Երևան
12 °C
Հունիսի 30-ին ՀՀ կառավարությունը որոշում ընդունեց, որի համաձայն՝ արտամարմնային բեղմնավորման եղանակով ստացված և չօգտագործված սաղմերն այսուհետ կարող են անհատույց տրամադրվել դրա կարիքն ունեցող զույգերին։
Նախագիծը մշակել է ՀՀ առողջապահության նախարարության Մոր և մանկան առողջապահության պահպանման վարչությունը։
Այսինքն՝ այն զույգերը կամ ՀՀ սահմանված կարգով ամուսնության մեջ չգտնվող կանայք, ովքեր չունեն բեղմնունակ սեռաբջիջներ, հնարավորություն կստանան, այսպես ասած, դոնորների միջոցով երեխա ունենալ։ Այս որոշումը մեր հասարակության շրջանում տարաբնույթ կարծիքների և մեկնաբանությունների տեղի տվեց, քննարկվեց և քննադատվեց։ Շատերը մտահոգվում են՝ մասնավորապես նշելով, թե՝ այսինքն՝ ստացվում է, որ սաղմերի անհատույց տրամադրումը հետագայում կարող է պատճառ դառնալ հարազատ քույր և եղբոր ամուսնության և հանգեցնել գենետիկ ֆոնի աղավաղմա՞ն։
Իսկ ի՞նչ է նշանակում չօգտագործված սաղմ
Այն զույգերը, ովքեր չեն կարողանում բնական ճանապարհով երեխա ունենալ և դիմում են արտամարմնային բեղմնավորման, նրանց սերմնաբջջից և ձվաբջջից ստացվում է մեկ կամ մինչև հինգ սաղմ։ Մեկ կամ երկու սաղմ ներպատվաստվում են շահառուի արգանդում, մի քանի սաղմ՝ մնում սառեցված վիճակում. դրանք շատ երկար պահպանման ժամկետ ունեն։
Առողջապահության նախարարության Մոր եւ մանկան առողջության պահպանման վարչության պետ Նունե Փաշայան «Հայկական ժամանակի» հետ զրույցում մանրամասնում է՝ նախկինում արտամարմնային բեղմնավորման միջոցով ստացված սաղմիկների մասով օրենքը որևիցե ձևով կանոնակարգված չէր, և ԲԿ-ներում սաղմիկները կա՛մ անորոշ ժամանակով պահպանվում էին, կա՛մ ոչնչացվում, ընդ որում՝ դրանց պահպանումը ծախսատար էր։
«Հիմա զույգը կարող է ինքը որոշել, թե ինչ ճակատագիր ունենա իր սաղմիկը։ Այսինքն՝ տրամադրի բուժհաստատությանը, որպեսզի բուժհաստատությունն իր հերթին դա տրամադրի կարիքն ունեցող զույգին, կամ էլ որոշի մնացած սաղմիկները թափոնացնել»,- ասում է Փաշայանը։
Սաղմիկը, ըստ իր կենսաբանական ծնողների որոշման, կարող է երեք ճակատագրերից մեկն ունենալ, որը որոշվելու է զույգի և տվյալ ԲԿ-ի միջև կնքված համաձայնագրով։ Ըստ համաձայնագրի երեք կետերի՝ զույգը կա՛մ կարող է իր սաղմը անհատույց տրամադրել ԲԿ-ին, կա՛մ որոշել, որ այն պետք է ինչ-որ ժամանակով պահպանվի տվյալ բուժհաստատությունում և դրա համար պետք է վճարի դրամական փոխհատուցում, կա՛մ էլ որոշում ընդունի, որ այն պետք է ոչնչացվի։
«Եթե երկրորդ տարբերակն է ընտրում զույգը, ապա այդ ժամկետի լրանալուն պես նորից պետք է համաձայնագիր կնքի, որոշի՝ սաղմը նորից ինչ-որ ժամանակ պահվո՞ւմ է, թե՞ ուզում է, որ ոչնչացվի»,- ընդգծում է մասնագետը։
