Սերժ Սարգսյանը էլի հույսը դրել է Չինաստանի վրա. մեր տնտեսությունը Չինաստանին չի գրավում

Նախօրեին Սերժ Սարգսյանը խորհրդակցություն էր անցկացրել «հայ-չինական համագործակցության օրակարգի հարցերի շուրջ», որին մասնակցել է Չինաստանում ՀՀ դեսպան Սերգեյ Մանասարյանը: Այս իրադարձության վերաբերյալ տարածված պաշտոնական հաղորդագրությունը առաջին հայացքից սովորական է ու արտառոց ոչինչ չի պարունակում:

Բայց դա՝ միայն առաջին հայացքից: Խորհրդակցության ժամանակ Սերժ Սարգսյանի հայտնած մտքերը շատ կարեւոր իրավիճակ են բացահայտում: « Մեզ համար, իհարկե, շատ մեծ հետաքրքրություն է ներկայացնում Չինաստանի նախագահ Սի Ծինփինի կողմից նախաձեռնած «Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ» ծրագիրը, եւ այս ծրագրի իրականացման գործում մենք անպայման պետք է ակտիվ ներգրավվածություն ունենանք մեր մասով: Չինական ընկերություններն արդեն իսկ մասնակցում են Հյուսիս-հարավ ճանապարհի կառուցմանը, բայց մենք պետք է նաեւ անպայման դիտարկենք նրանց մասնակցությունը պետություն-մասնավոր համագործակցության տեսանկյունից: Եվ ես չեմ բացառում, որ չինական ընկերությունների հետաքրքրությունը՝ սեփական միջոցներով կառուցելու ճանապարհի մեկ հատվածը, կարող է շատ իրատեսական լինել, եւ դա մեզ համար կլինի այդ ներդրումների ներգրավում»,- խորհրդակցության ժամանակ, ըստ հաղորդագրության, ասել է Սերժ Սարգսյանը:

Ընդամենը երկու տարի առաջ` 2015 թվականի մարտին Սերժ Սարգսյանը պետական այցով մեկ-նել էր Չինաստան:  Մի հատված՝ Պեկինում նրա ունեցած ելույթից. «Հայաստանը ողջունել է Չինաստանի նախագահ պարոն Սի Ծինփինի կողմից առաջ քաշված Մետաքսի ճանապարհի տնտեսական գոտի ձեւավորելու վերաբերյալ գաղափարը: ... Հուսով եմ, որ մեր օրերի Մետաքսի ճանապարհի հայաստանյան հատվածով անցնող հարավային երկաթուղու կառուցման ծրագիրը կլինի մեկն այն նախագծերից, որ կոչված են նպաստելու նշյալ տնտեսական գաղափարի իրականացմանը: Այս առումով Հայաստանն ակնկալում է չինական ընկերությունների ակտիվ մասնակցությունը Հայաստան-Իրան երկաթուղու կառուցման գործում...»,- ասել էր Սերժ Սարգսյանը:

Երկու տարվա վաղեմության այս ելույթը բնույթով շատ նման է նախօրեի ելույթին, այնպես չէ՞: Միայն «Մետաքսի ճանապարհի» փոխարեն Սերժ Սարգսյանը խոսում է «Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ» ծրագրի մասին, իսկ Իրան-Հայաստան երկաթուղուն փոխարինել է «Հյուսիս-հարավ» ավտոմայրուղին: Ի՞նչն է այստեղ կարեւոր: Դե այն, որ Իրան-Հայաստան երկաթուղին արդեն դուրս է եկել շրջանառվող թեմաների ցանկից, նորություն չէ: Այդ մասին նույնիսկ ստանդարտ ելույթներում այլեւս չեն խոսում ահագին ժամանակ: Սերժ Սարգսյանի խոսքից պարզ է դառնում, որ Հյուսիս-հարավ մայրուղու կառուցումը նույնպես հարցականի տակ է: Խնդիրն այն է, որ տարիներ առաջ, երբ նոր էր ներկայացվում մայրուղու ծրագիրը, այն գնահատվում էր մինչեւ մեկ միլիարդ դոլար, որի ֆինանսավորումը վարկի տեսքով իրականացնելու էր Ասիական զարգացման բանկը: Մի ինչ որ պահից արդեն սկսեցին խոսել այն մասին, որ ծրագիրը ավատին հասցնելու համար կպահանջվի 1.5 միլիարդ դոլար: Հիմա արդեն կան ոչ պաշտոնական հաշվարկներ, որոնց համաձայն՝ եթե նույնիսկ 2 միլիարդ դոլարով ավարտենք, դա կլինի շատ մեծ հաջողություն: Ու եթե այդ 2 միլիարդը լինի վարկ, ապա դրա տակից մեր նվազ տնտեսությունը դուրս գալ չի կարող: Ու հիմա խոսվում է վարկի փոխարեն ներդրումներ բերելու մասին, որի արդյունքում ճանապարհի որոշ հատվածներ պետք է դառնան վճարովի: Գաղափարը, իհարկե, արժանի է քննարկման, եւ դրա մեջ արտառոց ոչինչ չկա: Բայց ամբողջ խնդիրն այն է, որ նման ներդրումներ անելու ցանկություն դեռ ոչ ոք չի հայտնել` ներդրումների վերադարձի հեռանկարները բիզնես տեսանկյունից չափազանց աղոտ են:

Արդյոք իրատեսակա՞ն է սպասել, որ Չինաստանը իր հզոր տնտեսությամբ եւ ֆինասական մեծ հնարավորություններով հանդես կգա որպես ներդրող: Այս հարցի պատասխանը գտնելու համար ուսումնասիրենք, թե որքանով է մեր տնտեսությունը հետաքրքրիր չինական ընկերությունների համար: Մի քանի վիճակագրական տվյալ: Անցած տարվա ընթացքում մեր տնտեսության մեջ չինական ներդրումների ծավալը կազմել է... 0 դոլար: Նախորդ տարվա ընթացքում չինական ներդրումների ծավալները կազմել են 0 դոլար....: Եվ այսպես շարունակ: Այլ կերպ ասած, չինական կապիտալի համար Հայաստանը հետաքրքրիր չէ: Իսկ գուցե մեր ապրանքներն են հետաքրքրում Չինաստանին: Ըստ պաշտոնական վիճակագրության՝ Հայաստանից Չինաստան արտահանման ծավալները անցած տարի կազմել են 96 միլիոն դոլար: Տպավորիչ թիվ է: Սակայն այդ 96-ից 63.1 միլիոնը պղնձի խտանյութն է, 32.6 միլիոնը` թանկարժեք մետաղների հանքաքար: Ստացվեց 95.7 միլիոն: Այսինքն, մենք Չինաստանին հետաքրքրող ապրանք չունենք:

Հայ- չինական հարաբերությունները բավականին ջերմ են, բայց դրանք ամենեւին տնտեսությանը չեն վերաբերում: Չինաստանը մեծ օգնություն է ցուցաբերել Հայաստանին: Մասնավորապես հսկայական դրամաշնորհներ է տրամադրել, որի հաշվին ձեռք է բերվել չինական գյուղտեխնիկա, տրանսպորտային միջոցներ եւ այլն: Սակայն այդ հարաբերությունները ոչ մի կերպ չեն տեղափոխվում բիզնես տրամաբանության մեջ: 

Մի խոսքով, չափազանց քիչ հավանական է, որ չինական կապիտալը կգա Հայաստան: Ամենեւին այնպես չէ, որ դա Չինաստանի ղեկավարության կայացրած ինչ- որ քաղաքական որոշում է: Պարզապես կոռուպցիան, բիզնեսի ու իշխանության սերտաճումը, օլիգոպոլ համակարգը մեր տնտեսությունը անհրապույր են դարձնում ներդրումների համար ընդհանրապես: Ու փոխանակ այս արատները վերացնելու ուղղությամբ քայլեր ձեռնարկելու՝ Սերժ Սարգսյանը նախընտրում է ելույթներ ունենալ անհավանական ծրագրերի մասին ու փորձում տպավորություն ստեղծել, որ ամեն ինչ արել է ներդրումներ ներգրավելու համար: Այդպես չի լինում. կապիտալը ականջներով չէ, որ առաջնորդվում է:

Տպել
5296 դիտում

«Կենացդ խմեմ». Իվետա Մուկուչյանը ներկայացրել է նոր տեսահոլովակ (տեսանյութ)

Գեղարքունիքում անցկացվել է պատանիների շախմատի 2021 թվականի մարզային առաջնությունը

Էջմիածնում հայտնաբերվել է հետախուզման մեջ գտնվող 25-ամյա տղամարդ

Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանում ավտոմեքենա է այրվել

Խստիվ արգելվում է ծառայողական ավտոմեքենաներն աշխատանքային ժամերից դուրս կամ ոչ աշխատանքային օրերին վարելը. ԱՀ դատախազ

«Լոռին ժամանակների հանդիպման վայր». վերաբացվել է Լոռի-Փամբակի երկրագիտական թանգարանը

Ֆիզուլիի և Ջեբրայիլի շրջաններում այսօր իրականացված որոնողական աշխատանքների ընթացքում ևս 2 աճյուն է հայտնաբերվել

