Անտառների հրդեհման հարցը պետք է համաշխարհային դարձնենք, արշավ սկսենք․ ինչ են առաջարկում բնապահպանները

Ադրբեջանի զինված ուժերը հերթական անգամ կատարում է ռազմական հանցագործություն Արցախում՝ բնակավայրերի մերձակայքում գտնվող անտառային տարածքներում կիրառելով հրկիզվող զինատեսակ՝ պարունակող սպիտակ ֆոսֆոր։ Այն կարող է անդառնալի վնաս պատճառել շրջակա միջավայրին՝ լայնածավալ անտառային հրդեհներից մինչեւ օդի, հողի, ջրի եւ կենսաբանական բազմազանության կայուն աղտոտում:

Բնապահպան, իրավաբան Նազելի Վարդանյանը ցեղասպանության փորձ է որակում Ադրբեջանի արածն ու հիշեցնում մարդուն շրջապատող միջավայրի մասին Ստոկհոլմյան հռչակագիրը։ Այնտեղ նշված է, որ մարդիկ ունեն ազատության, հավասարության, որակյալ շրջակա միջավայրում բարենպաստ կյանքի հիմնարար իրավունք։ Ադրբեջանի այս գործողությունները խախտում են նշված կետերը։ Հռչակարգում գրված է, որ յուրաքանչյուր պետություն պետք է պահպանի կանոններն ու միջոցներ ձեռք առնի օգնելու տուժած երկրին։ Արցախը ճանաչված պետություն չէ, սակայն, ըստ Վարդանյանի, կետերն անխտիր տարածվում են բոլոր երկրների վրա։

«Բոլոր երկրները կրում են առաջնային պատասխանատվություն պաշտպանելու եւ բարելավելու մարդու շրջակա միջավայրը՝ ի շահ ներկա, ապագա սերունդների։ Միջազգային հանրությունը պետք է իր խոսքն ասի, դատապարտի, վնասի փոխհատուցում նախատեսի»,- այսօր կայացած քննարկման ժամանակ նշեց բնապահպանը՝ ընդգծելով, որ արգելվում է նման զենքեր կիրառելը, իսկ հիմա ոչնչացնում են Արցախի բնակչության կենսական միջավայրը։

Հարցին՝ արդյո՞ք կա որեւէ մեխանիզմ՝ պատժելու հռչակագրի կետերը խախտողին, նա պատասխանեց, որ Ժնեւյան կոնվենցիայով նախատեսված է, որ երկրները պետք է դիմեն Անվանգության խորհուրդ։ Այնուհետեւ փորձագիտական խմբի եզրակացության հիմա վրա խորհուրդը որոշում կկայացնի։ Ըստ էության երեկվա ուղերձի ստորագրումն ու կոչը հենց դրան էին ուղղված։ Կարծում է, որ հենց այս հիմքով պետք է դիմել Անվտանգության խորհուրդ։

Հիշեցնենք, որ երեկ ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարար Ռոմանոս Պետրոսյանը համապատասխան գրությամբ դիմել էր բնապահպանական կոնվենցիաների գործադիր քարտուղարներին, միջազգային կազմակերպություններին ու գործընկերներին՝ ստանձնել պատասխանատվություն՝ պահպանելու արժեքավոր էկոհամակարգերը՝ կանխելու հնարավոր էկոցիդը, Ադրբեջանի վրա ճնշում գործադրել, ստիպել դադարեցնել ագրեսիան եւ ռազմական հանցագործությունները:

«Այս տարածքները բնակավայր են հազվագյուտ եւ անհետացող տեսակների համար, որոնք ներառված են Արցախի բույսերի եւ կենդանիների Կարմիր ցուցակում, ինչպես նաեւ Բնության պահպանության միջազգային միության (ԲՊՄՄ, IUCN) Կարմիր ցուցակում ընդգրկված տեսակների համար, ինչպիսիք են պարսկական (կովկասյան) ընձառյուծները, սեւ եւ սպիտակագլուխ անգղերը, գորշ արջերը եւ ուրիշներ»,- նշված էր հայտարարության մեջ։

