Ռուսաց լեզվի հայեցակարգ մշակելը վստահ պետության քայլ է. Լեւոն Մկրտչյան

Օրեր առաջ հրապարակվեց հայաստանյան դպրոցներում ռուսաց լեզվի դասավանդման հայեցակարգը, որը հանրությունն, ինչպես եւ սպասվում էր, ընդունեց բավական ցավագին: 

Թեմայի շուրջ այսօր զրուցել ենք Կրթության եւ գիտության նախարար Լեւոն Մկրտչյանի հետ:

- Պարոն նախարար, մշակվել ու հանրային քննարկման է ներկայացվել դպրոցներում օտար լեզուների դասավանդման հայեցակարգ, եւ մի առանձին հայեցակարգ էլ՝ ռուսաց լեզվի վերաբերյալ: Ռուսերենը օտար չի՞ համարվում:

- Մեր քաղաքականության մեջ հստակ ձեւով ռուսաց լեզուն համարվում է օտար լեզու: Մի քանի հաստատումներ ուզում եմ հստակ մենք անենք, որպեսզի կարողանանք խնդիրներին ճիշտ նայել: Առաջինը՝ Հայաստանի Հանրապետությունում պետական լեզուն հայոց լեզուն է անվերադարձ, եւ որեւէ այլ պետական լեզու չի լինելու: Սա որպես աքսիոմա վերցնենք ու չվախենանք, որ հայերենի վրա կարող են մութ ամպեր կուտակվել: Եվ դա օրենքով է պաշտպանված: Հայագիտական բլոկը նույնպես ամբողջությամբ պաշտպանված է օրենքով: Այս բլոկը շատ ամուր հիմքի վրա է դրված:

Դեռեւս երկու տարի առաջ, երբ մեր ե՛ւ բարձրագույն, ե՛ւ հանրակրթության մեջ նայեցինք օտար լեզուների որակը, պարզվեց, որ իսկապես այստեղ անելիք շատ կա: Եվ առաջացավ գաղափար՝ մշակել օտար լեզուների հայեցակարգ ու ժամանակացույց, նաեւ վերականգնել Հայաստանում օտար լեզուների խորացված ուսուցմամբ դպրոցների ցանցը, որտեղ երկիրը ներկայացնող առարկայացանկը՝ գրականություն, աշխարհագրություն, կդասավանդվի տվյալ լեզվով:

Հիմա՝ ինչո՞ւ է ռուսերենի հայեցակարգը առանձին: Նախ՝ առաջին բլոկը լատինատառ բլոկն է՝ լատինատառ հենքի վրա՝ ֆրանսերեն, գերմաներեն, անգլերեն: Մեր երեխաները, ի տարբերություն եվրոպական երկրների երեխաների, մեծ բարդության մեջ են. իրենք մեսրոպատառ մշակույթն են վերցնում առաջին դասարանում, որը շատ դժվար ալֆավիտ է, երկրորդում անցնում են կիրիլիցաները, որը նույնպես բարդ է, հետո նոր անցնում են լատինատառ: Դրա համար, մեթոդական իմաստով, կիրիլիցաների վրա հենված մեթոդիկան տարբեր է մյուսից:

Երկրորդը՝ ռուսաց լեզվի տարածվածությունն է: Ի վերջո, պետք է վերցնել եղած հողը եւ այդ հողի վրա կառուցել: Մեր բնակչության շրջանում ռուսաց լեզուն շատ ավելի մեծ տարածում ուներ, քան այլ օտար լեզուները, եւ կորցնել այդ արժեքը, չի կարելի:  

- «Ուներ»: Բայց ժամանակի ընթացքում ռուսերենի կիրառության շրջանակն աշխարհում նեղանում է, չէ:

- Ոչ: Եվ ռուսերենը կորցնելը սարսափելի հարված է դառնում գիտության համար: Հիմա ինչո՞ւ ենք մենք օտար լեզուներին նման ուշադրություն դարձնում. մենք մեր երկիրը տեսնում ենք իբրեւ գիտության տարածք: Գիտություն զարգացնել՝ առանց օտար լեզուների որակյալ կրթության, հնարավոր չէ: Գիտություն տանող մեր հիմնական դուռը գրականության իմաստով ռուսերենն է: Այդ լեզվով գրականությունը եւ շատ էժան է, եւ մատչելի է: Մեր երեխաները, որոնք ուզում են գիտությամբ զբաղվել, օտար լեզվով գրականության 40-60 տոկոսը ռուսական տիրույթում է:

Երկրորդը՝ մենք տարածաշրջանային մեկ միավորի մեջ ենք Ռուսաստանի, Բելառուսի, Ղազախստանի եւ մյուս երկրների հետ, որտեղ աշխատանքային լեզուն ռուսերենն է: Այս ամենը հաշվի առնելով՝ մեթոդիկաները առանձնացված ենք ներկայացրել, եւ դա վերաբերում է միայն հանրակրթության մեջ ռուսաց լեզվի ուսուցման կատարելագործմանը, օտար լեզուների ուսուցման կատարելագործմանը: Չեմ հասկանում սրա շուրջը ինչ-որ քաղաքական ուղղվածություն տեսնելու մոտիվացիան:

- Ռուսաստանից պարբերաբար կարծիքներ են հնչում, որ ռուսերենին մեր երկրում պետք է առավել բարձր կարգավիճակ շնորհվի, ընդհուպ մինչեւ երկրորդ պետական լեզվի: Ռուսաց լեզվի հայեցակարգն ընդառաջ քայլ չէ՞ այդ հայտարարություն-պահանջներին:

- Ոչ: Սա վստահ պետության քայլ է, որը հասկանում է, որ օտար լեզուները անհրաժեշտ են, որպեսզի ինքը սպասարկող երկիր չլինի, այլ լինի գիտելիքահենք երկիր: Յուրաքանչյուր պաշտոնյա յուրաքանչյուր երկրում կարող է ցանկացած արտահայտություն անել, ցանկացած ցանկություն ներկայացնել, բայց մենք սուվերեն երկիր ենք, եւ մենք ենք որոշում մեր քաղաքականությունը:

- Գուցե նաեւ Ռուսաստանը լեզվի հետ կապված մեծ պահանջներ է ներկայացնում, որպեսզի հայեցակարգով բավարարվելը հայաստանյան հանրությունն արդեն համարի ձեռք բերում եւ չբողոքի դրա դեմ:

- Այդպես չէ: Նայեք Ադրբեջանը կամ անգամ Վրաստանը. ռուսական դպրոցներ են աշխատում: Վրաստանը, որի մասին մենք այդքան խոսում ենք որպես ազգային մոդելի երկրի, իր քաղաքացիներին թույլատրում է օտար լեզուներով կրթություն ստանալ: Մենք օրենքով արգելել ենք: Այսինքն՝ Վրաստանի քաղաքացին կարող է Վրաստանի բուհում օտար լեզվով, այդ թվում ռուսերեն, ստանալ ամբողջական կրթություն:

Տպել
6705 դիտում

42 hաջողակ կին գործարար 1 մլն դրամ կստանա. «Իմ քայլը» հիմնադրամն ամփոփել է հայտերի ուսումնասիրման աշխատանքը (տեսանյութ)

54 տարվա գարաժս հանին, բայց սիրտս չի ցավում. Շենգավիթ վարչական շրջանում հանգստի գոտիներ են շահագործվել (տեսանյութ)

Պետությունը լուծարած որոշ խմբակներ չեն կարող Հայաստանում հանդես գալ որպես խորհրդարան. Առաքելյանը՝ ԼՂ խմբակցություններին

Նոր էջ բացելու համար անհրաժեշտ է, որ Անկարան համարձակ քայլ անի, ընդունի միջազգային իրավունքի դրույթները. Հունաստանի ՊՆ

ՆԳ նախարարն ԱՄՆ պատվիրակության հետ այցելել է Պարեկային ծառայության և Օպերատիվ կառավարման կենտրոնի վարչական նոր համալիր

ԱՄՆ-ն Վրաստանին հրավիրել է մասնակցելու ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովին

Նելլի Ղուլյանն ազատվել է Ազգային ժողովի նախագահի մամուլի քարտուղարի պաշտոնից

Մոսկվայի մարզի Ֆրյազինոյի ինստիտուտի հրդեհի զոհերի թիվն աճել է. բալոններ են պայթում (լուսանկարներ, տեսանյութ)

Տեղի կունենա Երևանի ավագանու նիստը․ ինչ հարցեր են օրակարգում

Արմավիրը տաք և ծաղկող քաղաք է. Աննա Հակոբյանը տեսանյութ է հրապարակել

Տարոն Մարգարյանը ԱԺ-ի աշխատավարձով է «ապրում». ում է պատկանում Ավանի նրա հայտնի առանձնատունը, ինչ է հայտարարագրվել

Թաղապետարանի խաչմերուկում մեքենաներ են բախվել, մեկը կողաշրջվել, հայտնվել է մայթին. կան վիրավորներ