ՀՀ զինված ուժերի և ԱԱԾ սահմանապահ զորքերի ստորաբաժանումները վերահսկում են սահ­մա­նային իրավիճակը

Անցած մեկ օրում Հայաստանում արձանագրվել է ճանապարհատրանսպորտային 9 պատահար

Սկսվել է Գյումրի-Երևան ճանապարհի Լանջիկի հատվածի փոսալցումը. այն դարձվում է բավարար երթևեկելի

Օրական 2-ից 4 տոննա կաթ հետ է վերադարձվում ցածր որակի պատճառով, նոր ներդրումներ կաթի վերամշակման ոլորտում

Առավոտից տարածվում է անհեթեթ ինֆորմացիա Երևանի մանկապարտեզներում երեխաների ընդունելության հետ կապված. Հայկ Մարության

ՌԴ իրավապահների կողմից հետախուզվողը ներկայացել է ոստիկանության Կոտայքի բաժին

Օդի ջերմաստիճանը մարտի 8-ի ցերեկը կնվազի 5-ից 7 աստիճանով. Երևանում սպասվում են տեղումներ

Բացահայտվել է հիվանդանոցում կատարված գողությունը. 27-ամյա կասկածյալը տվել է խոստովանական բացատրություն

Բողոքի ակցիա են իրականացնում Օնիկ Գասպարյանի աջակիցները

Գավառում պատանիների վիճաբանությունն ավարտվել էր դանակահարությամբ

Զոհված հերոսների ևս 121 ընտանիք հատուցում է ստացել

Մեսրոպ Առաքելյանը ՄԱԿ-ի Բնակչության հիմնադրամի ներկայացուցչի հետ քննարկել է ժողովրդագրական իրավիճակի բարելավման հարցերը

Արցախ է մեկնել ՀՀ առողջապահության նախարարի գլխավորած պատվիրակությունը

Կառավարությունը մտադիր է ևս 6 ամսով երկարաձգել թուրքական ապրանքի ներկրման արգելքը. Վարոս Սիմոնյան (տեսանյութ)

ՊԵԿ մասնագետները հասարակական կազմակերպություններին են ներկայացրել օրենսդրության փոփոխությունները

Հայաստանի պետական սիմֆոնիկ նվագախումբը համագործակցում է շվեյցարական HomeOrchestra կրթական ծրագրի հետ

ԱՀ դատախազությունն ամփոփել է Ստեփանակերտում ապրող տեղահանված բնակիչների իրավունքների խախտումների ուսումնասիրությունը

Արա Այվազյանը Իրանի գործընկերոջ հետ զրույցում անդրադարձել է տարածաշրջանային անվտանգության և կայունության հարցերին

Ֆիզուլիի ուղղությամբ որոնողական աշխատանքները կրկին անարդյունք են. վարկած կա, որ դիերը նախապես հուղարկավորվել են

Արցախում ստացիոնար բուժում է ստանում 5 վարակակիր. կորոնավիրուսային հիվանդության նոր դեպք չի հաստատվել

Մենենդեսը Բայդենին կոչ է արել ակտիվ լինել Ադրբեջանում պահվող հայ գերիների վերադարձի հարցում. «Արմենպրես»

Սևանում «Թումո» տուփ կբացվի

«Դու պետք է հավատաս գարնանը». Ջազ նվագախումբը հանդես կգա համերգով

Մարմնամարզիկ Արթուր Ավետիսյանը նվաճած ոսկե մեդալը նվիրել է իրեն վիրահատած բժշկին

Լաչինի միջանցքով անցնող կանանց ռուս խաղաղապահները ծաղիկներ են նվիրել և շնորհավորել առաջիկա տոնի առիթով

Հաստատվել է կորոնավիրուսի 508 նոր դեպք, առողջացել է 191, մահացել՝ 4 մարդ

Վրաստանը բացում է օդային սահմանը Թուրքմենստանի, Ուզբեկստանի, Տաջիկստանի, Ղրղզստանի քաղաքացիների համար. Aliq Media

Հրշեջ-փրկարարները մարել են ընդհանուր 15․7 հա տարածքում բռնկված հրդեհները

«Opel»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և հայտնվել ձորակում

Աշխարհում 7 երեխայից 1-ը նախորդ տարվա մեծ մասն ապրել է մեկուսացման պայմաններում՝ վտանգելով հոգեկան առողջությունը

Լարսի ռուսական կողմում մոտ 600 բեռնատար է կուտակված

Հրդեհ Գյումրիում․ բազմոցին հայտնաբերվել է 73-ամյա բնակչի դին

Շուռնուխ-Կատարի ավտոճանապարհը դժվարանցանելի է