Չշեղվել՝ Հանրապետությունը սպասում է. վաղը հավանաբար ՍԴ-ն կավարտի գործի քննությունը, կհեռանա խորհրդակցական սենյակ

 

Հունիսի 20-ի արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների բողոքարկման գործի քննությունը մոտենում է ավարտին: Վաղը կողմերը հանդես կգան եզրափակիչ ելույթներով, որից հետո հավանաբար Բարձր դատարանը կգնա խորհրդակցական սենյակ՝ որոշում կայացնելու:

Որոշումը կայացնելու համար դատարանն ունի առավելագույնը մինչեւ հուլիսի 17-ը ժամանակ: Այսօր՝ գործի քննության 5-րդ օրը Սահմանադրական դատարանում կողմերին հարցեր ուղղեց դատավոր Վահե Գրիգորյանը:

Վերջինս անդրադարձավ «Հայաստան» եւ «Պատիվ ունեմ» դաշինքների դիմումներում տեղ գտած եւ դատարանում անդադար բարձրացվող հարցին՝ ապրիլի 25-ին վարչապետի պաշտոնից հրաժարական տալուց հետո ինչու Նիկոլ Փաշինյանը չհեռացավ, այլ շարունակեց մնալ պաշտոնակատար:

«Մենք գործ չունենք սովորական մի պաշտոնյայի հետ, գործ ունենք մի պաշտոնյայի հետ, որի այդ պաշտոնում հայտնվելը ժողովրդավարական գործընթացի արդյունք է: ԱԺ-ն նույնիսկ վարչապետի ընտրության հարցում որեւէ դերակատարում չունի, ընդամենը տեխնիկական միջնորդավորվածությամբ հանդերձ՝ ժողովուրդն է ընտրում վարչապետին: Ձեր առաջարկած տարբերակն այն մասին է, որ երբ ՀՀ վարչապետը հրաժարական է ներկայացնում, նա չի կարող շարունակել պաշտոնավարել այդ պաշտոնում: Պաշտոնը պիտի թափուր մնա: ՀՀ գործադիր բարձրագույն պաշտոնյայի պաշտոնավարման շարունակականությունը պաշտպանվում է ժողովրդավարության նկատառումներով»,- դիմելով «Պատիվ ունեմ» դաշինքի ներկայացուցիչ, Արդարադատության նախկին նախարար Դավիթ Հարությունյանին՝ նախ արձանագրեց Վահե Գրիգորյանը, ապա եւ հետաքրքրվեց.

 «Ի՞նչ սահմանադրությամբ պաշտպանվող արժեք, շահ կա ձեր առաջադրված տարբերակով մեկնաբանության հիմքում: Ինչո՞ւ պիտի սահմանադիրը առաջնորդվի այն տարբերակով, որ ժողովրդի կողմից ընտրված բարձրադիր պետական պաշտոնյան չկարողանար պաշտոնավարեր, փոխարենը պաշտոնավարեր մի անձ, կոնկրետ այս դեպքում առաջարկությունները սահմանափակ կարող են լինել` որեւէ փոխվարչապետ, որի ոչ ընտրության, ոչ նշանակման, ոչ պաշտոնավարման շարունակականության վրա նույն ժողովուրդը որեւէ ազդեցություն չունի, եւ նույնիսկ ավելին` չունի նաեւ Ազգային ժողովը»:

Դավիթ Հարությունյանը հավանեց հարցը. «Լավ հարց էր, դուրս եկավ շատ հարցը, շատ գեղեցիկ ներկայացրեցիք»,- ասաց նա:

Հարությունյանը շեշտեց՝ չի կարելի վարչապետին հավասարեցնել ուղղակի ընտրություններով ընտրված պաշտոնյայի հետ: «Չի կարելի իրավունքը ծռմռել ու հարմարեցնել սեփական շահին…Ֆոկուսներով՝ հրաժարվեցի, բայց այնքան էլ չհրաժարվեցի, դարձա ժպ, դա սահմանադրությամբ պաշտպանվող արժեք չէ»,- իր հակադարձումը փորձեց հիմնավորել նախկին նախարարը:

Վահե Գրիգորյանը երկրորդ հարցն ուղղեց Դավիթ Հարությունյանին: Իսկ մինչ այդ հիշեցրեց՝ Փաշինյանը հրաժարական է տվել ապրիլի 25-ին, այսօր հուլիսի 13-ն է եւ ՍԴ-ում դեռ վիճարկվում են ընտրությունների արդյունքները:

«Ինչո՞ւ պիտի սահմանադիրը ընտրեր այն տարբերակը, երբ գործադիր իշխանության բարձրադիր պաշտոնը մնար առանց ժողովրդավարական լեգիտիմությամբ օժտված պաշտոնյայի, ինչո՞ւ պիտի սահմանադիրը ընտրեր անորոշությունը՝ որոշակիի փոխարեն»,- հետաքրքրվեց Գրիգորյանը:

Դավիթ Հարությունյանն այս հարցը չհավանեց: «Իսկ եթե վարչապետը ստանար այլ երկրի քաղաքացիություն, նույն հարցը չէի՞նք տա. բա երկիրը այսքան ժամանակ, բա լեգիտիմությունը…»,- արձագանքեց «Պատիվ ունեմ» դաշինքի ներկայացուցիչը:

Հարցին ավելի ուշ պատասխանեց նաեւ «Հայաստան» դաշինքի ներկայացուցիչ Արամ Վարդեւանյանը: Վարդեւանյանը վստահեցրեց, որ ժողովուրդը Նիկոլ Փաշինյանին չի ընտրել, նրան նշանակել է նախագահ Արմեն Սարգսյանը՝ հաշվի առնելով խորհրդարանական մեծամասնության դիրքորոշումը:

Ըստ Վարդեւանյանի, մի նժարի վրա ժողովրդավարությունն է, մյուս նժարի վրա՝ իրավական պետության սկզբունքը: Պետք է իսպառ բացառվի իրավական պետության սկզբունքի խախտումը. «Այն, որ պետք է փոխվարչապետը պաշտոնավարի, դա ե՛ւ իրավական, ե՛ւ ժողովրդավարական մոդել է»,- ասաց նա:

Ո՞ւր են 320 հազար ընտրողները

Դատավոր Վահե Գրիգորյանը հարցեր ուղղեց նաեւ պատասխանող կողմի ներկայացուցիչ, ԿԸՀ նախագահ Տիգրան Մուկուչյանին:

Հիշեցնելով, որ 2017-ին Հայաստանում խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցել է 1 մլն 575 հազար ընտրող, իսկ 2018-ի եւ 2021-ի ընտրություններին համապատասխանաբար 1 մլն 261 հազար եւ 1 մլն 281 հազար ընտրող, Վահե Գրիգորյանը հետաքրքրվեց՝ ո՞ւր են այդ 300-320 հազար ձայները, որոնք վճռորոշ ձայներ էին ընդհուպ իշխանություն կազմելու համար: Նա ընդգծեց՝ ընտրական խիստ ազդեցիկ մասնակցային գործոնի իմաստով, բացառությամբ 2018-ի ապրիլի քաղաքական հեղափոխությունից այլ որեւէ էական հատկանշական բան տեղի չի ունեցել:

Տիգրան Մուկուչյանը պատասխանեց, որ 2017-ին ստորագրված ցուցակների հրապարակման ինստիտուտը ներդրվեց, բայց մինչ այդ էլ վերահսկողական մեխանիզմ կար, որ եթե մարդը չէր գալիս քվեարկության, հնարավոր էր հեշտությամբ ստուգել, պարզել: «Ինչ վերաբերում է մասնակցությանը, կարող է պատճառը լինել մեկը. մարդիկ, որ մասնակցել են ընտրություններին, հետո չեն մասնակցել: Թե ինչ պատճառով՝ չեմ կարող ասել, չենք հետազոտել»,- ասաց ԿԸՀ նախագահը:

Վահե Գրիգորյանը նույն հարցն ուղղեց նաեւ արդարադատության նախարարի պաշտոնակատար Ռուստամ Բադասյանին: «Որեւէ ուսումնասիրություն կատարվե՞լ է, սա ընտրական անոմալիա է: Եթե նախկինում այդ ընտրողները որեւէ այլ գործոնների ազդեցությամբ են մասնակցել, որ հետագայում չեն մասնակցել, այս հարցը չի կարող անցնել աննկատ ու որեւէ պարզաբանում չունենալ: Նման անոմալիա 98-ին է եղել, երբ շեշտակի բարձրացել է ընտրողների մասնակցությունը, հարաբերականորեն կայուն մնացել է մինչեւ 2018-ը, հետո կտրուկ ընկել է: Այս հարցը ի՞նչ բացատրություն ունի»:

Նախարարի պաշտոնակատարը պատասխանեց. «Կողմնակի ազդեցությունների մասին, երբ խոսք էր գնում դիտորդական առաքելությունների զեկույցներում, մեր հասարակությունն էլ ականատես էր լինում շտաբներում գումար բաժանելու դեպքերի, կողմնակի ազդեցությունների, ես միգուցե դրանով եմ բացատրում»:

Հարցերից հետո Վահե Գրիգորյանը հանդես եկավ ելույթով՝ ընդգծելով, որ ընդիմադիրների կողմից ներկայացվող տարբեր միջնորդությունները իրենց շեղում են բուն օրակարգից, մինչդեռ ՍԴ-ն դիմումի քննության վերջնաժամկետ ունի:

«Ես ուզում եմ բոլորիս մեկ անգամ եւս հիշեցնել, ամսի 17-ին Հայաստանը պետք է ունենա Սահմանադրական դատարանի որոշումը՝ ինչպիսինն էլ դա լինի: Մեր առաքելությունն է չշեղվել մեր օրակարգից եւ արագ բոլոր դատավարական երաշխիքների պահպանմամբ ավարտել այս գործի քննությունը եւ կայացնել որոշում, որին սպասում է ողջ հանրապետությունը»,- ասաց Գրիգորյանը:

դռնփակ ռեժիմում

Օրվա ավարտին ՍԴ նախագահ Արման Դիլանյանը  ներկայացրեց դատարանի որոշումը միջնորդությունների վերաբերյալ: Նա նշեց, որ «Զարթոնք» կուսակցությունը պահանջել էր տեղեկատվություն ԱԱԾ-ից, թե ընտրությանը մասնակցած քաղաքացիներից յուրաքանչյուրը երբ է լքել ՀՀ պետական սահմանը եւ երբ է վերադարձել, ինչպես նաեւ ներկայացնել այն քաղաքացիների թիվը, որոնք ստորագրել են ընտրական ցուցակներում, սակայն ՀՀ-ում չեն գտնվել: Կուսակցությունը ՊԵԿ-ից եւ վարչապետի աշխատակազմից միջնորդությամբ պահանջել էր տեղեկություն հանրային ծառայողների քանակի մասին, իսկ Տարածքային կառավարման եւ ենթակառուցվածքների նախարարությունից՝ տեղեկություն, թե ընտրական տեղամասերում որքան ժամանակով են հոսանքազրկվել եւ ինչ պատճառներով:

«Այս բոլոր միջնորդությունները դատարանը որոշել է մերժել:  Այն միջնորդությունը, որը վերաբերվում են ընտրություններին մասնակցած զինծառայողների քանակին, դատարանը որոշել է հետաձգել»,- ասաց ՍԴ նախագահը: 

Դիլանյանի խոսքով՝ ինչ վերաբերվում է Հանրապետության նախագահին որպես վկա հրավիրելու վերաբերյալ միջնորդությանը, ապա այն ՍԴ-ն չի քննարկել՝ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ բովանդակային առումով այդ միջնորդությանը անդրադարձել է ՍԴ դատավոր Հրայր Թովմասյանի կատարած միջնորդության շրջանակներում:

Որոշ միջնորդությունների վերաբերյալ իր դիտարկումները ներկայացրեց պատասխանող կողմը՝ ԿԸՀ  նախագահ Տիգրան Մուկուչյանը:

«Կան միջնորդություններ, որոնց առնչությամբ պետք է պարզ լինի՝ հնարավո՞ր է բավարարման պայմաններում այդ միջնորդության պահանջները կատարել: Օրինակ` միջնորդությունների մեկը վերաբերում էր բոլոր ընտրողների` ՀՀ-ից դուրս գալու եւ մուտք գործելու հանգամանքը ստուգելուն: Որեւէ խնդիր չկա, էլեկտրոնային սարքերից ստացված տեղեկատվությունը կարող է տրամադրվել, բայց արդյոք այդ բազաները կլինեն համադրելի, հնարավոր կլինի՞ դա, քանի որ տարբեր ծրագրային ապահովումներ կարող են լինել: Հետեւաբար, այդ տեսակ հարցերում անհրաժեշտություն կա ճշտելու, որ հետո չպարզվի, որ իրականում միջնորդությունը բավարարվեց, բայց տեխնիկապես անհնար է նման միջնորդությունների իրականացումը», - ասաց Մուկուչյանը:

Այնուհետեւ Դիլանյանը խնդրեց հասարակության եւ զանգվածային լրատվամիջոցների ներկայացուցիչներին լքել նիստերի դահլիճը: Որոշվեց փակ ռեժիմով քննարկել հարցով զեկուցող Էդգար Շաթիրյանի առաջարկը՝ նիստը դռնփակ շարունակելու մասին: Որոշ ժամանակ անց նիստը կրկին «բացվեց» եւ հայտարարվեց, որ դատարանը հեռանում է խորհրդակցական սենյակ` հետաձգված միջնորդությունները քննարկելու նպատակով։ «Հայաստան», «Պատիվ ունեմ» դաշինքների, «Զարթոնք» եւ «Հայոց Հայրենիք» կուսակցությունների դիմումների քննությունը կշարունակվի այսօր՝ 11:00-ին:

Տպել
2995 դիտում

Ռուսաստանը մտադիր է դուրս գալ ԵԱՀԿ ԽՎ-ից

ՆԱՏՕ-ն մարտավարական զորավարժություններ է անցկացնում Բալթիկ ծովի ափին

Բախվել են մարդատարն ու մոտոցիկլը. վերջինը կողաշրջվել է, մոտոցիկլավարը ծայրահեղ ծանր վիճակում տեղափոխվել է հիվանդանոց

Սաֆարյանը ներկայացրել է Ադրբեջանի ագրեսիայի, ՀՀ ինքնիշխան տարածքի օկուպացման հետևանքով տարածաշրջանում ստեղծված իրավիճակը

Եվրո-2024. Գերմանիան հաղթել է Հունգարիայի հավաքականին

Երևանը կունենա նոր գլխավոր հատակագիծ (տեսանյութ)

Չինաստանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի արտաքին քաղաքականության կարևոր առաջնահերթություններից մեկն է. Արշակյան

Որ անընդհատ գրում ենք 10 մլն հայ, թիվը ոչ ավելանում է, ոչ պակասում, մի տեղ կա՞ էդ հայերի ցուցակը. վարչապետ (տեսանյութ)

«Հոնդա»-ն բախվել է քարե շինությանը, կա վիրավոր. վթարի պատճառներից մեկը ստեղծված վթարային իրավիճակն է եղել

Պատվիրատուներն անհանգստացած են շարժման արդյունքներից, մտածում են նոր դեմքեր ներգրավելու մասին. Ռոբերտ Ղևոնդյան

ԵՄ-Ադրբեջան անվտանգության երկխոսության նիստում քննարկվել է Հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների կարգավորման գործընթացը

ԲՏԱ նախարարը Ֆրանսիայում մասնակցել է Սեբաստիան Լըկորնյուի կողմից պաշտոնական ընդունելությանը

Արարատ Միրզոյանը կմեկնի Վիլնյուս. օրակարգը հայտնի է

ԱՄՆ պետքարտուղարության ներկայացուցչի հետ Գնել Սանոսյանը քննարկել է երկու երկրների միջև ուղիղ չվերթեր սկսելու հարցը