Այսօրվա մայրամուտը. Գագիկ Սուրենյանը լուսանկար է հրապարակել

3200 հա ոռոգված տարածք՝ Հայաստանի ամենաբերրի հարթավայրում. ՀՀ-ում Ֆրանսիայի դեսպանն այցելել է Վեդիի ամբարտակ

ԿԸՀ նախագահի գլխավորած պատվիրակությունը հրավիրվել է Էստոնիա

Կենտրոնական բանկը UBPAY հայաստանյան և KWIKPAY արտասահմանյան համակարգերի համագործակցության թույլտվություն է տրամադրել

Վանաձոր-Ստեփանավան ճանապարհին մեքենաներ են բախվել. կա 1 զոհ, 5 վիրավոր

Հայաստանի բասկետբոլի հավաքականը՝ Լոս Անջելեսի միջազգային մրցաշարի հաղթող

Պետք է մեկտեղել ուժերն ընդհանուր գաղափարի շուրջ՝ ունենալու մարդու իրավունքների պաշտպանության ամուր համակարգ․ Մանասյան

Անհրաժեշտ է ՀՀ-Մեքսիկա գործարար նոր կապերի ստեղծման քայլեր ձեռնարկել. նախագահը ընդունել է Սան Լուիս Պոտոսիի նահանգապետին

Առկա է չօգտագործված ներուժ. Գևորգ Պապոյանը Մեքսիկայի պատվիրակությանը ներկայացրել է, թե որ ոլորտներն են հեռանկարային

Դաղստանում իրականացված ահաբեկչության զոհերի թիվը հասել է 20-ի

Արարատ Միրզոյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Պաղեստինի Պետության ԱԳ նախարարի հետ

ԳՇ պետն այցելել է ՊՆ կենտրոնական հավաքակայան, զրուցել զորակոչիկների հետ, մաղթել անվտանգ ծառայություն

Մոսկվայի մարզի Ֆրյազինո քաղաքի «Պլատան» գիտահետազոտական ինստիտուտում հրդեհ է. կան զոհեր (տեսանյութ)

Մեկնել է 2024-ի Երևան-Բաթումի-Երևան առաջին գնացքը. ինչ չվացուցակ է գործում, ինչպես ձեռք բերել տոմսեր

«Իմ Քայլը» հիմնադրամում ծրագիր է ամփոփվել. վերապատրաստման դասընթաց անցած 3 զինծառայող համակարգիչ է ստացել (տեսանյութ)

Ոստիկանության մեկ ծառայող ազատվել է աշխատանքից, մյուսին խիստ նկատողություն է տրվել (տեսանյութ)

Հորբատեղ գյուղում սողանք է տեղի ունեցել, ճանապարհը փակվել է

Նախ բռունցքով, հետո մահակով ծանր մարմնական վնասվածք է պատճառել 2 եղբայրների. 1 անձի նկատմամբ քրհետապնդում է հարուցվել

Դաղստանում ահաբեկչությունից հետո եթե Ռուսաստանն օգնություն խնդրի՝ ՀԱՊԿ դաշնակիցներն անտարբեր չեն մնա. Տասմագամբետով

Բարձր կպահեն հայրենիքի ու հայ զինվորի պատիվը. զինծառայության են մեկնել Մարտունիի նորակոչիկները

Հոնկոնգի հատուկ վարչական շրջանի կառավարության հետ համաձայնագիր է ստորագրվել. ինչ է այն նախատեսում

Ավտովթարից հետո տեղի է ունեցել վիճաբանություն. դանակահարված 3 անձ է տեղափոխվել հիվանդանոցներ

Քաղաքական կամքի առկայության դեպքում Հայաստանը և Ադրբեջանը կարող են շատ շուտով ստորագրել խաղաղության համաձայնագիրը. Կլաար

Հայերն այստեղ ապրել են տասնյակ հազարավոր տարիներ. ԱՄՆ դիվանագիտության հատուկ ներկայացուցիչն այցելել է Սյունիք

2 կալանավոր է տեղափոխվել բժշկական կենտրոն. ինչ է տեղի ունեցել հացադուլավորների համար նախատեսված խցում

Զինվորական ծառայության են մեկնել Վանաձոր և Փամբակ համայնքների նորակոչիկները (լուսանկարներ)

Տղամարդը, խաբեությամբ ստանալով էլեկտրոնային դրամապանակների գաղտնաբառերը, 3 քաղաքացուց 2 մլն 500 հազար դրամ է հափշտակել

Կարևորվել է Հայաստան-Բրազիլիա համագործակցության զարգացումը. վարչապետն ընդունել է դեսպան Ֆաբիո Վազ Պիտալուգային