Հանրությունը ունի պատասխանը՝ Ծառուկյանը գործարա՞ր է, թե՞ պատգամավոր. Հարությունյանը ՍԴ-ից ակնկալում է հստակ ազդակ

Ազգային ժողովի «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Գագիկ Ծառուկյանի լիազորությունները դադարեցնելու հարցով Սահմանադրական դատարան դիմելու որոշումը ԲՀԿ-ականները քաղաքական հետապնդում որակեցին:

Ըստ նրանց՝ հիմնավորված չէր խորհրդի նիստում ներկայացված այն պնդումը, որ Ծառուկյանը, լինելով ԱԺ պատգամավոր, զբաղվում է առեւտրային գործունեությամբ: Նրանք ասում էին, որ իշխանությունները նպատակ ունեն կեղծ օրակարգով շեղել ուշադրությունը հետպատերազմյան Հայաստանում իրենց հրաժարականի պահանջից: Պնդում էին, որ այդ հարցը շարունակելու է մնալ իրենց օրակարգում:

Խորհրդի անդամ, «Իմ քայլը» խմբակցության ներկայացուցիչ Արման Եղոյանը, լրագրողների հետ զրույցում անդրադառնալով քաղաքական հետապնդման վերաբերյալ կարծիքներին, հիշեցրեց, որ Ծառուկյանի պատգամավորական գործունեության անհամատեղելիության հարցով եզրակացությունը կայացրել է Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովը: Այս պահին այդ հանձնաժողովի 4 անդամները Կառավարության, ԲԴԽ-ի, «Լուսավոր Հայաստանի» եւ «Բարգավաճ Հայաստանի» ներկայացուցիչներն են, իսկ հանձնաժողովից ստացվել է 4 ստորագրությամբ եզրակացություն:

«Այսինքն՝ այդ հանձնաժողովի 4 անդամներից միայն մեկն է Կառավարության ներկայացրած թեկնածուն, որը եւս, ըստ օրենքի, պետք է գործի անկախ: Բայց եթե նույնիսկ ենթադրենք՝ այդ մեկ թեկնածուն մեր քաղաքական ազդեցության տակ է, մյուս երեքն էլ հո մեր թեկնածուները չեն: Կառավարությունը կամ «Իմ քայլը» այդ հանձնաժողովում անդամ չունեն»,- ընդգծեց պատգամավորը:

Ինչ վերաբերում է հետպատերազմական այս շրջանում հասարակության ուշադրությունը շեղելուն, Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի նախագահ Հայկուհի Հարությունյանը ՀԺ-ի հետ զրույցում հիշեցրեց, որ Ծառուկյանի գործունեության վերաբերյալ վարույթը հարուցվել է դեռեւս հուլիսին, երբ երկրում ոչ պատերազմական դրություն էր:

Հայկուհի Հարությունյանի հետ մեր զրույցը՝ ստորեւ.

- Տիկին Հարությունյան, ԱԺ խորհրդի նիստից հետո ԲՀԿ-ական պատգամավորները հայտարարեցին, որ դուք որեւէ փաստ չեք ներկայացրել Ծառուկյանի ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու մասին: Ինչպե՞ս կարձագանքեք:

- Խնդիրն այն է, որ մեր եզրակացությունը վերաբերում էր պատգամավորական գործունեության անհամատեղելիության հետ կապված հարցին եւ ոչ թե ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելուն: Խոսքը վերաբերում է առեւտրային կազմակերպությունում այնպիսի լիազորություններ իրականացնելուն, ինչն արգելված է: Իրենք իրենց են մերկացնում, երբ որ շրջանառում են ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվել տերմինը: Դա հանձնաժողովի եզրակացությունից բխող տերմին չէ:

- Իսկ պատգամավորական գործունեության անհամատեղելիության վերաբերյալ ներկայացված հիմնավորումները բավարա՞ր եք համարում:

- Հանձնաժողովը դեռեւս նախորդ շաբաթ էր հրապարակել այդ եզրակացությունը եւ հիմնավորումների տեսանկյունից հանրության դատին հանձնել: Այսինքն՝ պարզ ու բաց ձեւով հարցերը դրված են հանրության, յուրաքանչյուր քաղաքացու առջեւ. արդյոք անձը, որ զբաղեցնում է պատգամավորի պաշտոն, ունի՞ այդ կարգավիճակը, կարո՞ղ է, թույլատրելի՞ է իրականացնել այնպիսի գործողություններ, որոնք կոնկրետ առեւտրային կազմակերպությունում կառավարում են ենթադրում: Օրինակ՝ տնօրեն նշանակել, տնօրեն ազատել, ժողով հրավիրել, ժողով նախագահել, ստորագրել արձանագրության փաստաթղթերի տակ եւ այլն: Եվ էստեղ ամենակարեւոր հարցադրումը հետեւյալն է հանձնաժողովի կողմից. նման վարքագիծը պատգամավորի գործունեությանը անհամատեղելի է դիտարկվել, որովհետեւ պատգամավորի մանդատը անձին մեծ անձեռնմխելիությամբ է օժտել, որ ուրիշ այլ գործունեությամբ չզբաղվի եւ իրականացնի բացառապես հանրության շահի պաշտպանությունը: Մինչդեռ նման գործողությունները վկայում են, որ անձի ներգրավումը առեւտրային գործունեության մեջ զբաղեցրել է նրան ու տարել նրա ժամանակի առավելագույն մասը: Նույն այս փաստերը հրապարակված են մեր եզրակացության մեջ: Եթե կարող են առարկել, թող առարկեն դրա ուղղությամբ: Նախորդ գումարման Ազգային ժողովի նիստերի առնվազն 83 տոկոսին պատգամավորը չի մասնակցել, էս գումարման նիստերի 60 տոկոսից բացակայել է, անձը, որպես այդպիսին, առեւտրային գործունեության մեջ առնվազն 10 անգամ իր բաժնեմասնակցությունը ավելացրել է: Եվ դրանք արդեն կոնկրետ առարկայական դրսեւորվել են նրանով, որ, օրինակ, պատգամավորական գործունեության ամենավերջին ժամանակահատվածում առնվազն 14 անգամ պատգամավորը հանդես է եկել այնպիսի գործառույթների իրականացմամբ, որոնք վերապահված են կառավարչի լիազորություններին: Հիմա սրանք փաստեր են:

- ԲՀԿ-ական պատգամավոր Միքայել Մելքումյանն ասում է՝ վերցրել եք դրվագ, թե Ծառուկյանը որեւէ ժողովի է մասնակցել եւ բացահայտված չէ՝ ինքը որպես ի՞նչ է մասնակցել։

- Սա շատ կարեւոր հարց է, ձեր եւ մյուս լրագրողների մասնակցությամբ պետք է հանրային հարցադրում բարձրացվի՝ մի անգամ էս մի ժողովին մասնակցեց, հաջորդ անգամ մյուս ժողովին մասնակցեց, արդյոք սա թույլատրելի՞ է, թե՞ ոչ: Առավել եւս, երբ անձի դիրքավորման տեսանկյունից հանրությունը իր համար հստակ պատասխան ունի՝ Գագիկ Ծառուկյանը գործարա՞ր է, թե՞ ԱԺ պատգամավոր, թե՞ երկուսը միասին: Հիմա սրանք են հարցերը: Հանձնաժողովի եզրակացության առնչությամբ գնահատականի ու դատողությունների մակարդակում անվստահության հարցեր բարձրացնել, կարող են, իհարկե, բայց փաստաթուղթը հրապարակված է, փաստերը՝ հստակ շարադրված:

- Եվ որոշումը կայացնելու է Սահմանադրական դատարանը...

- Եվ որոշումը Սահմանադրական դատարանին է մնում: Հիմա էդտեղ հարցադրումը պատգամավորների համար հենց դա էր՝ հանդուրժելի՞ է նման վարքագիծը, եթե՝ այո, հետագայում քաղաքական կոռուպցիայի զարգացման պատասխանատվությունը արդեն մնում է յուրաքանչյուր պատգամավորի ուսերին: Այստեղ արդեն հանրային դիսկուրսը պետք է այդ հարցին պատասխանի՝ նման դեպքերը, որոնք գեներացրել են քաղաքական կոռուպցիա, պիտի շարունակվե՞ն: Ամեն անգամ պիտի ասվի՝ մի հատ՝ ոչինչ, երկրորդ անգամը՝ ոչինչ, էս անգամը ներեցինք, ու դառնա արդեն շարունակվող վարքագի՞ծ, թե՞ պիտի արդեն խիստ ու հստակ կեցվածքով սահմանվի արգելք:

- Ձեր սպասելիքը ո՞րն է Սահմանադրական դատարանից:

- Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովը միակ ինքնավար մարմինն է որպես պետական ինստիտուտ, որն օժտված է մասնագիտական կոնկրետ անհամատեղելիության վերաբերյալ եզրակացություն ներկայացնելու լիազորությամբ: ՍԴ-ը, ըստ էության, ոչ թե գնահատում է՝ ինչքանով է ճիշտ հանձնաժողովի եզրակացությունը, այլ ֆորմալ առումով ենթադրվում է, որ պիտի իրականացնի ընդամենը պատգամավորին մանդատից զրկելու գործընթացը: Այսինքն՝ ինքը ո՛չ վերադաս ատյան է, որ քննության ենթարկի, ո՛չ էլ կարող է հանձնաժողովի կողմից ուսումնասիրած փաստերի կամ հիմնավորումների նկատմամբ անվստահություն հայտնել: Ինքը ընդամենը եզրակացության հիմքով բարձրացնում է հարց ԱԺ պատգամավորին մանդատից զրկելու վերաբերյալ: Քանի որ որպես իշխանությունների բաժանման սկզբունքով գործող պետություն՝ գործադիր, օրենսդիր եւ դատական իշխանությունների շրջանակներում առաջացած հարցերը քննարկում է բացառապես Սահմանադրական դատարանը, էս տեսանկյունից ակնկալիքը, իհարկե, զարգացնելն է այն ստանդարտը, ինչը հանձնաժողովը սահմանել է որպես անթույլատրելի: Այսինքն, իհարկե, հանձնաժողովն ակնկալում է, որ ՍԴ-ն առավել ընդգծված ու հստակ կեցվածք կդրսեւորի հենց այդ հարցի առնչությամբ՝ արդյոք համատեղելիության պայմանը մեկ, երկու, երեք դրվագով խախտելը թույլատրելի՞ է, թե՞ ոչ, ու դա պիտի դառնա պարտադիր վարքագիծ արդեն ոչ միայն պատգամավորների, այլեւ պետական պաշտոն զբաղեցնող անձանց համար: Կապ չունի՝ ով ինչ չափի մասնակցություն ունի, դա հստակ ազդակ է լինելու, որ այլեւս անհանդուրժելի է: Հիմա կլինեն դեպքեր, որ, ասենք, ԲՀԿ պատգամավորները իրենք կներկայացնեն հանձնաժողով, մեծ ուրախությամբ, պատրաստակամությամբ կքննենք եւ նույն տեսակի եզրակացություն կներկայացնենք:

- Այս պահին հանձնաժողովի վարույթում ունե՞ք նմանատիպ հարց:

- Անհամատեղելիության առնչությամբ այլ հարցի քննարկում՝ ոչ: Բայց ես ասել եմ, որ հանձնաժողովը ինքնուրույն սկսել է ուսումնասիրել առնվազն հայտարարատու անձանց շրջանակում, ըստ հայտարարագրված տվյալների, ովքեր են այն պաշտոնական անձինք, որ ունեն նման կարգավիճակ, այսինքն՝ լինելով պետական պաշտոն զբաղեցնող անձ՝ շարունակում են իրենց մասնակցությունը առեւտրային կազմակերպությունում: Դրանց արդյունքները հանձնաժողովը հրապարակային կներկայացնի: Այսինքն՝ էնպես չէ, որ սա եզակի դեպք է: Դրա համար Սահմանադրական դատարանից ակնկալիքն այն է, որ անհանդուրժողականություն դրսեւորի նման երեւույթի նկատմամբ, եւ որպես պաշտոնատար անձի կողմից հնարավոր դրսեւորվող վարքագիծ բացարձակապես արգելված լինի:

Հիշեցնենք, որ այս տարվա հունիսի 16-ին Ծառուկյանը զրկվել էր պատգամավորական անձեռնմխելիությունից՝ հարկերից խուսափելու ու ընտրակաշառք բաժանելու վերաբերյալ հարուցված քրգործում որպես կասկածյալ նրան ներգրավելու հիմքով: Սեպտեմբերի 25-ին նա կալանավորվեց եւ ազատ արձակվեց նախորդ ամիս։ Նոյեմբերի 11-ին ԲՀԿ առաջնորդը ձերբակալվեց՝ այս անգամ օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ հավաք կազմակերպելու եւ անցկացնելու մեղադրանքով։ Երկու օր անց ազատ արձակվեց: