Երևան
12 °C
Հայաստանում 16-69 տարեկան բնակչությունը աղի օրական սպառման թույլատրելի նորման գերազանցում է ավելի քան 2 անգամ, փաստում է ՀՀ առողջապահության նախարարությունը՝ հիմնվելով հետազոտությունների վրա:
Մասնագետները շեշտում են, որ մարդու օրգանիզմի համար օրական անհրաժեշտ չափաբաժինը աղի 5 գրամն է, մինչդեռ մեր երկրում այդ ցուցանիշը կրկնակի ավելի է:
Աղի շատ օգտագործումը դադարեցնելու և դրա հետևանքով առաջացած առողջական խնդիրները կանխարգելելու համար Առողջապահական գերատեսչությունը դեռևս 2022 թվականին էր հանրային քննարկման ներկայացրել օրենսդրական նախաձեռնություն, ըստ որի՝ հանրային սննդի օբյեկտներում, եթե առանց հաճախորդի պահանջի աղամանը դրվի սեղանին, տնտեսվարողը կտուգանվի:
Նախարարության առաջ բերած այս նոր ռեֆորմը հումորի առարկա դարձավ, առաջարկվող նախագծի վերաբերյալ հասարակության որոշ հատվածի շրջանում անլուրջ վերաբերմունք ձևավորվեց: Օրենսդրական նախաձեռնությունն այդպես էլ օրենք չդարձավ։ Այն այսօր էլ օրակարգային չէ, սակայն, ըստ Առողջապահության նախարարության, նախագծի մշակումները դեռևս շարունակվում են։
«Հայկական ժամանակ»-ին առողջապահության նախարարությունից տեղեկացրել են, որ աղի օգտագործումը չարաշահելու նպատակով առաջացող բացասական հետևանքների մասին իրազեկման աշխատանքներ, օրինակ, իրականացվում են հանրապետության դպրոցներում։
Ի՞նչ բացասական ազդեցություն կարող է թողնել մարդու օրգանիզմի վրա կերակրի աղի օրական նորման 2 անգամ գերազանցելը.
«Կարդիոմեդ» ընտանեկան բժշկության կենտրոնի տնօրեն, սրտաբան, Առողջապահության նախարարության ընտանեկան բժշկության գծով խորհրդատու Սամվել Հայրումյանը «Հայկական ժամանակ»-ի հետ զրույցում մանրամասնում է՝ մեծ քանակությամբ աղի ընդունումը կարող է հանգեցնել արյան բարձր ճնշման, ինչը մեծացնում է հիպերտոնիայի զարգացման ռիսկը:
«Կարող է առաջացնել սրտանոթային հիվանդություններ. աղի ավելցուկ ընդունումը կապված է սրտանոթային հիվանդությունների զարգացման ռիսկի հետ, ինչպիսիք են սրտամկանի ինֆարկտը, ինսուլտը և հիպերտոնիան: Օստեոպորոզ. աղի ավելցուկ ընդունումը կարող է նպաստել ոսկրային զանգվածի կորստին և մեծացնել օստեոպորոզի զարգացման ռիսկը: Երիկամային հիվանդություն. օրգանիզմում աղի ավելցուկը կարող է բացասաբար ազդել երիկամների աշխատանքի վրա՝ մեծացնելով երիկամների հիվանդության առաջացման վտանգը»,- զգուշացնում է նա:
Աղի ավելցուկ ընդունումը նաև կարող է առաջացնել օրգանիզմում հեղուկի կուտակման, հավելում է մասնագետը, ինչը հնարավոր է՝ հանգեցնի այտուցների, լյարդի վատ աշխատանքի և այլ խնդիրների:
Նրա խոսքով՝ աղի օրական ընդունումը կարող է փոքր-ինչ տարբերվել՝ կախված տարիքից, սեռից, ֆիզիկական ակտիվությունից և առողջական վիճակից: Այնուամենայնիվ, մեծահասակների համար ընդհանուր առաջարկվող աղի քանակը օրական մոտ 5-6 գրամ է, այսինքն՝ մոտավորապես մեկ թեյի գդալ։