Բնապահպան Ինգա Զարաֆյանը եւս ընդգծեց որքան հնարավոր է շուտ միջազգային կառույցներին դիմելու կարեւորության մասին։

«Ջուրը վնասվում է, անտառն արդեն տեսել եք՝ ոնց է վնասվում։ Դա միայն Արցախի անտառները չեն, կլիմայի փոփոխության դեմ ամենամեծ պաշտպանիչն են։ Անտառի ոչնչացման համար ո՞վ պետք է պատասխանատվություն կրի եւ ո՞վ պետք է վերականգնի, էլ չեմ ասում, որ հողի մեջ այդքան թունավոր զինատեսակ է հավաքվում, այդ հողի հետ ի՞նչ պետք է արվի»,- նշեց նա։

Այս հարցով «Համայնքային համախմբման եւ աջակցության կենտրոն» հասարակական կազմակերպությունը դիմել է միջազգային կազմակերպություններին, քննարկումներ իրականացրել։ ՀԿ-ի նախագահ Օլեգ Դուլգարյանի խոսքով՝ միջազգային հանրությունը լավ տեղեկացված չէ, կոնկրետ փաստարկված տեղեկատվության, լայնամաշտաբ հանրային արշավի կարիք կա։

«Ամբողջ հանրությունում հարցը պետք է համաշխարհային դարձնենք, յուրաքանչյուրն իր գործընկերների հետ աշխատանք տանի։ Միջազգային կազմակերպությունները զգույշ են, քանի որ իրենց փաստեր են պետք»,- նշեց նա։

Հիշեցրեց, որ Ավստրալյայի հրդեհների ժամանակ շատ նկարներ կային եւ տարբեր երկրներում՝ այդ թվում Հայաստանում՝ արշավ էր սկսվել, մարդիկ սոցիալական ցանցերում տեղադրում էին հրդեհից նկարներ։ Հիմա եթե այստեղ այդ արշավը չսկսենք, ըստ նրա, ոչ ոք մեր փոխարեն չի անի։

Տպել
1183 դիտում

Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն խախտել է հրադադարը, կիրառվել է նռնականետ․ ՊԲ-ն ունի 2 վիրավոր

Միջազգային համաժողովի մասնակիցներն այցելել են Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր

ՀՀ գլխավոր դատախազության ավտոմեքենան վթարի է ենթարկվել

Ալիևը հնարավոր էսկալացիայի պատասխանատվությունն այս գլխից վերցնում է իր վրա. Արարատ Միրզոյանի հարցազրույցը «Արմենպրես»-ին

Ադրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել սեպտեմբերյան ագրեսիայի ժամանակ զոհված 13 հայ զինծառայողի մարմին

Դատավոր Դավիթ Բալայանը հրաժարվել է պաշտոնի առաջխաղացումից

Կկայանա զինծառայության զորակոչից տարկետման դիմումների բողոքարկումը․ մասնակցությունը պետք է հաստատել այսօր՝ մինչև 18։00-ն

Մինչև 2028թ․ տիեզերք կարձակվի հայկական ևս 2 արբանյակ․ վարչապետին է ներկայացվել ԲՏԱ նախարարության 2022-ի գործունեությունը

Քննարկվել է ԱՄՆ-ի կողմից ՀՀ-ին շուկայական տնտեսության կարգավիճակ տրամադրելու գործընթաց իրականացնելու հարցը

Հայտնաբերվել է վտանգավոր սննդամթերք

Երևանում կանցկացվի «Ընդդեմ ցեղասպանության հանցագործության» 4-րդ գլոբալ ֆորումը

Խորհրդակցություն ՀՀ պաշտպանության նախարարի գլխավորությամբ. քննարկվել են զինված ուժերում իրականացվող աշխատանքները

Հայաստանը կմասնակցի ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ոչ նյութական մշակութային ժառանգության պաշտպանության հարցերով միջկառավարական նստաշրջանին

Կրկին փակվելու է Պուշկինի հատման անկյունից մինչև Հանրապետության հրապարակ հատվածի երթևեկությունը

Դիտողությունը ճիշտ էր. Գյումրիում Ամանորի համար տրամադրվելիք գումարը դարձել է 12 մլն 100 հազար դրամ

