Խոսուն թվեր. Խորենացու դեպքերի վիճակագրությունը

2016 թվականի հուլիսի 29-ը բոլորիս հիշողության մեջ կմնա որպես Հայաստանում ոստիկանական բռնությունների պատմության ամենասեւ օրերից մեկը (2008 թվականի մարտի 1-ից ի վեր՝ ամենադաժանը): Երեկ հնարավոր եղավ ի վերջո ոստիկանությունից ու առողջապահության նախարարությունից ստանալ որոշ մանրամասներ, որոնք, ինչպես եւ խոստացել էինք, ներկայացնում ենք ընթերցողին:

Հատուկ միջոցներ

Բոլորս հիշում ենք, որ այդ օրը ոստիկանությունը լայնորեն կիրառեց լուսաձայնային նռնակներ: Համաձայն այդ կառույցից «Իրազեկ քաղաքացիների միավորմանը» տրված տեղեկանքի, հուլիսի 29-ի երեկոյան Սարի թաղում ոստիկանությունը կիրառել է թվով 56 լուսաձայնային նռնակ:

Մասնավորապես, կիրառվել է 20 հատ «Ֆակել-Ս» նռնակ, 22 հատ «Զարյա-3» անբեկոր նռնակ, 1 հատ «Պլամյա-Մ» ձեռքի նռնակ եւ 13 հատ ԱԶՍ-40 «Սվիրել» 40 մմ տրամաչափի կրակոց: Ընդ որում, նշենք, որ սա միմիայն Սարի թաղում: Այս թվերի մեջ չեն մտնում նույն ժամին Խորենացի փողոցում կիրառված հատուկ միջոցները:

Նշենք, որ համաձայն «Ոստիկանության մասին» օրենքի, ՀՀ առողջապահության նախարարը սահմանում է հատուկ միջոցների՝ մարդու առողջության համար վտանգավորության թույլատրելի առավելագույն չափանիշները (նախարարի 2012 թվականի թիվ 9 հրամանով): Այդ չափորոշիչներին ու ամսի 29-ի ոստիկանական գործողությունների՝ դրանց համապատասխանությանը մենք դեռ կանդրադառնանք:

Սակայն այժմ նշենք, որ թե՛ «Ֆակել-Ս»-ի, թե «Զարյա-3»-ի, թե՛ «Պլամյա-Մ» եւ թե՛ ԱԶՍ-40 «Սվիրելը» կիրառվել են առողջապահության նախարարի հրամանով սահմանված կարգի խախտմամբ, ինչը եւս պատճառ է հանդիսացել քաղաքացիների կողմից բազում վնասվածքներ ստանալուն: Օրինակ՝ չեն պահպանվել սահմանված 2,5 մետր հեռավորության (որից մոտիկ նռնակների մեծ մասը չի կարելի պայթեցնել), կիրառման հեռահարության եւ առավելագույն ձայնային ուժգնության հետ կապված պահանջները:

Հոսպիտալացվածներ

Ոստիկանության այս գործողությունների արդյունքում 70 քաղաքացի հայտնվեցին մայրաքաղաքի հիվանդանոցներում, որոնցից 1-ը՝ անչափահաս, 17-ը՝ իգական սեռի:

Մասնավորապես, ՀՀ առողջապահության նախարարությունից ստացված գրության համաձայն, հոսպիտալացված քաղաքացիներից 5-ը ստացել են այրվածքներ, 22-ը՝ կոտրվածքներ, մեկը (անչափահասը) կորցրել է ձախ աչքը, 3 քաղաքացի (օգոստոսի 11-ի դրությամբ) դեռեւս շարունակում են բուժումը:

Այստեղ հարկ է նկատել, որ եթե այրվածքներ ստացած քաղաքացիները տուժել են հատուկ միջոցների սխալ կիրառումից, ապա նույնը չի կարելի ասել կոտրվածքներ ստացածների մասին:

Կոտրվածքները, ըստ ամենայնի, քաղաքացիները ստացել են իշխանությունների կողմից ներդրված քաղաքացիական անձանց (ծիտուշկաների) եւ քաղաքացիական հագուստով ոստիկանների կողմից ծեծվելու արդյունքում… Ընդ որում, ծեծվում էին խաղաղ ցուցարարները ոչ թե ռետինե մահակներով (որոնք ցավոտ են, բայց այդքան էլ վտանգավոր չեն), այլ մետաղյա խողովակներով ու ձողերով:

Եվ այն, որ ոստիկանությունը, այս պահի դրությամբ, միմիայն երկու այդպիսի անձի է ձերբակալել, նշանակում է, որ Հայաստանում ոստիկանություն, որպես այդպիսին, չկա… Քանի որ կամ ոստիկանությունը աշխատել չգիտի ու չի կարողանում գտնել զանգվածային ծեծուջարդի մասնակիցներին, կամ պարզապես չի ցանկանում: Համենայն դեպս, անկախ նրանից, թե որ տարբերակն է ճիշտը, կարելի է արձանագրել, որ Հայաստանում հանցագործներին գտնող ու բռնող ոստիկանություն, այս մասով, գոյություն չունի:

Բաժին տարվածներ

Հիվանդանոցներից ավելի շատ հուլիսի 29-ին խաղաղ ցուցարարները հայտնվել են միմիայն ոստիկանության բաժիններում: Ստացված գրության համաձայն, այդ օրը ոստիկանություն է տարվել 207 անձ, որոնցից 2-ը՝ անչափահաս:

Ընդ որում, քաղաքացիներից 37-ը տարվել են ոստիկանության մարզային բաժիններ (Աշտարակ, Աբովյան ու Վաղարշապատ): Երեւանի բաժիններից ամենաշատը քաղաքացիներ տարվել են Նոր Նորքի (56) եւ Շենգավիթի (38) բաժիններ:

207 քաղաքացիներից 29-ը ձերբակալվել են: Վերջիններիս մեծ մասը մի քանի օր անց դատարանի որոշմամբ կալանավորվել են (հիմնականում զանգվածային անկարգությունների մեղադրանքներով):

Այդ անձանց թվին են պատկանում Դավիթ Սանասարյանը, Արմեն Մարտիրոսյանը, Անդրիաս Ղուկասյանը, Հովսեփ Խուրշուդյանը եւ բացառապես խաղաղ ցույց անող այլ անձինք: Փոխարենը, այդ օրը բերման չի ենթարկվել որեւէ մեկը, որը իրապես բռնություն էր գործադրում քաղաքացիների կամ լրագրողների նկատմամբ:

Դանիել Իոաննիսյան