Ինչ վերաբերում է աղի շատ օգտագործումը դադարեցնելուն ուղղված տարբեր նախագծերին, մասնագետը նախ նկատում է, որ բազմաթիվ երկրներում կան առողջապահական կազմակերպությունների և պետական կառույցների կողմից բնակչության համար աղի ընդունման տարբեր առաջարկություններ և սահմանափակումներ։
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը, օրինակ, խորհուրդ է տալիս մեծահասակների համար նվազեցնել աղի ընդունումը մինչև 5 գրամ օրական՝ սրտանոթային հիվանդությունների կանխարգելման համար: Մի շարք զարգացած երկրներ, ինչպիսիք են՝ ԱՄՆ-ը, Կանադան, Մեծ Բրիտանիան և այլն, ունեն աղի ընդունման դիետիկ ուղեցույցներ, որոնք սովորաբար խորհուրդ են տալիս նվազեցնել աղի ընդունումը օրական մինչև 2,3-2,4 գրամ:
Հայրումյանը շեշտում է՝ որոշ երկրներ ունեն օրենքներ և կանոնակարգեր, ինչպիսիք են սննդամթերքի փաթեթավորման վրա աղի պարունակության պարտադիր պիտակավորումը կամ հանրային սննդի համար պատրաստված մթերքների աղի պարունակության սահմանափակումները:
«Իրականացվում են կրթական արշավներ և ծրագրեր՝ բնակչությանը աղի ավելորդ սպառման վտանգների և դրա սպառումը նվազեցնելու ուղիների մասին իրազեկելու նպատակով: Այս սահմանափակումներն ու առաջարկությունները ուղղված են սրտանոթային հիվանդությունների, հիպերտոնիայի, օստեոպորոզի և աղի ավելցուկ ընդունման հետ կապված այլ հիվանդությունների զարգացման ռիսկի նվազեցմանը»,- նշում է նա:
Հայաստանում առաջարկված նախագծից զատ, վերջինս կարծում է, որ կարելի է հետևել վերը նշված երկրների օրինակներին: Դիցուք՝ սննդամթերք արտադրող ձեռնարկությունների համար պահանջ սահմանել. նախ աղի բաղադրության չափանշում անել սննդամթերքի պիտակների վրա, երկրորդ՝ տարեցտարի նվազեցնել դրանցում աղի քանակությունը՝ աստիճանաբար հասցնելով նորմայի։
Մերի Խաչատրյան
«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Ծառուկյանը փորձել է անդրադառնալ առողջապահական թեմաների, բայց քանի որ հեռախոս չունի, տեղյակ չէ նորություններից
ԱՊՀ մշակութային մայրաքաղաք Մեղրիում անցկացվել է Արհեստների միջազգային փառատոնը
Փաշինյան ջան, չնայես էդ համբալներին, սրտիդ մոտիկ չընդունես. դավթաշենցի կինը՝ վարչապետին
Վթարային ջրանջատում՝ Արարատի մարզի 2 համայնքում
Գեղարքունիքի մարզում մեքենան բախվել է կամրջի երկաթբետոնե արգելապատնեշներին և 10 մետրից ընկել գետը. կա տուժած
Մեկ շնչով եմ կարդացել Ձեր գիրքը. դավթաշենցի տիկինը Փաշինյանի ստորագրությունն է խնդրել. տեսանյութ
Նոր մանկապարտեզ և դպրոց` Շվանիձորում. Ժաննա Անդրեասյանը շրջել է հիմնանորոգված շենքերում
ՌԴ-ից դեպի Հայաստան չեղարկվել է 7 չվերթ, ևս 5-ը՝ հետաձգվել. պատճառն ԱԹՍ-ների hարվածների սպառնալիքն է
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Ղազախստանի նախագահի հետ, շնորհավորել նրան
Ազգային ժողովի պատվիրակությունը Սանկտ Պետերբուրգ կգործուղվի