Հայ-ադրբեջանական սահմանին գրեթե ամեն օր փոխհրաձգություն է, բոլորի նպատակը տարածաշրջանի խաղաղության հասնելն է. Զաս

Նախագահի նստավայրում տեղի է ունեցել Հակակոռուպցիոն դատարանի դատավոր Լիլի Դրմեյանի երդման արարողությունը

Ընդդեմ Թուրքիայի՝ ՄԱԿ-ի գրասենյակի դիմաց քրդական համայնքն այսօր ակցիա է իրականացրել

Պատերազմի ժամանակ հաշմանդամություն ստացած տղաներին նվիրված համերգի ժամանակ ոչ ոք չհիշեց զոհված տղաներին. Աննա Հակոբյան

Շատ մարտահրավերներ մնում են չլուծված. Տոյվո Կլաարն ամփոփել է Բաքվի այցը

Գեղարքունիքի տեղահանված բնակչության մոտ 90 տոկոսը վերադարձել է բնակության վայրեր. մարզպետը՝ ՄԱԿ-ի պատվիրակությանը

Եկամտի ավելացմամբ պայմանավորված՝ քաղաքացին կարող է դուրս մնալ անապահովության համակարգից. պարզաբանում

Վեճ ու դանակահարություն Խուդյակովի փողոցի տներից մեկի մոտ. վնասվածք պատճառած երիտասարդը հայտնաբերվել և ձերբակալվել է

Վաչե Տերտերյանն ընդունել է ՀՀ-ում Ֆինլանդիայի դեսպան Կիրթսի Նարինենի գլխավորած պատվիրակությանը

Գյումրու ավագանին 2 մլն դրամով Սպիվակովի համերգի 200 տոմս ձեռք կբերի երաժշտական դպրոցների սաների ու դասավանդողների համար

Մանկական երկաթուղուն հարակից թունելում անցկացվելու է հրդեհաշիջման թեմայով ուսումնավարժություն

Անցած շաբաթ սահմանային 3 միջադեպ է գրանցվել Մարտունու և Մարտակերտի շրջաններում. Արցախի ոստիկանություն

ԴԱՀԿ միջազգային միությունը 70 տարեկան է․ ՀՀ գլխավոր հարկադիր կատարողը Փարիզում մասնակցել է լիագումար նիստին

Կդադարեցվի Երևանի 4 վարչական շրջանների մի շարք հասցեների ջրամատակարարումը

Համատեղ ջանքերով կկարողանանք որակապես նոր մակարդակի բարձրացնել հայ-ալբանական հարաբերությունները. վարչապետն ուղերձ է հղել

Ռիքերը Բաքվում է. Ալիևի հետ նրանք քննարկում են ունեցել հայ-ադրբեջանական կարգավորման մասին

Պետական դավաճանությանն օժանդակելու համար մեղադրվող Ա. Պ.-ն կալանավորվել է. դատարանը բավարարել է դատախազի բողոքը

ՀՀ նախագահն Անկախության օրվա առթիվ շնորհավորել է Ալբանիայի գործընկերոջը

Մրցակցության պաշտպանության հանձնաժողովի նախագահը մեկնել է Փարիզ

Ադրբեջանական ստորաբաժանումները կրկին կրակ են բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ. ՊՆ

Վլադիմիր Սպիվակովի բարեգործական համերգից ստացված ողջ հասույթը կփոխանցվի «Զինվորի տուն» վերականգնողական կենտրոնին

Ավարտվել է Շիրակի մարզով անցնող Գյումրի-Հացիկ-Կարմրաքար ավտոճանապարհի մի հատվածի հիմնանորոգումը

Մինչև երեկո փակ կլինի Մաշտոցի պողոտայի՝ Ամիրյանից մինչև Խորենացի հատվածի երթևեկությունը

Դատախազությունը «երկաթե վարագույր» չէ, շփումները չպետք է վերածվեն գրագրությունների. Վարդապետյանն այցելել է Արարատի մարզ

Ադրբեջանական կողմը հերթական ապատեղեկատվությունն է տարածել. ԱՀ ՊՆ