Սաղմի կենսաբանական ծնողները այս պարագայում համարվում են դոնորներ, եթե ցանկանում են իրենց սաղմը անհատույց տրամադրել դրա կարիքն ունեցող զույգերին։ Համաձայնգիրը կնքելիս նրանք նաև տեղեկացվում են, որ երեք ամսվա ընթացքում կարող են հետ վերցնել իրենց համաձայնությունը: Ինչպես նաև սաղմի կենսաբանական ծնողները իրազեկվում են, որ իրենց սաղմն այլ զույգի տրամադրելու ամբողջ գործընթացը անանուն է, իրենք որևիցե պատասխանատվություն չեն կրում սաղմի առողջական վիճակի վերաբերյալ, իրավունք չունեն փնտրել և ստանալ տեղեկություն սաղմի մասին։
Խոսելով հետագայում նույն ազգակցական կապը ունեցող զույգերի, այսինքն՝ քույր կամ եղբոր ամուսնության հավանականության մասին՝ առողջապահության նախարարության Մոր եւ մանկան առողջության պահպանման վարչության պետ Նունե Փաշայանը նշում է՝ այս գործընթացում դա նվազագույնի է հասցված, քանի որ մեկ դոնորի սաղմը տրամադրվելու է ընդամենը մեկ ընտանիքի։
«Մեկ դոնորի երկու և ավելի սաղմի պայմաններում այդ սաղմերը ներպատվաստվում են մի զույգի, մնացածը կա՛մ ոչնչացվում է, կա՛մ նորից օգտագործվում»,- նշում է նա։
Հայաստանում վերարտադրողական տեխնոլոգիաների միջոցով երեխա կարող է ունենալ մինչև 53 տարեկան զույգը։ Իսկ այն զույգերը, որոնք ցանկանում են դոնորի միջոցով սաղմիկ ստանալ, պետք է դիմեն ցանկացած բուժհաստատություն։
Մերի Խաչատրյան
«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Արաբկիրի «Երևան Սիթի»-ի հարևանությամբ հայտնաբերվել է տղամարդու մարմին
Գազաբալոնների վկայագրման գործընթացը պարտադիր պետք է տեսագրվի
Ոստիկանները հայտնաբերել են Նշավան գյուղի բնակչի այգին հրկիզած տղամարդկանց
Իրանը հայտարարել է NOTAM՝ փակելով օդային հաղորդակցությունը Ադրբեջանի հետ սահմանի գոտու ողջ երկայնքով
Մինչև 1 միլիոն դրամ անձնական փոխանցումներն այլևս հայտարարագրման ենթակա չեն լինի. ֆինանսների նախարար
Սամվել Կարապետյանը չի կարող լինել պատգամավորի կամ վարչապետի թեկնածու. ո՞ւմ համար է նա փորձում ձայներ հավաքել
ԿԳՄՍ նախարարը և Ղազախստանի դեսպանը քննարկել են սպորտի ոլորտում իրականացված համագործակցության հարցեր
Վենսի այցը Հայաստան և Ադրբեջան պայմանավորված էր խաղաղություն հաստատելու ձգտմամբ. Բոճորիշվիլի
Ժաննա Անդրեասյանը հանդիպել է «Գիտուժ» նախաձեռնության ներկայացուցիչների հետ
Կենսաթոշակ ստանալու համար բանկային քարտ չունեցողներին մինչև ապրիլի 1-ը քարտը կառաքվի սուրհանդակային առաքմամբ
Իրանը շարունակում է ներդրումներ անել հեռահար հրթիռների արտադրության մեջ. սա լուրջ սպառնալիք է. Ռուբիո
Վլադիմիր Պուտինի դերը վճռորոշ եղավ հրադադարի հաստատման հարցում. վարչապետ
Ակադեմիական քաղաքի բուն շինարարական աշխատանքները նախատեսում ենք մեկնարկել 2027-ից. ԿԳՄՍ նախարար
Ինչ է ներառված Կառավարության գործունեության 2025թ. արդյունքների մասին զեկույցում. վարչապետը մանրամասնել է
Քննարկում ենք ԵՄ-ի ներգրավվածության ձևը տարածաշրջանային հաղորդակցությունների բացման հարցում․ Փաշինյան
