Հակաճգնաժամային քայլերի հիմնական ուղղությունները

17/05/2020 schedule17:30

Վերակառուցման եւ զարգացման եվրոպական բանկի կանխատեսումների համաձայն, այս տարի Հայաստանի ՀՆԱ-ն կնվազի 3,5 տոկոսով, իսկ եկող տարի կարձանագրի 5,5 տոկոսանոց աճ։ Իհարկե՝ ամբողջ աշխարհում իրավիճակը խիստ անկայուն է, եւ այս կանխատեսումները կարող են էապես փոխվել, բայց ընդհանուր միտումները հաստատապես չեն փոխվի։ Ընդ որում՝ կոնկրետ Հայաստանի կանխատեսվող տնտեսական անկման համար ՎԶԵԲ-ը նշել է երեք հիմնական պատճառ՝ հանքարդյունաբերական արտադրանքի արտահանման ծավալների նվազումը, Ռուսաստանի հետ տնտեսական կապերի ազդեցությունն ու դրամական փոխանցումների հավանական կրճատումը, ինչպես նաեւ զբոսաշրջության ոլորտի անկումը։

3,5 տոկոսն, իհարկե, լուրջ անկում է, բայց ընդհանուր առմամբ՝ միջին ցուցանիշ է, իսկ ահա 2021 թ. համար կանխատեսվող 5,5 տոկոսանոց աճը միջինից բարձր ցուցանիշ է։ Խնդիրը, սակայն, ոչ թե դա է, այլ այն, թե ինչպես են Հայաստանի իշխանությունները պատրաստվում բարելավել այդ ցուցանիշները, այսինքն՝ նվազեցնել անկումն ու ավելացնել 2021-ի աճի կանխատեսվող տոկոսը։ Ուշադրություն դարձրեք՝ ՎԶԵԲ-ի նշած երեք հիմնական պատճառներից ոչ մեկը Հայաստանից կախված չէ, երեքն էլ արտաքին գործոններ են, եւ Հայաստանը դրանց վրա ազդելու որեւէ լծակ չունի։ Ոչ կարող ենք պղնձի ու մոլիբդենի միջազգային պահանջարկի ու գների վրա ազդել, ոչ կարող ենք Ռուսաստանի տնտեսական վիճակը բարելավել, ոչ էլ կարող ենք հույս դնել միջազգային զբոսաշրջության նախկին ծավալների վրա, որովհետեւ մարդկանց շարժունակության անկումը համաշխարհային խնդիր է։

Մյուս կողմից էլ՝ ակնհայտ է, որ կառավարության ձեռնարկած քայլերը լիովին համահունչ են ՎԶԵԲ-ի կանխատեսումներին, այսինքն՝ կառավարությունը հիմնական ջանքերն ուղղել է հենց այդ կազմակերպության նշած երեք հիմնական գործոնների բացասական ազդեցության չեզոքացմանը։ Գյուղատնտեսության խթանումն, օրինակ, նպատակ ունի ոչ միայն բարձրացնել երկրի պարենային անվտանգության մակարդակը, այլեւ ընդլայնել այդ ոլորտի արտադրանքի արտահանման ծավալները, ինչը կարող է կոմպենսացնել հանքարդյունաբերական արտադրանքի արտահանման ծավալների կրճատումը։ Արտերկրից եւ մասնավորապես՝ Ռուսաստանից ստացվող դրամական փոխանցումների անխուսափելի կրճատումների հետեւանքները մեղմելու նպատակով կառավարությունը նախատեսում է աննախադեպ ծավալի շինարարական աշխատանքներ իրականացնել, որոնցում կներգրավվեն մեր տասնյակ հազարավոր այն քաղաքացիները, ովքեր տարիներ շարունակ արտագնա աշխատանքի են մեկնել։ Արդյունքում՝ բյուջեից հսկայական միջոցներ կծախսվեն, բայց այդ գումարները կմնան Հայաստանում, տասնյակ հազարավոր ընտանիքների սոցիալական խնդիրներն էլ կլուծվեն։ Ինչ վերաբերում է զբոսաշրջությանը, ապա արտերկրից ժամանող զբոսաշրջիկների թիվն, իհարկե, կտրուկ կնվազի, բայց փոխարենը՝ ներքին զբոսաշրջությունը զարգացման փայլուն հնարավորություն կստանա։ Ի վերջո որքան գումար օտարերկրացի զբոսաշրջիկներն էին ծախսում Հայաստանում, մոտավորապես այդքան էլ հայաստանցի զբոսաշրջիկներն էին ծախսում օտարերկրյա լողափերում, այլ կերպ ասած՝ նույնքան գումար էլ դուրս էր գալիս երկրից, այնպես որ՝ արագ կողմնորոշվելու դեպքում կորուստները կարող են այնքան էլ ծանր չլինել։ Ու այս ոլորտում իշխանությունները կարող են աջակցության լուրջ ծրագրեր իրականացնել (օրինակ՝ ընդլայնել սոցփաթեթները, արտոնյալ վարկեր տրամադրել, եւ այլն)։

Բայց այս ամենը հնարավոր կլինի միայն մի դեպքում՝ եթե ավելի մեծ պատասխանատվությամբ մոտենանք համաճարակային իրավիճակին։ Ըստ էության՝ այս պահին ամենակարեւորը դա է։ Մնացածը լուծելի խնդիրներ են։

Տպել
823 դիտում

ՀՀ ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը կարճատև աշխատանքային այցով գտնվում է Մոսկվայում

Ինչպես Հադրութն ու Ֆիզուլին էին գրավել, այնպես էլ Զանգելանը. Արծրուն Հովհաննիսյանը հերքեց Բաքվի տարածած լուրը

Սաուդյան Արաբիան արգելել է թուրքական բոլոր տեսակի ապրանքների ներկրումն ու հետ է կանչում այնտեղ ապրող սաուդցիներին

ԱՄՆ-ի կոնգրեսական Գրեյս Նապոլիտանոն Կոնգրեսին է ներկայացրել Արցախի անկախության ճանաչման մասին բանաձեւ

Հովհաննիսյանը խնդրում է զերծ մնալ զանգեր կատարելուց, որպեսզի չտեղորոշվի, չվտանգվի զինծառայողի կամ ստորաբաժանման կյանքը

Կենտրոնական կողմում դիակահանության խնդիր չունենք. այսինքն, մենք որեւէ բնագիծ հետ չենք քաշվել, որ դիակ մնա. Հովհաննիսյան

Այս պահին մենք շատ բարենպաստ դիրքի ենք հասել, կարող ենք ջախջախել հակառակորդի թշնամու բանակի մնացուկները. Սուրեն Սահակյան

Արծրուն Հովհաննիսյանն անդրադարձել է 170 զինծառայողների փրկվելու մասին լուրին

Մենք երեք պետության դեմ ենք կռվում, բայց չեն հաղթելու. զենքն էլ ունենք, «դուխն» էլ ունենք. կամավոր

Արցախում Արսեն Սաֆարյանը զինակից ընկերների համար կարտոֆիլ է մաքրում (լուսանկար)

Կան Ադրբեջանի կողմից գրավված համարվող բնակավայրեր, բայց մինչև այսօր այդտեղ չկա իրենց վերահսկողուոթյունը. Հովհաննիսյան

Հայտնվել են կասկածելի լրատվական կայքեր, որոնք ապատեղեկատվություն են տարածում նաև բարձրաստիճան պաշտոնյաների մասին. ԱԱԾ

Բերքահավաք՝ հրետակոծությունների ու ԱԹՍ-ների պայթյունների տակ. Վարդենիսում կարտոֆիլի մի մասը դեռ հողում է (լուսանկարներ)

ՀՀ նախագահի հրամանագրով գնդապետ Ստեփան Գեւորգյանին շնորհվել է գեներալ-մայորի զինվորական կոչում

Լևոն Տեր-Պետրոսյանը հանդիպել է Արցախի նախկին նախագահներ Արկադի Ղուկասյանի և Բակո Սահակյանի հետ

«Հին օրերի երգը» ֆիլմի պես լիներ՝ ներկայացման պահին մեկն ու մեկդ բղավեիք՝ վերջացա՜վ․ Վերելք ներկայացումը էլ չի հետաձգվի

«Ֆոնսեկայի երեք տենորները». Մխիթարյանի ու թիմակիցների գերազանց խաղը՝ իտալական պարբերականի աչքերով

Ֆրանսիայի եւ Ռուսաստանի նախագահներն ընդգծել են կրակի դադարեցման պայմանավորվածությունների պահպանման կարևորությունը

Տեսնես` ինչքա՞ն «Բայրաքթար» ունեն. Շուշան Ստեփանյանը լուսանկարներ է հրապարակել

Թուրքը, որ մեզ քնած չկարողացավ սպանել, էլ վերջ, արդեն հայը վեր է կացել. արկակոծումները՝ ականատեսների աչքերով