Մեղադրանքներ, բոյկոտ ու վիրավորանք. Ֆրանս-թուրքական հեռակա հակամարտությունը

Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի եւ Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի միջեւ հեռակա բանավեճն արդեն վերածվել է իրական հեռավար հակամարտության: Թեման՝ Էրդողանի իսլամիստական ձգտումներն են եւ Մակրոնի՝ դրանց դեմ պայքարելու եւ դատապարտելու վճռականությունը:

Ամեն ինչ սկսվեց այն բանից հետո, երբ Ֆրանսիայի նախագահ Մակրոնը, պատերազմի դեռ առաջին օրերին ի լուր աշխարհի  հայտնեց՝  փաստեր ունի, որ Լեռնային Ղարաբաղի մարտական գործողություններին Թուրքիայից սիրիական իսլամիստներ են մասնակցում: Այս հայտարարությանը եղավ  միջազգային մամուլում բազմաթիվ հրապարակումներից հետո այն մասին, որ  Թուրքիան Սիրիայից մեծ թվով վարձկանների է տեղակայել Ադրբեջանում, իսկ սեպտեմբերի 27-ից այդ վարձկաններն Ադրբեջանի կողմից կռվում են արցախա-ադրբեջանական հակամարտ զորքերի շփման գծում: Այս հայտարարությունն արվել էր հոկտեմբերի 1-ին:

Հաջորդ օրը՝ հոկտեմբերի 2-ին, Մակրոնն առավել ծավալուն եւ մեղադրական ելույթ ունեցավ՝ դատապարտելով Թուրքիային ու բացատրություններ պահանջելով իր տարածքով սիրիացի զինյալների Ադրբեջան տեղափոխման հետ կապված:

«Մոտ օրերս այս հարցով կզանգահարեմ Էրդողանին, քանի որ կարծում եմ, որ Ֆրանսիան՝ որպես Մինսկի խմբի համանախագահ երկիր, այս առնչությամբ պետք է բացատրություն պահանջի: Այժմ մենք ունենք տեղեկատվություն, որը ցույց է տալիս, որ ջիհադիստական խմբավորումների սիրիացի գրոհայիններն անցել են Գազիանթեփ (նախկին Այնթապ)՝ Լեռնային Ղարաբաղի պատերազմի կենտրոն հասնելու համար: Սա շատ լուրջ է, այս նոր փաստը փոխում է իրավիճակը: Կարմիր գիծը հատվել է, ինչն անընդունելի է: Ես ՆԱՏՕ-ի բոլոր գործընկերներին հորդորում եմ առերեսվել ՆԱՏՕ-ի անդամի վարքագծին եւ նույնպես պահանջել բացատրություններ »,- հայտարարել էր Ֆրանսիայի նախագահը:

Թեպետ Թուրքիայի առաջնորդի հասցեին համանման կարծիքներ ու մեղադրանքներ են հնչում ամբողջ աշխարհից, սակայն Էրդողանը հատկապես վիրավորվել է Մակրոնի խոսքերից եւ վերջին օրերին հրապարակային է խոսում այդ մասին եւ անգամ խորհուրդ տալիս Ֆրանսիայի նախագահին՝ «բուժել ուղեղն» ու անցնել հոգեբույժի մոտ խորհրդատվության:

Օրերս, օրինակ, Էրդողանը, գերազանցելով իր իսկ մտքի թռիչքը, հայտարարեց, որ «Ֆրանսիան զենք է ուղարկում Հայաստան եւ կարծում է, թե այդ զենքով կարող է խաղաղություն հաստատել»:

Այս մասին նա հայտնել էր Թուրքիայի իշխող «Արդարություն եւզարգացում» կուսակցության նահանգային համագումարում իր ելույթի ժամանակ:

Հերթական անգամ մեղադրելով ամբողջ աշխարհին եւ պաշտպանելով իր եղբայր Ալիեւին, Էրդողանը Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնին անվանել է իսլամաֆոբ, բողոքել, որ նա շատ է խոսում իր մասին, ապա Ֆրանսիայի նախագահին բնորոշել է որպես հոգեխանգարմունքի մեջ գտնվող մարդ ու խորհուրդ տվել դիմել հոգեբույժի:

«Այս պահին Ադրբեջանի հետ կատարվող աղետի հետեւում սրանք են կանգնած: Մինսկի եռյակի անդա՛մ, (դիմում է Մակրոնին) Ադրբեջանի հողերը օկուպացիայից ազատե՞լ եք: Ոչ: Միայն հայերին զենք եք ուղարկում ու կարծում եք ձեր ուղարկած զենքով պետք է խաղաղություն կառուցեք: Չեք կարող, որովհետև ազնիվ չեք: Ադրբեջանի տարածքների վրա հայերի հարձակումը վերածվել է օկուպացիայի տակ գտնվող ադրբեջանական հողերի ազատագրման պայքարի»,- ասել է Էրդողանը ու հավելել, որ, Թուրքիան շարունակելու է ամեն կերպ օգնել Ադրբեջանին այս պատերազմում։