Վիճաբանություն և դանակահարություն Լոռու մարզում. վնասվածքներով հոսպիտալացվել են եղբայրներ
Պաշտոնեական կեղծիք կատարելու համար մեղադրվող նախկին քննիչի վերաբերյալ քրեական վարույթն ուղարկվել է դատարան
Սևանա լճի՝ բացարձակ նիշից ցածր հողամասերում ապամոնտաժվել է 65 շենք, այդ թվում՝ Արմեն Աշոտյանի եղբոր կառույցը
Ստեփանծմինդա-Լարս ավտոճանապարհը բեռնատարների համար փակ է
Վաշինգտոնում տեղի է ունեցել հանդիսավոր ընդունելություն՝ նվիրված ՀՀ ԶՈՒ կազմավորման 34-րդ տարեդարձին
ՀՀ ամենամեծ շինհրապարակում՝ Հյուսիս-հարավի Քաջարան-Ագարակ հատվածում, 2-րդ թունելն է փորվել. տեսանյութ
Ալիևը չի մասնակցի Երևանում կայանալիք Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովին
Այժմ համաձայնեցնում ենք Թրամփի ուղու իրավական շրջանակն ԱՄՆ-ի հետ․ վարչապետ
Դեսպան Մկրտչյանը ԱՄՆ ֆինանսների քարտուղարության ներկայացուցչի հետ համագործակցությանն առնչվող հարցեր է քննարկել
Ռուսական ռազմաբազայի ներկայության հետ կապված որևէ ծրագիր չունենք, մտահոգություններ էլ չունենք․ վարչապետ
Տրամադրությունը տարածաշրջանում փոխվում է, հույս ունենք տեսնել փոփոխություն հայ-թուրքական հարաբերություններում
Բերդ-Ճամբարակ հատվածը դժվարանցանելի է․ ՀՀ որոշ ավտոճանապարհների առկա է մերկասառույց
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը Վարշավայում հանդիպել է Լեհաստանի հայ համայնքի ներկայացուցիչների հետ
Վարչապետին է ներկայացվել Լեհաստանի ազգային գրադարանում պահվող Սկևռայի հայկական Ավետարանը․ լուսանկարներ
2025-ն առաջին տարին էր անկախացումից ի վեր, երբ չեղան սահմանային զոհեր․ հիմա կա իրական խաղաղություն․ վարչապետ
Տևական խաղաղության վերջին քայլը հունիսի 7-ին է տեղի ունենալու, որից հետո խաղաղությունը պետք է լինի անշրջելի
Դոնալդ Թրամփը հեռախոսազրույց է ունեցել Վլադիմիր Զելենսկու հետ
Շատ ջերմություն ստացա մեր տատիկ-պապիկներից և նույնը տվեցի նրանց․ Թորոսյանն այցելել է «Նորք» խնամքի կենտրոն
ՄԱԿ ՄԻԽ նախագահը ծանոթացել է Հայաստանի կողմից ներկայացվելիք ցեղասպանության կանխարգելման բանաձևի մանրամասներին
Հիշել են վարչապետի անցած տարվա ելույթը, բայց լավ չեն հիշել․ ինչ էր ասել Փաշինյանը 3 ամիս առաջ թոշակի մասին
Կրկեսային գործիչների հոգեվարքը. կենսաթոշակների բարձրացման լուրը բավականին ծանր է տարել ընդդիմությունը․ Չախոյան
Կառավարության միջամտության արդյունքում ջրամատակարարման ժամանակացույցի փոփոխություն չի լինի. Խուդաթյան
Հանդիպում Լեհաստանի միջազգային հարաբերությունների ինստիտուտում՝ վերլուծական կենտրոնների ներկայացուցիչների հետ
Վրաստանը Ուկրաինայի քաղաքացիների համար երկարաձգել է առանց վիզայի երկրում մնալու ժամկետը
Պարազիտ, մակաբույծ են. ասում են՝ Փաշինյանը իշխանություն չի տա. հետաքրքիր է՝ այդ ում պիտի տա. տեսանյութ
