Միհրան Պողոսյանն ընդդեմ Քեթրինի Միհրանի. ինչու են Հայաստանում վարկերի տոկոսները բարձր

Շաբաթ օրը ԱԺ նորընտիր պատգամավոր Միհրան Պողոսյանի դեբյուտն էր: ՀՀԿ-ի ռեյտինգային ցուցակում ընդգրկված եւ հիմա ՀՀԿ-ի խմբակցության անդամ հանդիսացող այս պատգամավորի բեմելը, մեղմ ասած, ցնցող ստացվեց:

Առաջին հայացքից, իհարկե, նրա կարճ ելույթը ոչնչով ուշագրավ չէր եւ շատերին հետաքրքրեց այնքանով, որ դա հանրությանը «Քեթրինի Միհրան» մականունով նախկին ԴԱՀԿ պետի առաջին ելույթն էր ԱԺ-ում, իսկ թեման էլ բավականին կենսական էր` վարկերի տոկոսների բարձր լինելու մասին էր: Եվ իրոք, եթե հատվածական նայենք նրա ասածներին, ապա որեւէ տարօրինակ բան դժվար է գտնել: Սակայն դա` միայն մակերեսային դիտարկման դեպքում: Հիմա նրա արտաբերած մի քանի արտահայտությունները դիտարկենք բովանդակային տեսանկյունից:

Միհրան Պողոսյանը Գագիկ Մինասյանին հարց ուղղելիս հայտարարեց, թե օրենքով «զսպաշապիկ» է պետք հագցնել բանկերին ու վարկային կազմակերպություններին, որպեսզի վերջիններս նվազեցնեն վարկերի տոկոսները: Ինչ հաճելի է հնչում, չէ՞: Շատ շատերը գուցե կծափահարեն այսպիսի առաջարկին: Բայց մի պահ սպասենք մինչեւ ծափահարելը:

Այն, որ վարկերի տոկոսները Հայաստանում բարձր են եւ ձեռնտու չեն բիզնեսի համար, գիտեն նույնիսկ դպրոցականները: Բայց ինչու են դրանք բարձր` ավելի բարդ հարց է: Իրականում բանկերը վարկերի տոկոսներ որոշելիս կաշկանդված են օրենքով: ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքով վարկերի տոկոսը չի կարող գերազանցել, այսպես կոչված, «բանկային տոկոսի հաշվարկային դրույքի» կրկնապատիկը, որը սահմանում է Կենտրոնական բանկը: Ներկայումս այդ հաշվարկային դրույքը 12 տոկոսն է, հետեւաբար բանկերը չեն կարող բիզնես վարկեր տրամադրել ավելի քան 24 տոկոսով: Բանկերը 24 տոկոսից ավելի թանկ վարկեր բիզնեսին չեն էլ տրամադրում: Ներկայումս վարկերի տոկոսը 10-15 է: Դա էլ, անշուշտ, շատ բարձր է, բայց եթե օրենքով սահմանվի, որ բանկերը պետք է վարկեր տան, ասենք, ոչ ավելի, քան 4 տոկոսով, ապա բանկային համակարգը կփլուզվի հաշված ժամերի ընթացքում:

Եվ ուրեմն, ինչու են վարկերը այդքան թանկ: Այնպես չէ, որ բանկերի ղեկավարները գիշերները հավաքվում են մի թաքուն տեղ ու որոշում, որ վարկերի տոկոսները բարձր պահեն: Իրավիճակը ճիշտ հակառակն է` բանկերը հիմա իրար հետ մրցում են տոկոսները նվազեցնելու հարցում: Իրարից «հաճախորդներ են փախցնում»:  Եթե դուք վարկ ունեք որեւէ բանկում, ասենք, 16 տոկոսով, ապա մեկ այլ բանկից կարող եք առաջարկ ստանալ «վարկը տեղափոխել» իրենց բանկ ավելի ցածր տոկոսով: Բանկերի ղեկավարները նույնիսկ նեղանում են իրարից «հաճախորդներ փախցնելու» պատճառով: Բայց կա տոկոսի մի սահման, որից ներքեւ բանկերը չեն իջնում, եւ հենց այդ տոկոսն է, որ բավականին բարձր է:

Բարձր տոկոսները ամբողջությամբ արտացոլում են մեր տնտեսության ռիսկայնությունը: Եվ ռիսկերից մեկն էլ տնտեսության մոնոպոլիզացված, կամ ավելի հստակ` օլիգոպոլացված լինելն է: Դա էլ արտոնյալ, իշխանության ամենաբարձր մակարդակով հովանավորված «բիզնեսմենների» առկայությունն է: Ահա հենց այստեղ է, որ վարկերի տոկոսները օրենսդրորեն նվազեցնելու առաջարկը դառնում է ցնցող, երբ այդ առաջարկով հանդես է գալիս Միհրան Պողոսյանը: Խնդիրն այն է, որ անհիշելի ժամանակներից հենց Միհրան Պողոսյանի հիմնադրած «Քեթրին» ընկերությունը տիրապետում էր բանանի ներկրման մոնոպոլիային: Ու այդ մոնոպոլիան ցինիզմի ակնհայտ դրսեւորումներ ուներ: Օրինակ, բավական երկար ժամանակ Հայաստանում բանանը երկու անգամ թանկ էր, քան Եվրոպայի սուպերմարկետներում: Մոնոպոլիզացիան հենց այն երեւույթներից մեկն է, որոնք թույլ չեն տալիս շտկել տնտեսական միջավայրը: Դա էլ իր հերթին մեծ ռիսկ է, ու բերում է նրան, որ բանկերը չեն կարող իջեցնել տոկոսները: 

Ու ստացվում է, որ Միհրան Պողոսյանը դժգոհում է իր իսկ գործունեության հետեւանքով ստեղծված իրավիճակի դեմ: Ի դեպ, հենց ասվածի ակնարկները կային նաեւ Գագիկ Մինասյանի պատասխանում:  Ըստ Մինասյանի, տոկոսները օրենքով իջեցնելու հարցում դրական տեղաշարժեր չեն լինի. «Ես չեմ կարծում, որ կարող ենք առաջացնել էական դրական տեղաշարժեր, առանց լուրջ մրցակցային պայմանների ստեղծման, առանց ստվերի էական կրճատման, եւ առանց տնտեսության մեջ մրցակցային հնարավորությունների մեծացման»,- հայտարարեց նա:  Դժվար է ասել` Գագիկ Մինասյանը «տնտեսության մեջ մրցակցային հնարավորությունների մեծացման» մասին խոսելով ցանկացավ նպատակային «խայթել» բանանի ներկրման մոնոպոլիային տիրապետող ընկերության հիմնադրի՞ն, թե պարզապես հայտնեց իր կարծիքը, բայց դա արդեն էական չէ:  Էականն այն է, որ արդեն պարզ է, թե ինչ ամպլուայում է ուզում իրեն գտնել «Քեթրինի Միհրանը», եւ թերեւս պետք է սպասել, որ սա նրա միակ ցնցող ելույթը չէր:

Տպել
23344 դիտում

Կադրային նոր փոփոխություններ Լոռու մարզպետարանում. թափուր են վարչության ու բաժնի պետերի հաստիքներ

Արագածոտնի նախկին մարզպետ Սարգիս Սահակյանը չի կալանավորվի. դատարանը մերժեց քննիչի միջնորդությունը

Զանգել են Քաշաթաղի նախկին բնակիչներին եւ վաղը կանչել հրապարակ. «Մեզ ուզում են ներքաշել Փաշինյանի դեմ պայքարի մեջ»

Մեխակ Արզումանյանը նշանակվել է ՆԳ նախարարության համակարգում գործող ԱԻ պետական ծառայության տնօրեն

Հավաքվել են հարյուրավոր արկղեր. Վենետիկից մարդասիրական օգնություն կուղարկվի պատերազմից տուժած հայ բնակչությանը

Ասում էր՝ չվախենաս, հետ կգամ, ես քեզ սիրում եմ. մայոր Սարգիս Նավասարդյանն անմահացավ Շուշիում (տեսանյութ)

JTI ընկերությունը ճանաչվել է Լավագույն գործատու Հայաստանում

Պուտինի ու Բայդենի հեռախոսազրույցը՝ առաջատար լրատվամիջոցների ուշադրության կենտրոնում. ինչու է այն կարևոր

Ապարանը զարգացման բարձր տեմպեր է արձանագրում (տեսանյութ)

