում հասցնելու համար. ՄԻՊ

Երեկ մոմավառություն ու երթեր են կազմակերպվել ՊՆ զորամասերում (լուսանկարներ)

Ալեն Սիմոնյանն այցելել է Կարեն Դեմիրճյանի թանգարան, առանձնազրույց է ունեցել Ռիմա Դեմիրճյանի հետ (լուսանկարներ)

Վրաստանի վարչապետը կմեկնի Բաքու

Արցախի ՄԻՊ-ն անդրադարձել է երեկ Ստրասբուրգում ընդունված ԼՂ հակամարտության հումանիտար հետևանքների վերաբերյալ բանաձևին

Վթար Էջմիածին-Շահումյան ավտոճանապարհին․ կա տուժած

Սա նոր մեղադրանքի հարց չէ. Մարտի 1-ի գործով դատախազը՝ ՄԻԵԴ-ի՝ «Հայկական ժամանակ»-ի վերբարյալ կայացրած որոշման մասին

Գորիս-Կապան ճանապարհի իրավիճակը, կորոնավիրուսն ու բարեփոխումները՝ ԱՄՆ դեսպանի ու ՀՀ փոխվարչապետի քննարկման առանցքում

Ալիևը չի առարկում ՄԽ համանախագահների միջնորդությամբ Նիկոլ Փաշինյանի հետ հանդիպման հարցում

Ձերբակալվել է «Հաղթանակ» զբոսայգու մոտ 27-ամյա կնոջ սպանության մեջ կասկածվողը. ՔԿ

Հայաստանում բացվել է մանկական պալիատիվ խնամքի առաջին կլինիկան

Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն կրակել է Կութի հայկական դիրքերի ուղղությամբ, հայ զինծառայող է վիրավորվել. ՊՆ

Ուսանողներին մասնակից դարձնել երկրում ընթացող բարեփոխումներին. Անդրեասյանը հանդիպել է ուսանողների հետ

Ղարաբաղի շուրջ ձեռք բերված եռակողմ համաձայնության գլխավոր արդյունքը կայունությունն Է. Լավրով