Լեռնային Ղարաբաղում վերսկսված ցեղասպանություն՝ համավարակի ֆոնին. Forbes-ի անդրադարձը

Աշխարհում ցեղասպանության վտանգի գնահատմամբ զբաղվող հեղինակավոր Genocide Watch կազմակերպությունը օրերս հրապարակված իր զեկույցում Ադրբեջանին տվել է ցեղասպանության համաշպարհային սպառնալիքի 9-րդ` բնաջնջում ու 10-րդ` ժխտողականություն աստիճանները:

Լեռնային Ղարաբաղում սեպտեմբերի 27-ից ընթացող պատերազմի մասին կազմակերպության զեկույցում նշվում է, որ Ադրբեջանն օգտագործում է Թուրքիայի եւ  Իսրայելի կողմից մատակարարվող անօդաչու թռչող սարքեր՝ ոչ միայն  հայկական զորքերի, այլ նաեւ գյուղերի ու քաղաքացիական բնակչության թիրախավորման համար: Համաձայն զեկույցի, քաղաքացիական բնակչության վրա ադրբեջանական ռազմական հարձակումները ռազմական հանցագործություններ են ՝ Ժնեւյան կոնվենցիաների կոպտագույն խախտումներով:

Ադրբեջանը ցեղասպանության սպառնալիքի ժխտողականության աստիճանակարգեր է ստացել՝ Հայոց ցեղասպանությունը ժխտելու, ատելության խոսքը պաշտոնապես օգտագործելու եւ Արցախում խաղաղ բնակիչների վրա ներկայիս հարձակումների պատճառով:

Genocide Watch-ը գտնում է, որ այս ամենով պետք է զբաղվի ՄԱԿ-ի անվտանգության խորհուրդը: Ըստ կազմակերպության, ՄԱԿ-ը պետք է հասցեական պահանջի, որ Ադրբեջանը դադարեցնի բոլոր հարձակումները Արցախի Հանրապետության դեմ եւ կոչ անի դադարեցնել կրակն անհապաղ: Նշվում է նաեւ, որ Միացյալ ազգերի կազմեկերպությունը պետք է Ադրբեջանին զենքի վաճառքի էմբարգո սահմանի, ինչպես նաեւ համաշխարհային առաջնորդների կողմից պետք է դատապարտվի ատելության խոսքի սերմանումն ու տարածումը, ինչպես նաեւ Ցեղասպանության ժխտումը Ադրբեջանի կողմից:

Genocide Watch-ի զեկույցի մասին՝ Լեռնային Ղարաբաղում ծավալվող պատերազմի իր այսօրվա անդրադարձում գրել է նաեւ հեղինակավոր Forbes ամսագիրը:

Մեջբերելով զեկույցից մի հատված, Forbes-ը գրում է, որ այն մանրամասնորեն նկարագրում է Ադրբեջանի ժողովրդավարական հանրապետության կողմից հայ բնակչության համակարգված բնաջնջումը 1918 թվականին «Ադրբեջանում եւ Նախիջեւանի ու Լեռնային Ղարաբաղի նահանգներում` որպես 1915 թվականին Օսմանյան կայսրության կողմից հայերի տեղահանության ու ցեղասպանության շարունակություն»: Այն նշում է, թե ինչպես ադրբեջանական ուժերը Բաքվում կոտորեցին «առնվազն 15.000 հայ խաղաղ բնակչի «սեպտեմբերյան օրերին», մոտ 1000 հայի էլ՝ 1919-1920 թվականներին ՝ Ղարաբաղի Շուշի քաղաքում եւ Հայբալիքենդ կոչվող գյուղում»:

Հոդվածում նշվում է, որ Թուրքիայի կողմից աջակցվող Ադրբեջանի հարձակումը խախտում է ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղարի կոչը, որն արվեց մարտի կեսերին: Անտոնիո Գուտերեշի կոչն անհապաղ գլոբալ հրադադարի մասին էր՝ համաճարակի վրա կենտրոնանալու համար: ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղարը հորդորում էր դադարեցնել կամ գոնե ժամանակավոր սառեցնել աշխարհում առկա բոլոր հակամարտությունները՝ կորոնավիրուսային գլոբալ իրավիճակը չսրելու եւ առողջապահական համակարգին աշխատելու թույլատրության համար:

Forbes-ի հոդվածում հեղինակը հիշեցրել է Amnesty International-ի՝ վերջերս արված զեկույցն այն մասին, որ ճգնաժամային արձագանքման փորձագետները «Արցախում հայտնաբերել են իսրայելական արտադրության M095 DPICM կասետային զինամթերք, որոնք, արձակվել են ադրբեջանական ուժերի կողմից»:

Haaretz-ի վետերան, հետախուզական եւ ռազմավարական վերլուծաբան Յոսի Մելմանը Սայմոն Սպունգինին տված՝ «Haaretz Podcast: Ինչու՞ է Իսրայելը զինում Ադրբեջանին՝ Հայաստանի դեմ» վերնագիրը կրող հարցազրույցում Թուրքիայի եւ Իսրայելի համատեղ պայքարը հայ քրիստոնյաների դեմ անվանել է «ցինիկ հարձակում»:

«Իսրայելը հրեաների հայրենիքն է, որոնք զոհվել են Հոլոքոստում եւ փրկվել են Հոլոքոստից ու հիմա հրաժարվում է ճանաչել Հայոց ցեղասպանությունը: Որպես հրեա եւ որպես իսրայելցի ես չեմ կարող դա ընդունել: Ես հասկանում եմ, թե ինչ է նշանակում ազգային շահեր, բայց Իսրայելը պետք է գոնե բարոյական արժեքների հատիկ ներմուծեր իր արտաքին քաղաքականության մեջ. Իսրայելը պարզապես շահագրգռված է զենքի վաճառքով»,-նշել է Սելմանը:

Ամերիկյան ամսագիրը հավելում է, որ Ադրբեջանը մերժում է Արցախի հայ բնակչության ինքնորոշման օրինական իրավունքն ու Խորհրդային Միության փլուզումից հետո նրա ձեռք բերած անկախությունը: Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի եւ Ֆրանսիայի համանախագահությամբ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում Ադրբեջանի ու Հայաստանի միջև հակամարտության խաղաղ կարգավորման բանակցություններն անցկացվում են 1992 թվականից: Հայաստանի Հանրապետությունը ներկայացնում է Արցախի շահերը՝ տեղի բնիկ հայ բնակչության:

Մինչ անցած ուրբաթ օրը Վաշինգտոնում Հայաստանի եւ Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարները հանդիպում էին ունենում ԱՄՆ պետքարտուղար Մայք Պոմպեոյի հետ, Արցախում ռմբակոծությունները շարունակվում էին: Երկու կողմերն էլ համաձայնություն էին ձեռք բերել  հրադադարի հաստատման մասին, սակայն այն չպահպանվեց ու խախտվեց երրորդ անգամ, եզրափակում է հոդվածագիրը:

Հեղինակը զրույց է ունեցել Արցախի Հանրապետության մարդու իրավունքների պաշտպանի գրասենյակի գլխավոր մասնագետ, 29-ամյա փաստաբան Մարինա Սիմոնյանի հետ, որն արցախցի է եւ  գրեթե ամբողջ կյանքն ապրել է պատերազմի եւ բախումների տակ: Օրերս նա կորցրել է իր 31-ամյա փեսային, որը որպես բժիշկ է աշխատել ռազմաճակատում:

Փոխանցելով վերջինիս խոսքերը, ամսագիրը հայտնում է, որ այս ամբողջ ընթացքում Արցախի խաղաղ բնակավայրերը պարբերաբար ենթարկվել են հրթիռային եւ հրետանային հարվածների, բնակչությունը տարհանվել է, տեղացիներն էլ ապրում են անվտանգության մշտական սպառնալիքներով եւ ենթարկվում հոգեբանական տեռորի ՝ զրկված հիմնական իրավունքներից եւ տարրական պայմաններից, ինչպիսիք են սնունդը, առողջապահությունը, կրթությունը եւ այլն: 90,000 արցախցի՝ բնակչության գրեթե 60% -ը փախել է ռմբակոծություններից՝ տարհանվելով ու պատսպարվելով բնակության այլ վայրերում:

Ռազմական բախումներն Արցախում սկսվել են սեպտեմբերի 27-ից,երբ Ադրբեջանը լայնածավալ հարձակում նախաձեռնեց ղարաբաղյան սահմանի ամբողջ երկայնքով: Արդեն ավելի քան մեկ ամիս շարունակվող պատերազմում Ադրբեջանին բացահայտ աջակցություն է ցուցաբերում Թուրքիան եւ անձամբ նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը: Ադրբեջանին աջակցում են նաեւ Թուրքիայի կողմից վարձված ու ղարաբաղյան սահման տեղափոխված ահաբեկչական խմբավորումները՝ բերված Սիրիայից ու Լիբիայից: Նրանք աշխատում են Ղարաբաղում՝ ամսական 1500- 2000 դոլար վարձատրության դիմաց: Ռազմական գործողությունների ընթացքում հայկական կողմն արդեն մոտ 1000 զոհի մասին է հայտարարել պաշտոնապես: Ադրբեջանը չի հրապարակում տվյալներ իր կորուստների մասին, իսկ հայկական կողմը հավաստիացնում է, որ Ադրբեջանն ավելի քան 6 հազար սպանված ունի: Պատերազմական գործողությունների ընթացքում պարբերաբար թիրախավորվում են բնակավայրեր, զոհվել կամ վիրավորումներ են ստացել տասնյակ խաղաղ բնակիչներ:

Տպել
1045 դիտում

Տոկիո-2020. Ըմբիշ Արսեն Հարությունյանը պարտվեց առաջին գոտեմարտում (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Ալեքսանյանի և Սիմոն Մարտիրոսյանի պարգևատրման արարողությունը (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Սիմոն Մարտիրոսյան. Հավանաբար էլ չի ստացվում քաշ գցել

Տոկիո-2020. Սիմոն Մարտիրոսյանը՝ օլիմպիական խաղերի փոխչեմպիոն (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Ծափահարություններ մրցավարներին. Արթուր Ալեքսանյանը՝ օլիմպիական խաղերի փոխչեմպիոն (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Հեռացատկորդ Լևոն Աղասյանն ավարտեց պայքարը (տեսանյութ)

Ճապոնական կարգապահությունն ու Օլիմպիական խաղերը. հայացք Տոկիոյից

Տոկիո-2020. Մրցավարներն ըմբիշ Կարեն Ասլանյանից խայտառակ կերպով խլեցին կիսաեզրափակչի ուղեգիրը (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Հովհաննես Բաչկովը վստահ հաղթանակ տարավ ու դուրս եկավ կիսաեզրափակիչ (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Դավթյանի պարգևատրման արարողությունը (տեսանյութ)

Հեղափոխությունից հետո Հայաստանում հաստատված անգլիացի կենսաթոշակառուն գրախանութ է բացել. այնտեղ իր հին ու թանկ գրքերն են

Տոկիո-2020. Արթուր Դավթյան. «Եթե մարզաձևի պայմանները Հայաստանում բավարար լինեին, կարող էր ավելի մեծ հաջողություն լինել»

Գերությունից վերադարձած Արեգն օգնության կարիք ունի

ՍԴ-ն հակասահմանադրական է ճանաչել «Բարձագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքի որոշ դրույթներ

Տոկիո-2020. Մարմնամարզիկ Արթուր Դավթյանն առաջին մեդալը նվաճեց Հայաստանի համար (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Ալեքսանյանը վնասվածք ստացավ, բայց կարողացավ դուրս գալ եզրափակիչ (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Ըմբիշներ Կարապետ Չալյանն ու Արթուր Ալեքսանյանը կիսաեզրափակչում են (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արթուր Ալեքսանյան և Կարապետ Չալյան. Ռևանշի ցանկությամբ

Տոկիո-2020. Արմեն Մելիքյանը մեկ հաղթանակ տարավ ու մեկ պարտություն կրեց (տեսանյութ)

Տոկիո-2020. Արման Դարչինյանը պարտվեց նոկաուտով (տեսանյութ)

Ճամբարներում իրականացվել են առողջ ապրելակերպի խթանմանն ուղղված իրազեկման աշխատանքներ

Նպատակ կա ՀՀ բոլոր բնակավայրերը միացնել լայնաշերտ ինտերնետ կապին. Հայկ Չոբանյան (տեսանյութ)

Ալավերդու համայնքապետարանը սոցիալական խմբերին արժեթղթեր է տալիս, և նրանք ստիպված են գնումներ կատարել կոնկրետ խանութից

Թուրքիան անտառային հրդեհների ճիրաններում է հայտնվել

Այն ինչ հիմա պետք է մեր երկրին, կրթված հասարակությունն է. Արամ Հայրյան

Մասիսում անասնագոմ է այրվել

ԱԹՍ օդանավակայան կառուցելու համար անհրաժեշտ գումարը հավաքվեց 15 օրում. այն կկառուցվի Լեռնապատ համայնքում

Մինչև տարկետում տալու որոշում է կայացվում, օլիմպիադան ավարտվում է. ԿԳՄՍՆ համագործակցելու պատրաստակամություն է հայտնում

ԱՄՆ կոնգրեսականը հորդորել է Ադրբեջանին անհապաղ դուրս գալ Հայաստանի տարածքից և դադարեցնել բռնությունը. «Արմենպրես»

Գագիկ Ջհանգիրյանը շրջայց է կատարել մարզերի ընդհանուր իրավասության դատարաններում (տեսանյութ)

Իրանում Էկոնոմիկայի փոխնախարարը քննարկել է դեղագործության ոլորտում ներդրումային ծրագրեր իրականացնելու հնարավորությունը

10 հազար դոլարի փոխարեն 2 հազար դոլար. քթի պլաստիկ վիրահատության համար օտարերկացիները գալիս են Հայաստան

Մեկնարկել են Condor ավիաուղիների Ֆրանկֆուրտ-Երևան-Ֆրանկֆուրտ երթուղով չվերթերը

Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 2-ից 3 աստիճանով

Կրակոցներ Երևանում, կասկածյալներից 3-ը եղբայրներ են. shamshyan.com

Երևան քաղաքապետարանի պատվիրած ավտոբուսներն ուղևորվել են Շանհայի նավահանգիստ, ՀՀ կհասնեն հոկտեմբերին (լուսանկարներ)

Վաղը ներհանրապետական էլեկտրագնացքներով երթևեկություն կլինի անվճար՝ բացառությամբ Երևան-Գյումրի էքսպրեսների

Կարգալույծ է հռչակվել Տեր Պետրոս աբեղա Ազարյանը

Երևանում անցկացվել է Ատոմյաին տեխնոլոգիաների երեկո

Բողոքի նամակ համաշխարհային ճանաչում ունեցող հայագետներից. ՀՀ-ն չի ընդգրկվել միջազգային գիտաժողովի մասնակիցների ցանկում