Կային սխալներ, բայց դրանք ապագայում չեն կրկնվելու՝ սա մեր խոստումն է. «Պատիվ ունեմ» դաշինքի թեկնածուն՝ ՀՀԿ-ի մասին

Գյուղատնտեսության զարգացում, փոքր եւ միջին բիզնեսի աջակցություն, բարձր արժեք ստեղծող արտադրություն. սրանք «Պատիվ ունեմ» դաշինքի տնտեսական խոստումներն են առաջիկա ընտրությունների համար: Դաշինքի ընտրացուցակի 32 համար, տնտեսագետ, ՀՀ արտաքին գործերի նախկին փոխնախարար Ռոբերտ Հարությունյանը նշում է՝ դաշինքում ներառված, 10 տարի Հայաստանը ղեկավարած ՀՀԿ-ն սխալներ արել է, բայց դրանք ապագայում չեն կրկնվելու: 

Դաշինքի տնտեսական ծրագրերի մասին զրուցել ենք Ռոբերտ Հարությունյանի հետ:

- Պարո՛ն Հարությունյան, «Պատիվ ունեմ» դաշինքը տնտեսական ի՞նչ ծրագիր ունի, ի՞նչ բարեփոխումներ է մտադիր իրականացնել:

- Մենք որդեգրելու ենք ներդրումների եւ արտադրողականության աճի վրա հիմնված տնտեսական մոդել, ինչը ենթադրում է, որ պետք է թիրախավորել բարձր ավելացված արժեք ստեղծող ոլորտները եւ ապահովել ներդրումների ներհոսք դեպի Հայաստան: Դա նշանակում է համապատասխան պետական աջակցման գործիքակազմ, համապատասխան հարթակներ ոչ միայն բարենպաստ միջավայրի ձեւավորման, այլեւ մարդկային կապիտալի զարգացման ուղղությամբ: Բացի այդ, գործիքակազմ ենք կիրառելու, որ հնարավորություն տանք մեր ընկերություններին գաղափարից մինչեւ գլոբալ ընկերություն վերաճելու: Ոլորտային տեսանկյունից, միանշանակ, թիրախավորելու ենք գյուղատնտեսությունը, որովհետեւ այդ ոլորտում մեծ թվով մարդիկ են աշխատում: Այդ տեսանկյունից մեզ համար կարեւոր նշանակություն ունի գյուղատնտեսության ոլորտի արդիականացումը նորագույն տեխնոլոգիաներով: Պետք են մատչելի դարձնել գյուղացիների համար տարբեր հումքերը, վառելիքները: Կարեւոր է նաեւ իրացման խնդիրը, որը պետք է կարգավորվի գյուղատնտեսությունում: Շատ կարեւոր է գյուղացիների  եկամուտների կայուն աճի ձեւավորումը:

Բացի այդ, մեր թիրախում է լինելու նաեւ փոքր ու միջին ձեռնարկատիրությունը: 

- Գրեթե բոլոր ուժերը գլոբալ խոստումներ են տալիս՝ վարկերի ներումից մինչեւ թոշակների եւ աշխատավարձերի բարձրացում: «Պատիվ ունեմ» դաշինքը նման խոստումներ չի՞ տալիս:

- Վարկեր ներելը, որպես այդպիսին, պոպուլիստական լավ քայլ է, որն իրականում մեծ խնդիրներ է առաջացնում, այդ թվում՝ ֆինանսական կարգապահության տեսանկյունից: Դա նշանակում է, որ ձեւավորվում է ավանդույթ՝ պայմանագիրը չհարգելու: Եթե դու ներում ես ինչ-որ մեկի պարտավորությունը, նշանակում է մարդու մոտ սպասումներ ես ձեւավորում, եւ նա կարող է որոշակի պարտք վերցնել կամ պարտավորություն ստանձնել եւ հետո այդ պարտավորությունը չկատարել: Սա լրջագույն ինստիտուցիոնալ խնդիր է առաջացնում մեր տնտեսության համար, դրա համար մենք այս ուղղությամբ հակված չենք գործողություններ անել կամ ինչ-որ բան առաջարկել: Բայց դա չի նշանակում, որ եթե, օրինակ, բիզնեսին վարկեր է տրամադրվում, պետությունը սուբսիդավորում չի անելու: Մենք փորձելու ենք ֆինանսական շուկայի գործիքները մատչելի դարձնել բիզնեսի համար:

Յուրաքանչյուր քաղաքական ուժի նպատակը լինելու է մեր բնակչության սոցիալական վիճակը լավացնելը: Դա նշանակում է կենսաթոշակների, աշխատավարձերի բարձրացում, բայց շատ կարեւոր է, թե ինչպես ես դու դրան հասնում: Եթե դու դրան հասնում ես արտաքին պարտքի ավելացման միջոցով, դա լավագույն լուծումը չէ եւ հետագայում քեզ համար լուրջ ռիսկեր է ձեւավորելու, ինչպես նաեւ խաթարելու է ֆինանսական ու հարկաբյուջետային համակարգի կայունությունը: Իսկ եթե դրան հասնում ես պետական եկամուտների ավելացման շնորհիվ, այսինքն, ենթադրենք, մեծացնում ես քո հարկման բազան, նոր բիզնեսներ եւ աշխատատեղեր են ստեղծվում, ու աստիճանաբար այդ գումարներն ուղղում ես սոցիալական համակարգին, դա նորմալ է: Այսինքն, եթե դու տնտեսության բարելավման արդյունքում ես դա կարողանում անել, միանշանակ լավ է, բայց ակնկալել, որ առաջիկայում հնարավոր է լինելու շատ կտրուկ բարձրացնել աշխատավարձերն ու թոշակները, դա նույնպես պոպուլիստական հայտարարություն է, եւ ես դրան հակված չեմ հավատալ:

- Պարո՛ն Հարությունյան, ձեր դաշինքում է ներառված ՀՀԿ-ն, որը 10 տարի ղեկավարել է Հայաստանը: Նրանց կառավարման տարիների տնտեսական քաղաքականությունը ինչպե՞ս եք գնահատում. այն ժամանակ բավականին դժգոհություններ են եղել:

- Դրա մասին խոսում է նաեւ հենց «Հանրապետական» կուսակցությունը: Այո՛, կային սխալներ, այդ սխալները հասկացել են, իմաստավորել են, եւ այդ սխալները ապագայում չեն կրկնվելու. սա մեր խոստումն է: Ինչ վերաբերում է տնտեսական քաղաքականությանը, որն իրականացվել է 10 տարիների ընթացքում, իհարկե, պետք է ասենք, որ բացթողումների հետ մեկտեղ կային նաեւ բավականին լուրջ ձեռքբերումներ տարբեր ոլորտներում՝ սկսած ոլորտային ռազմավարություններից, քաղաքականությունից, վերջացրած տնտեսական ազատությունների ապահովմամբ:

- 2018 թվականից հետո գործող իշխանությունների ժամանակ բավականին մեծացել են հարկային եկամուտները: Նրանց իրականացրած տնտեսական քաղաքականությունը ինչպե՞ս եք գնահատում:

- Իրականում ներկայիս իշխանության տնտեսական քաղաքականության շրջանակներում եկամուտները մեծացել են հիմնականում ոչ թե նոր աշխատատեղերի ստեղծման արդյունքում, այլ ստվերից դուրս գալու: Իհարկե, ես չեմ կարող բացասական գնահատել ստվերից դուրս գալու պրոցեսը, որը տեղի է ունեցել, բայց պետք է ասել, որ դրանով ներկայիս իշխանության տնտեսական զարգացմանն ուղղված քայլերը սահմանափակվում են: Որոշակի ենթակառուցվածքների, մասնավորապես՝ ճանապարհների հետ կապված աշխատանքներ իրականացվել են, մենք դա չենք հերքում, բայց իրականում որեւիցե կանխատեսելիություն եւ հատկապես այն տնտեսական հեղափոխությունը, որը Նիկոլ Փաշինյանը խոսք էր տվել, մենք դրան ականատես չեղանք: Մեր խորին համոզմամբ՝ դա գալիս է կադրային խնդիրներից եւ ընդհանրապես պետական համակարգի անարդյունավետ աշխատանքից: Շատերը չէին էլ պատկերացնում, թե ինչ է պետք անել այս ուղղությամբ, այսինքն՝ ինչ է նշանակում տնտեսական քաղաքականություն, ինչ են նշանակում ոլորտային ռազմավարություններ, ինչ նպատակներ ենք հետապնդում: Բավականին հսկայական քանակությամբ կառույցներ փակվեցին, որոնք պետք է աջակցեին տնտեսության զարգացմանը: Այսինքն՝ այս տեսանկյունից նույնպես գործողությունների մեջ մենք թերություններ ենք տեսնում:

- Պարո՛ն Հարությունյան, դուք ծանոթ եք մեր բյուջեի չափին եւ կառուցվածքին, ըստ ձեզ՝ մեծ պոտենցիալ կա՞ այն ավելացնելու:

- Դա կախված է նրանից, թե ինչպես ես կառավարում հանրային ֆինանսների ոլորտը: Անկեղծ լինելու համար պետք է ասենք, որ բավականին մեծ քանակությամբ ծախսեր կան, որոնք նպատակային եւ էական չեն: Դու պետք է փորձես հնարավորինս խուսափել մեծ ծախսերից եւ դրանք ուղղել դեպի ենթակառուցվածքների զարգացմանն ու բիզնեսի աջակցությանը:

- ՀՀԿ-ի եւ ներկայիս իշխանությունների ժամանակվա տնտեսությունը  որքանո՞վ են համեմատելի:

- Անկեղծ լինելու համար ասեմ, որ հիմնական ռեֆորմները, որոնք իրականացվել են տնտեսությունում, տեղի չեն ունեցել այս իշխանությունների օրոք: Եթե դուք նայեք վերջին 10 տարիները, նույնիսկ խորքային ինստիտուցիոնալ ռեֆորմները, որոնք վերաբերում են բիզնես դաշտին, տեղի են ունեցել նախկին իշխանությունների օրոք: Սրա մասին ներկայիս իշխանությունները լռում են, չեն ուզում խոսել, բայց դա այդպես է:   

Տպել
612 դիտում

Թալիբները պնդում են՝ իրենք վերահսկում են Աֆղանստանի 50-80 %-ը. Տաջիկստանը պատրաստ է ընդունել 100 հազար փախստականի

Մաթեմատիկայի միջազգային օլիմպիադայում Ֆիզմաթ և Քվանտ դպրոցների սաները շահել են արծաթե և բրոնզե մեդալներ․ կա նաև խնդիր

Լոռի Բերդ համայնքում կիրականացվի հակակարկտային կայանների տեղադրում և գյուղգործիքների ձեռքբերում

Քոչարյանի շուրջ ձեւավորված փուչիկը տրաքեց հունիսի 20-ին. Ռուստամ Բաքոյանը՝ ընդդիմության հետ համագործակցության մասին

Զառիթափ համայնքում կկառուցվի արևային ֆոտովոտային կայան և կիրականացվի ջրագծերի հիմնանորոգման աշխատանքներ

Դիլիջանի ոլորաններում «Nissan X-trail»-ը ձորն է գլորվել. կա տուժած

Շրջակա միջավայրի նախարարության աշխատակիցների համար անցկացվել է «People management» թեմայով թրեյնինգ

Մալիշկայի գյուղապետարանի և մշակույթի տան տանիքներին կկառուցվեն արևային ՖՎ կայաններ և կիրականացվի մասնակի ասֆալտապատում

Քանի որ բաց տեսարաններ կան, շատ ծնողներ կարող են վատ արձագանքել. նոր ձևաչափով ներկայացումն ու դերասանների անկեղծ զրույցը

Գրքերի շնորհանդես Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում

Զորամիավորումներում շարունակվում են նորակոչիկ զինծառայողների մարտական պատրաստության պարապմունքները

Ադրբեջանական ԶՈւ-ն կրակոցներ է արձակում Գեղարքունիքի մարզի Կութ, Սոթք և Ազատ գյուղերի հարևանությամբ. ՄԻՊ

Ապօրինի շինարարությունից տուժած բնակիչները սպասում են դատարանի որոշմանը

Արմեն Սարգսյանն այցելել է ճապոնացի հայտնի գործարար և բարերար, հայ ժողովրդի բարեկամ Շիբուսավա Էիչի հուշահամալիր-հիմնադրամ

АК-74, AKM, անօդաչու թռչող սարք, կացին. 5 տարի անց դատարանում կրկին հետազոտվեց զինված խմբից առգրավված զենք-զինամթերքը

Քարվաճառում ադրբեջանցի զինծառայողին դաժանաբար ծեծել է իր իսկ ծառայակիցը. «Արմենպրես» (տեսանյութ)

Արմեն Սարգսյանը ներկա է գտնվել Տոկիոյի ամառային օլիմպիական խաղերի բացման պաշտոնական արարողությանը

Դատարան է ուղարկվել կրկնակի քվեարկության փորձի վերաբերյալ ևս մեկ քրեական գործ

Ադրբեջանի նախագահը ընդունեց, որ ադրբեջանական զորքերը գտնվում են ՀՀ տարածքում. ԱԳՆ-ի արձագանքն Ալիևի հայտարարություններին

Տեղի ունեցավ Օլիմպիական խաղերի հանդիսավոր բացումը. հայ մարզիկների ելույթների ժամանակացույցը

Տեղի է ունեցել ժամանակակից սարքավորումներով հագեցած վերականգնման նոր լաբորատորիայի բացման հանդիսավոր արարողությունը

Արմեն Սարգսյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Եգիպտոսի նախագահին ազգային տոնի՝ Հեղափոխության օրվա կապակցությամբ

«Օրենքով գող» Օշականցի Գեւորիկը 50 միլիոն դրամ գրավի դիմաց ազատ կարձակվի

Զոհված զինծառայողի տատիկից թոռան գերեզմանի ծախսերը հոգալու պատրվակով երիտասարդը հափշտակել է ավելի քան 1,6 միլիոն դրամ

Վարչապետի որոշմամբ՝ Գայանե Գաբրիելյանը նշանակվել է շրջակա միջավայրի նախարարի տեղակալ

ՎՏԲ-Հայաստան Բանկն ամփոփեց #cashbackմարաթոն ակցիայի արդյունքները

Գեղարքունիքի հատվածում փոխհրաձգություն է եղել. ՀՀ ԶՈՒ 3 զինծառայող թեթեւ վիրավոր է, Ադրբեջանն ունի 1 զոհ

Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ քննարկվել է գյուղատնտեսության ոլորտի զարգացմանն ուղղված ծրագրերի ընթացքը (տեսանյութ)

«Հանրային կառավարման բարեփոխումների՝ մինչև 2030թ. ռազմավարության» նախագիծը հրապարակվել է

Ավարտվել է «Պատիվ ունեմ» դաշինքի կողմից ընտրողներին կաշառք տալու և ստանալու փաստով քննված ևս մեկ քրգործի նախաքննություն

Հարկային բեռը պետք է ավելի շատ կրի խոշոր բիզնեսը. պատգամավորը դրական է գնահատում 1000 խոշոր հարկ վճարողների ցուցանիշը

Արմեն Սարգսյանը ծննդյան տարեդարձի առթիվ շնորհավորական ուղերձ է հղել Իտալիայի նախագահ Սերջիո Մատարելլային

Մեկնարկել է եկամտային հարկից ուսման վարձի փոխհատուցման գործընթացը

Արմավիրում «սուր էնտերոկոլիտ» ախտորոշմամբ հոսպիտալացված քաղաքացիները դուրս են գրվել

Վարանդայի շրջանում այսօր հայտնաբերել է անհետ կորած համարվող ևս 4 զինծառայողի աճյուն

ԱԱԾ-ն որևէ մասնակցություն չի ունեցել Երևանում իրականացված «ուժեղացված ծառայության» հետ․ ԱԱԾ-ի պարզաբանումը

Ռուբեն Վարդազարյանը դատի է տվել Բարձրագույն դատական խորհրդին

Արման Դիլանյանը հանդիպել է Մարտինա Շմիդտի եւ Թամարա Բարբակաձեի հետ

Անօթևան մնացած ընտանիքի համար հիմքից տուն կկառուցվի (լուսանկարներ)

Տոկիոյում մեկնարկել են 32-րդ օլիմպիական խաղերը