2023-ի այս օրը կարող էր փրկվել արցախահայությունը, Ադրբեջանը համաձայն էր սեղանի շուրջ նստել, Արցախը հրաժարվեց. Իոաննիսյան

ՀՀ-ի և Կիպրոսի անհետ կորած անձանց հարցերով զբաղվող գերատեսչություններին առաջարկվել է համատեղ միջոցառմամբ հանդես գալ

Արարատ Միրզոյանը չի մասնակցի ՀԱՊԿ անդամ երկրների արտաքին գործերի նախարարների խորհրդի առաջիկա նիստին

Հայաստանն Իրանում առևտրական կցորդ ունի. վարչապետը որոշում է ստորագրել

ԱԳՆ-ում Լատվիայի պատվիրակությանը ներկայացվել են ՀՀ-ԵՄ զարգացող գործընկերության օրակարգն ու «Խաղաղության խաչմերուկ»-ը

Քաղաքաշինության կոմիտեն և խորվաթական ընկերությունը հուշագիր են ստորագրել. ինչ է նախատեսվում

Երիտասարդը շինանյութի խանութում և բենզալցակայաններում կեղծ 20-հազարանոցներ է իրացրել

Ամրակայվում է 19-րդ դարի Շիկահողի պատմական կամուրջը (լուսանկարներ)

Շրջակա միջավայրի նախարարը կմեկնի արձակուրդ

Նախատեսվում է 30 տոկոսով կրճատել ձերբակալվածների պահման վայրերը. Արթիկի և Թալինի ՁՊՎ-ներն արդեն չեն գործում

Վարչապետը նախարարի տեղակալ է նշանակել

Արմեն Գրիգորյանը Ֆրանսիայում է. երկկողմ հարաբերությունների զարգացմանը վերաբերող օրակարգային հարցեր են քննարկվել

Արժևորելով ձեռքբերումներն ու հնարավորությունները. շրջանավարտների ավարտական միջոցառում ԵՊՀ-ում (լուսանկարներ)

Արմավիրի մարզում ավտոմեքենա է այրվել

Խոսում ենք պարտություն, պատերազմ, բայց չենք արել ամենակարևոր արձանագրումը, սրբացրինք բանակը և ինչի՞ հասանք. վարչապետ

Գերմանիայի բուհերում քննարկվել են ակադեմիական քաղաքի շրջանակում համագործակցության հնարավորությունները

Ռիխտերն ավարտում է դիվանագիտական առաքելությունը ՀՀ-ում. վարչապետը հրաժեշտի հանդիպում է ունեցել Գերմանիայի դեսպանի հետ

Երաժշտության տոնը Գորիսում. Ֆրանսիայի դեսպանությունն ու ֆրանսիական ինստիտուտը հրավիրում են բացօթյա մեծ համերգի

Մհեր Գրիգորյանը հրաժեշտի հանդիպում է ունեցել Գերմանիայի դեսպանի հետ

Հայաստանն ու Նորվեգիան կխորացնեն գործակցությունը արդարադատության ոլորտի ռազմավարական ուղղություններով

Ջագան Չափագայնը ԱՍՀ նախարարի հետ զրույցում պատրաստակամություն է հայտնել դիտարկել նոր աջակցությունների հնարավորությունը

«BMW»-ն մխրճվել է բեռնատարի կցորդիչի մեջ. մահացածի դին ավտոմեքենայից դուրս է բերվել հատուկ տեխնիկայի միջոցով

Հայաստանում քաղաքական հեթանոսությանը վերադարձ չի լինելու. Հայկ Կոնջորյան

Սուրեն Պապիկյանը մեկնել է Լյուքսեմբուրգ

Մարտունի-Վարդենիս ճանապարհին մեքենաներ են բախվել. տուժածները հոսպիտալացվել են

ՀՀ նախագահն ու Մալթայի դեսպանը մտքեր են փոխանակել տարածաշրջանային զարգացումների շուրջ