Չափազանց համեստ, կամ չափազանց լավատեսական. կառավարության կանխատեսումների հմայքը

 

Այս շաբաթ ՀՀ կառավարության մշակած եւ իր իսկ հավանությանն արժանացած 2018 թ. պետբյուջեի նախագծում մի քանի ուշագրավ ցուցանիշներ կան, որոնք մի տեսակ չեն տեղավորվում կառավարության անդամների հայտարարությունների շրջանակներում:

Այդպիսի մի ցուցանիշ է մասնավորապես «ներդրումներ/ՀՆԱ»-ի  կանխատեսումը: Ինչ ցուցանիշ է այդ «ներդրումներ/ՀՆԱ»-ն: Դա, եթե շատ պատկերավոր ասենք,  տնտեսության մեջ բոլոր հնարավոր ներդրումներ են՝ արտաքին, ներքին, պետական, մասնավոր, օտարերկրյա...: Ահա այդ ցուցանիշը, ըստ կառավարության կանխատեսման, 2018 թ. կկազմի 18.5 տոկոս: Այլ կերպ ասած, բոլոր ներդրումները միասին վերցրած 2018 թ. կկազմեն մեր համախառն ներքին արդյունքի 18.5 տոկոսը: Նույն կառավարությունը կանխատեսում է, որ հաջորդ տարի մեր ՀՆԱ-ն կկազմի 5 տրիլիոն 850 միլիորդ դրամ: Դրա 18.5 տոկոսը կլինի 1 տրիլիոն 82 միլիարդ դրամ:  

Շա՞տ է սա թե քիչ: Տնտեսական աճի կարեւորագույն նախապայմաններից մեկը հենց ներդրումների ծավալն է տնտեսության մեջ: Թվաբանորեն որեւէ տարբերություն չկա, թե ով է անում այդ ներդրումը՝ օտարերկրյա որեւէ ընկերությո՞ւն, որը հսկա գործարան է կառուցում, թե մոտակա «պեռաշկու ցեխի» սեփականատերը, որը բանկում պահած իր փողով կամ վերցրած վարկով ընդլայնում է իր արտադրամասը: Երկու ներդրողներն էլ իրենց ներդրմանը համահունչ «աճեցնելու են» մեր տնտեսությունը:

Ներկայացնենք մի վիճակագրություն: 2013-ին, երբ գրանցվեց 3.3 տոկոս տնտեսական աճ, ներդրումների ծավալը կազմել էր ՀՆԱ-ի 22.3 տոկոսը: 2014թ. ներդրումների ծավալը կազմեց մոտ 21 տոկոս, իսկ ՀՆԱ-ի աճը՝ 3.6 տոկոս: 2015-ին ներդրումները 20.7 տոկոս էին, ու ՀՆԱ-ն աճեց 3.2 տոկոս: 2016-ին ներդրումները կտրուկ նվազեցին եւ կազմեցին 18.4 տոկոս, իսկ ՀՆԱ-ն գրեթե չաճեց (տես գծապատկերը): 2017 թ. համար կատավարությունը կանխատեսում է 4.3 տոկոս տնտեսական աճ այն դեպքում, երբ ներդրումները ավելի քիչ կլինեն՝ 18.2 տոկոս: Հաջորդ տարվա 4.5 տոկոս տնտեսական աճը կառավարությունը կանխատեսում է ներդրումների 18.5 տոկոսի պայմաններում: Վերջին երկուսը ընդամենը կանխատեսումներ են, իսկ նախկինները՝ արդեն իսկ  փաստ: Այսինքն տնտեսական աճը որոշակի կախվածություն ունի ներդրումների ծավալից:

Այդ կախվածությունը, իհարկե ուղղակի չէ, ունի ժամանակային, ոլորտային իներցիաներ: Բայց միեւնույնն է, եթե կառավարությունը ներդրումների այսպիսի ցածր մակարդակ եւ այսպիսի բարձր տնտեսական աճ է կանխատեսում, ապա դրանցից մեկը իրական չէ: Կամ կառավարությունը համեստ է ներդրումներ կանխատեսելու հարցում, կամ չափազանց լավատես է տնտեսական աճի կանխատեսումներում: Ընդամենը նկատենք, որ 2005-2008 թթ. երբ  արձանագրվում էին երկնիշ տնտեսական աճեր, ներդրումների մակարդակը հասնում էր ՀՆԱ-ի մինչեւ 40 տոկոսին: Սա՝ ի միջիայլոց:

Տպել
7863 դիտում

Դատախազությունն ունի բավարար ապացույցներ Ադրբեջանում հայ ռազմագերիների ու քաղաքացիների սպանության, խոշտանգման մասին

Դրամաշնորհ աուտիզմ ունեցող երեխաներին մանկավարժահոգեբանական աջակցություն տրամադրողներին

Վարչապետը շարունակում է հանդիպումները գործարար դաշտի ներկայացուցիչների հետ

Չեխիայի կողմից Հայաստանին է նվիրաբերվել 100.000 բժշկական դիմակ և 43.000 ձեռնոց

ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի նախագահությունը պահանջում է ՀՀ Կառավարության հրաժարականը

Համածառայակիցների հետ Հադրութի դպրոցում էր, վերջին անգամ հոկտեմբերի 8-ին ենք խոսել. 18-ամյա Էրիկը գերեվարվել է

Արցախի ԱԳՆ ղեկավարն ընդունել է ԿԽՄԿ պատվիրակությանը

Միացյալ Թագավորությունից Հայաստան է ժամանել հինգ բուժաշխատող՝ վերահսկելու COVID-19-ով բուժումը

Հակառակորդի հրետակոծության տակ վիրահատություններ են կատարել և բազմաթիվ կյանքեր փրկել մայորն ու 2 լեյտենանտը. ՊԲ

Կորոնավիրուսի ցուցանիշն առավել բարձր է եղել Երևան քաղաքում և Կոտայքի մարզում

Վայոց ձորի 21 համայնքներում այսօր էլեկտրաշչակներ են փորձարկվելու

Հոկտեմբերին տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը նվազել է 8․1, առեւտրի շրջանառությունը՝ շուրջ 21 տոկոսով

3 ամսում բացահայտվել է մաքսանենգության և մաքսային կանոնների խախտման մոտ 200 դեպք. ՊԵԿ

Վարչապետի որոշմամբ՝ արդարադատության նախարարի առաջին տեղակալն ազատվել է պաշտոնից

«Իմ քայլը» հիմնադրամի միջոցներից 1 միլիոն դոլար է փոխանցվել «Զինծառայողների ապահովագրության» հիմնադրամին

Մենք բոլորս էլ գոհ չենք այն իրավիճակով, որը մեզ մոտ ձևավորվել է, բայց պետք է հասկանալ, թե ինչ այլընտրանք կա. վարչապետ

Կորոնավիրուսի հետեւանքով եւս 38 մահ է գրանցվել. հաստատվել է 1563 նոր դեպք

Քարվաճառն այսօրվանից անցնում է ադրբեջանական վերահսկողությանը. Արցախի ցուցանակն ապամոնտաժվել է

Հանրությունը ունի պատասխանը՝ Ծառուկյանը գործարա՞ր է, թե՞ պատգամավոր. Հարությունյանը ՍԴ-ից ակնկալում է հստակ ազդակ

Նաիրա Մարգարյանն ազատվել է էկոնոմիկայի նախարարի տեղակալի պաշտոնից