Հայ-ադրբեջանական շփման գծի ամբողջ երկայնքով օպերատիվ իրավիճակը չի փոփոխվել

Հայկ Մարությանը մասնակցել է Լենինգրադի պաշարման ավարտի 77-ամյա տարեդարձին նվիրված հանդիսավոր արարողությանը

Ֆինանսների փոխնախարարը Զարգացման ֆրանսիական գործակալության պատվիրակության հետ քննարկել է համագործակցության հարցեր

Իրենց իսկ շահերից է բխում ժողով չանցկացնել. ՀՖՖ գլխավոր տնօրենը՝ նոր կանոնադրության և 9 անդամների ժողով հրավիրելու մասին

31-ամյա ջաղացաձորցին գողացած հեռուստացույցը նվիրել էր զոքանչին. հարուցվել է քրեական գործ (տեսանյութ)

«Հավանաբար արդեն բժշկի կարիք կա». քաղաքագետները եւ պատգամավորները՝ Վազգեն Մանուկյանի երեկվա հայտարարությունների մասին

Խեղճ կնոջը հասցրել են ինքնասպանության․ նախկին պատգամավորը՝ հարսի ինքնասպանության հնարավոր պատճառների մասին

Հայտնի է Հայաստանի, Ռուսաստանի և Ադրբեջանի փոխվարչապետների հանդիպման օրը

Արտեմ Հարությունյանը նշանակվել է ԱՀ ՆԳՆ ոստիկանության պետ

Շրջակա միջավայրի նախարարությունը և Ագրարային համալսարանը համագործակցության հուշագիր են կնքել

«Путешествую без COVID-19». ԱԳՆ-ն ներկայացրել է ՌԴ այն քաղաքների ցանկը, ուր հնարավոր է մեկնել

Երիտասարդության ռազմավարությունը պետք է մշակվի  երիտասարդների ձանը լսելով. ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալ

Իրականացվել են մարտական հերթապահության հերթափոխի նախապատրաստական աշխատանքներ

Տիգրան Հարությունյանը նշանակվել է ԱԱԾ տնօրենի տեղակալ

Ջավախքում մեկ օրում երկու ինքնասպանություն է տեղի ունեցել․ մանրամասներ

Հայ-ֆրանսիական բարեկամության ամրապնդման ևս մեկ վկայություն. Ֆրանսիական կրթահամալիրում նոր դասասենյակ է բացվել

Արմելլա Շաքարյանը նշանակվել է Մեքսիկայի Միացյալ Նահանգներում Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան

ՊԵԿ հարկային տեսուչները կաշառք են պահանջել, ստացել ու բռնվել (տեսանյութ)

ԿԳՄՍ նախարարը հաղթող թեկնածուներից ոչ մեկին դպրոցի տնօրեն դեռ չի նշանակել․ բողոքներն առայժմ քննում են

Ստուգումներ են անցկացվել մարտական հենակետերում

9 մարզի 101 հիմնական ու միջնակարգ դպրոցում հեռավար ձևաչափով ուսուցումն իրականացնելու հնարավորություն է ստեղծվել

Սյունիքի և Գեղարքունիքի մարզերի բոլոր ավտոճանապարհներին առկա է մերկասառույց

Սուրեն Պապիկյանն ընդունել է Զարգացման ֆրանսիական գործակալության փոխտնօրեն Բերտրան Վալկենարին

Հայագիտական կենտրոնների թիվը կավելանա եւս երկուսով

Վարչական վարույթներ են հարուցվել Գեղարքունիքի և Կոտայքի մարզերի որոշ դպրոցներում

Լարված ու անելանելի պայմաններում արագ կողմնորոշվելու շնորհիվ առաջադրված մարտական խնդիրները բարձր մակարդակով են կատարել

Արա Այվազյանը Լավրովի հետ հեռախոսազրույցում ընգծել է ռազմագերիների, պատանդների, պահվող այլ անձանց վերադարձի մասին

Դուրս եմ եկել Covid-ի հետ կապված քննիչ հանձնաժողովի կազմից․ Արտակ Մանուկյան

Փետրվարի 1-ից ՌԴ մուտք գործելու համար հնարավոր է թեստ հանձնել առայժմ միայն երկու լաբորատորիայում, գինը՝ 15 հազար դրամ

Զինծառայողներն արյուն են հանձնել

Վահան Քերոբյանը և Անդրեա Վիկտորինը քննարկել են համագործակցության հետագա խորացման հնարավորությունները