Ավելի վաղ էլ  Էրդողանը եւս մեկ տարօրինակ  հայտարարություն էր արել, նա պահանջում է ներառվել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի կազմում, քանի որ կարծում է՝ եթե Ռուսաստանն ու Ֆրանսիան իրավունք ունի լինել խմբի անդամ, ապա Թուրքիան եւս վաստակել է այդ իրավունքը:

Նախքան այս ամենը, Մակրոնը մեծ ելույթ էր ունեցել Ֆրանսիայում իսլամական անջատողականության դեմ պայքարի վերաբերյալ ՝ ասելով, որ հանրապետական արժեքների ամրապնդմանն ուղղված համապատասխան օրինագիծ կներկայացվի դեկտեմբերի 9-ին: Իսլամական անջատողականության դեմ պայքարի շրջանակներում Ֆրանսիայի իշխանությունները մտադիր են հատուկ ուշադրություն դարձնել երեխաների կրթությանը: Մակրոնը նաեւ արտահայտել էր Ֆրանսիայի մահմեդականների խորհրդի հետ համատեղ կազմակերպության ստեղծման անհրաժեշտության գաղափարը, որը կօգներ երկրում «լուսավոր իսլամ» կառուցել: Նրա խոսքով, անհրաժեշտ է «Ֆրանսիայում իսլամը ազատել արտաքին ազդեցությունից եւ խստացնել վերահսկողությունը մզկիթների ֆինանսավորման նկատմամբ»:

Այս ելույթն, իհարկե դուր չէր եկել Էրդողանին, թեպետ այն արվել էր ֆրանսիական Կոնֆլան Սենտ-Օնորիոնում ահաբեկչությունից հետո, երբ իսլամիստների գործողությունների հետեւանքով ֆրանսիացի ուսուցիչ էր սպանվել:

Եվրոպական դիվանագիտության ղեկավար Ժոզեպ Բորելը անընդունելի է համարել Թուրքիայի նախագահի նման հայտարարությունները: Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարար Ժան-Իվ Լե Դրիանը նույնպես նախապես դատապարտել էր Թուրքիայի ղեկավարության վիրավորանքները նախագահ Մակրոնի հասցեին: Նա հաստատել էր, որ Ֆրանսիան Անկարայից հետ է կանչել իր դեսպանին ՝ խորհրդակցությունների համար:

Այս ամենը, սակայն, Էրդողանին այնքան էլ չի հուզում: Շաբաթ օրը,  Մալաթիա քաղաքում իր ելույթի ժամանակ նա ասել էր. «Այն տղան, որն այժմ ղեկավարում է Ֆրանսիան, արթնանում եւ քնում է Էրդողանի մասին մտքերով: Թող ինքն իրեն նայի: Նա իսկապես փորձության է ենթարկվում»:

Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարար Ժան-Իվ Լե Դրիանը դատապարտեց Թուրքիայի ղեկավարության վիրավորանքները Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի հասցեին եւ «զրպարտիչ քարոզչությունը»՝ երկրի հասցեին:

Երեկ  Europe 1 ռադիոկայանը ՝ վկայակոչելով իր աղբյուրները հայտնեց, որ Ֆրանսիան կարող է սահմանափակել թուրքական ապրանքների ներմուծումը :

Երեկ երեկոյան արդեն, չսպասելով լուրի պաշտոնական հաստատմանը, Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը խնդրել է իր երկրի քաղաքացիներին հրաժարվել ֆրանսիական ապրանքներ գնելուց:

«Քանի որ Ֆրանսիայում նրանք կոչ են անում չգնել թուրքական ապրանքներ, նույն կերպ ես հիմա դիմում եմ իմ ժողովրդին. Ոչ մի դեպքում մի՛ պատվեք նրանց, մի՛ գնեք ապրանք ֆրանսիական արտադրողներից»,- ասաց նա ՝ ելույթ ունենալով Անկարայում:

Թուրքիայի առաջնորդը կարծիք է հայտնել, որ համաշխարհային հանրությունը պետք է «պաշտպանի Ֆրանսիայում մահմեդականներին, ովքեր հետապնդվում են իրենց հավատքի համար եւ հարձակման ենթարկվում Ֆրանսիայի առաջնորդի կողմից»:

Մինչ Էրդողանն ամբողջ աշխարհի իր մահմեդական եղբայրներին կոչ էր անում բոյկոտել ֆրանսիական ապրանքները, պարզվեց՝ Ֆրանսիան չի էլ պատրաստվում բոյկոտել թուրքական ապրանքները : Այս մասին  հայտարարել է Ֆրանսիայի արտաքին առեւտրի եւ գրավչության նախարար Ֆրենկ Ռիստերը:

«Սա (Ֆրանսիայում թուրքական ապրանքները բոյկոտելու հարցը) բացարձակ օրակարգում չէ: Մենք չենք գործելու այնպես, ինչպես Թուրքիան է գործում այսօր», - ասել է նախարարը RTl ռադիոկայանին:

Շատերն են ազդարարում, որ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը վերածվում է արմատական ծայրահեղականների առաջնորդի կերպարի ոչ միայն թուրքերի, այլ ամբողջ աշխարհի համար: Նա մարմնավորում է նրանց երազանքը ազգային առաջնորդի մասին, որը գնում է իր նպատակին ՝ գործելով ուղիղ, ուշադրություն չդարձնելով խոչընդոտներին եւ ընդունելով ամենակոշտ պաշտոնական դիրքորոշում ցանկացած հարցում:

Սա, անկասկած, եզակի դեպք է ժամանակակից աշխարհում, մանավանդ, որ խոսքը տարածաշրջանային այնպիսի կարեւոր տերության մասին է, ինչպիսին Թուրքիան է:

Այս ֆոնին, իհարկե, Թուրքիայի նախագահը տպավորում է իր աշխարհաքաղաքական խաղերի ծավալով, որը նա խաղում է միաժամանակ՝ արհամարելով մյուս մասնակից պետությունների հիմնարար շահերը, ցանկացած պահի պատրաստակամություն ունենալով ոչ միայն սպառնալ ռազմական մեթոդներին դիմելով, այլեւ իրականում դա անելով. Սիրիա, Լիբիա, հույների հետ լարվածություն, ՆԱՏՕ-ի հետ մարտեր (S-400-ների պատճառով),  այժմ էլ՝ Լեռնային Ղարաբաղ:

Տպել
773 դիտում

Նարեկ Հախնազարյանը կատարել է Կոմիտասի «Կռունկը»՝ այն նվիրելով Արցախում զոհվածների հիշատակին (տեսանյութ)

Ռուստամ Բադասյանի պաշտոնից ազատման մասին լուրերը իրականությանը չեն համապատասխանում․ ԱՆ խոսնակ

Անհետ կորած զինծառայողների հարազատները նամակ հանձնեցին ՌԴ դեսպանատուն․ այն հենց այսօր լինելու է Մոսկվայում

Էկոնոմիկայի նախարար Տիգրան Խաչատրյանը պաշտոնից ազատման դիմում է ներկայացրել․ խոսնակ

Կաթողիկոսի նախագահությամբ կատարվել է Գուգարաց թեմի առաջնորդ Սեպուհ արք. Չուլջյանի հուղարկավորության արարողությունը

Արմավիրցի փոքրիկը պատերազմի օրերին 4 միլիոն դրամի ընկույզ է վաճառել՝ գումարը փոխանցելով հիմնադրամին

Անհետ կորած զինծառայողների հարազատները Ռուսաստանի Դաշնության դեսպանատան մոտ են․ ակնկալում են ՌԴ-ի աջակցությունը

ԱՆ-ում տեղի է ունեցել քննարկում պատերազմի ընթացքում վարձկանների ու ահաբեկիչների կիրառության առնչությամբ

Գագիկ Ծառուկյանին մանդատից զրկելու հարցով ԱԺ խորհրդի նիստը նախատեսված է ժամը 18:00-ին

ԵՄ, Իտալիայի դեսպանները և Գերմանիայի ժամանակավոր հավատարմատարը կանչվել են Թուրքիայի ԱԳՆ

Զավեն Սարգսյանի մահվան կապակցությամբ, ՀՀ վարչապետի որոշմամբ, կստեղծվի հուղարկավորության կառավարական հանձնաժողով

Կրծքագեղձի քաղցկեղով 132 պացիենտ տրաստուզումաբ (հերցեպտին) դեղով բուժման ծրագրի շահառու է

Երեւանում Ամանորի տոնակատարությունների համար նախատեսված գումարի 100 միլիոն դրամը կհատկացվի Ստեփանակերտին

Երեւանում ծառերի էտումից առաջացած փայտանյութը անվճար կտրամադրվի անապահով ընտանիքներին․ ավագանին հաստատեց

Զոհված 104 զինծառայողների ընտանիքների արդեն հատուցումներ են տրամադրվել․ Ավետիքյան

Նորագավթի 13-րդ փողոցի տներից մեկում հրդեհ է բռնկվել․ մեկնել է 3 մարտական հաշվարկ

Շարքային Արկադի Վերդյանը թշնամու կրակի տակ կարողացել է տարհանել զոհերին ու վիրավորներին. մերօրյա հերոսները

Երեք հայ ռազմագերու վերաբերյալ գանգատ է ներկայացվել ՄԻԵԴ․ նշվել են իրավունքի մի շարք խախտումներ․ Սահակյան

Իզաբելլա Աբգարյանը Երեւանի ավագանու «Իմ քայլը» խմբակցությունից դուրս գալու դիմում է ներկայացրել

Համահայկական հիմնադրամի ծախսերի ու փոխանցումների՝ ոչ իրավաչափ լինելու վերաբերյալ գնահատականներն անհիմն են. Ֆիննախ