Այրվել է ավտոմեքենա․ տուժածներ չկան
«Ուժեղ Հայաստան»-ի 10 աջակից է ձերբակալվել. նրանք ծրագրված խոչընդոտել են ՔՊ քարոզչությանը, փակել ճանապարհը
Վազգենի կողքին միշտ փոքր ես եղել քաղաքականությամբ և արժեհամակարգով. նա մնաց կանգնած, դու՝ կզած. Խաչատրյան
Շտապօգնության բժշկի ցուցումով էր ձերբակալվածը տեղափոխվել հոգեկան առողջության կենտրոն. ՆԳՆ պարզաբանումը
ԱՆ-ը մանրամասնել է Նուբարաշենի հոգեկան առողջության կենտրոնում ձերբակալվածի կարգավիճակով պացիենտի մահվան դեպքը
Կոֆե-Կենտրոն՝ Դավթաշեն գնալուց առաջ. վարչապետը տեսանյութ է հրապարակել
Բարի լույս, լավ օր և սիրում եմ բոլորիդ. վարչապետի առավոտյան ողջույնը
«Եվրատեսիլ 2026»-ի հաղթող ճանաչվեց Բուլղարիան
Կարևոր լուր վարորդական իրավունքից զրկված անձանց համար. վարչապետն առաջարկ է արել
ԿԳՄՍ նախարարն այցելել է Շվանիձորի հիմնանորոգված մանկապարտեզ, չգործող մշակույթի կենտրոն
Երևանի Փարպեցի փողոցում խուլիգանության համար կասկածվող անձը ներկայացել է ոստիկանություն. նրան ձերբակալել են
Տաշիրում Պապիկյանի գլխավորությամբ անցկացվող քարոզարշավը խոչընդոտելու փորձ է արվել․ կա 10 ձերբակալված
Կրեմլի հիբրիդային արշավները Հայաստանի ու եվրոպական երկրների դեմ․ գաղտնի փաստաթղթեր․ FIP
Խմել չկա․ ինչ առաջարկ կարվի վարորդական իրավունքից զրկված քաղաքացիներին․ վարչապետը մանրամասնել է․ տեսանյութ
Շարունակելու ենք բարեփոխումները կրթության ոլորտում, ոչ մի երեխա անգրագետ չպիտի մեծանա․ Ռուբինյան․ տեսանյութ
Կձեռնարկենք բոլոր անհրաժեշտ միջոցները՝ ընտրությունների ամբողջականությունը պաշտպանելու համար․ ԱԳ փոխնախարար
Ավստրալիայում տղամարդը շնաձկան հարձակման զոհ է դարձել
Հանրապետության տարբեր հատվածներում ատրճանակներ են հայտնաբերվել․ կան ձերբակալվածներ
ՀՀ-ն այսօր միջազգային ասպարեզում ավելի հեղինակավոր է, քան երբևէ․ մեր զոհերի հիշատակը հարգելու լավագույն ձևն է
«Պարոն Փաշինյան, սենց ամուր ոտքերի վրա կանգնեք», «Ավստրալիայից եկել եմ, 7 շաբաթ մնամ, որ ընտրեմ»․ քաղաքացիներ
Մեղրին վերածվել է համաշխարհային կենտրոնի, աշխարհի ղեկավարներն հարցնում են՝ ոնց մասնակցեն TRIPP-ին․ վարչապետ
Պարոն վարչապետ, ծանոթ մարդ կա․ Փաշինյանը պատահական հանդիպեց դստերը․ տեսանյութ
Օդի ջերմաստիճանը կնվազի ևս 3-5 աստիճանով, այնուհետև նույնքան կբարձրանա․ անձրև, տեղ-տեղ կարկուտ կտեղա
Պրոսպեկտում մի փոքր փոս լիներ, 63 հոգի սելֆի կաներ․ Փաշինյանը հիացած է Երևանի նոր բակերով․ տեսանյութ
Երևանում վիճաբանություն է տեղի ունեցել, հնչել են կրակոցներ
Քննարկվել է The James Madison Institute-ի հետ հնարավոր համագործակցության ուղղությունները
Կասեցվել է «ԴԱՎՈ ՕԻԼ» ՍՊԸ-ին պատկանող լցակայանի հեղուկ գազի վաճառքը
Նոր տրոլեյբուսները Հանրապետության հրապարակում են․ տեսանյութ
Վլադիմիր Պուտինը մայիսի 19-20-ը կայցելի Չինաստան
Մեր կառուցած դղյակները․ Թորոսյանը տեսանյութ է հրապարակել
