Մենդելեեւի պարբերական աղյուսակի 150-ամյակն է․ հայտնի գիտնական Յուրի Հովհաննիսյանը Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշան ստացավ

24/09/2019 schedule21:35

Ֆիզիկոս, ակադեմիկոս Յուրի Հովհաննիսյանը, ում անունն է կրում քիմիական տարրերի պարբերական աղյուսակի 118-րդ տարրը, այսօր պարգեւատրվեց Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանով:

Առիթը հոբելյանական է, այս տարի լրանում է քիմիական տարրերի պարբերական աղյուսակի հայտնագործման 150-ամյակը, որը ստեղծել է ռուս անվանի գիտնական Դմիտրի Մենդելեեւը: 2019 թվականը ՄԱԿ-ի գլխավոր ասամբլեայի կողմից հռչակվել է պարբերական համակարգի միջազգային տարի: Այս առիթով Փարիզում հունվարի 8-ից մեկնարկել են միջոցառումներ:

Հոբելյանական տարվա կապակցությամբ ԳԱԱ-ի կազմակերպված հանդիսավոր նիստի ժամանակ ողջույնի եւ շնորհավորական խոսքով հանդես եկան  ԳԱԱ նախագահ Ռադիկ Մարտիրոսյանը, Կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարար Արայիկ Հարությունյանը, ով իր խոսքում նշեց, որ 150-ամյակին նվիրված միջոցառումներ տեղի են ունենում ամբողջ աշխարհում, եւ Հայաստանը դրանից անմասն չէ,  հատկապես վերջին տարիներին:

Արայիկ Հարությունյանը կարդաց նախագահ Արմեն Սարգսյանի ուղերձը, ով այժմ գտնվում է գործուղման մեջ եւ չի կարողացել ներկա գտնվել միջոցառմանը: Խոսելով հոբելյանական տարվա մասին՝ նախագահը շեշտել էր, որ չենք կարող չնշել Հայաստանի ֆիզիկոսների, քիմիկոսների ամբողջ աշխարհում ճանաչում գտած արդյունավետ հետազոտությունները եւ ձեռքբերումները:

«Այսօրվա նիստին մասնակցում է նրանցից մեկը, մեր ժամանակակիցը, ականավոր գիտնական ակադեմիկոս, քիմիկոս Յուրի Հովհաննիսյանը, ով հսկայական ավանդ ունի գիտության, մասնավորապես միջուկային ֆիզիկայի զարգացման գործում»,- ասվում էր նախագահի ուղերձում:

Արայիկ Հարությունյանն ընդգծեց, որ գիտնականը շատ մրցանակաների է արժանացել, եւ այսօր ՀՀ կառավարությունը ուզում է բարձր գնահատել նրա վաստակը գիտության մեջ եւ հանդես է գալիս կարեւոր նախաձեռնությամբ՝ շնորհելով Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանը:

Յուրի Հովհաննիսյանը Մենդելեեւի աղյուսակի ծանր տարրերի բացահայտման համահեղինակներից է: 2016 թվականին նրա պատվին պարբերական աղյուսակի ատոմային 118 թվի ներքո գտնվող տարրը կոչվել է «օգանեսիում» (Og)՝ հաշվի առնելով նրա ավանդը միջուկային ֆիզիկայի բնագավառում, հատկապես` գերծանր տարրերի հայտնաբերման ուղղությամբ: Ինչպես նշվեց նիստի ժամանակ, եզակի դեպք է, երբ գիտնականի կյանքի օրոք  տարրը կոչվում է նրա պատվին, նման բան շատ քչերին է հաջողվել:

«Օգանեսիում» տարրը եզրափակում է Մենդելեեւի աղյուսակի յոթերորդ պարբերությունը: Այն իներտ գազ է, սակայն դրա ֆիզիկական, քիմիական հատկությունները այդ խմբին պատկանող այլ տարրերից տարբերվում են։ Մենդելեեւի պարբերական աղյուսակը համալրած 4 տարրերի անվանումները՝ 113՝ «Nihonium», 115՝«Moscovium», 117` «Tennessine» եւ 118` «Oganesson» հաստատվեցին 2016 թվականի նոյեմբերի 28-ին՝ Տեսական եւ կիրառական քիմիայի միջազգային միության (IUPAC) կողմից:

Այսօրվա նիստի ընթացքում ելույթ ունեցավ նաեւ  Քիմիական ֆիզիկայի ինստիտուտի գիտաշխատող Սոֆյա Այդինյանը, ով 118-րդ՝ «Oganesson» տարրի մրցանակակիր է դարձել։ Մրցանակաբաշխությունն ընդգրկված է եղել  հոբելյանական 150-ամյակի միջոցառումների մեջ:

Աշխարհի 87 երկրներում Մենդելեեւի պարբերական աղյուսակի 150-ամյակին նվիրված միջոցառումները շարունակվելու են ողջ տարվա ընթացքում. կայանալու են բազում  գիտաժողովներ, նիստեր:

Պարգեւատրումից հետ Արայիկ Հարությունյանը «ֆեյսբուք» սոցիալական ցանցում գրառում էր կատարել՝ տեղադրելով իր եւ Յուրա Հովհաննիսյանի լուսանկարը: «Այսօր աշխարհահռչակ գիտնական, ակադեմիկոս Յուրի Ցոլակի Հովհաննիսյանը պարգեւատրվեց Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանով` գիտության ոլորտում նշանակալի ներդրման համար: Մեծ պատիվ է լինել նրա կողքին, անձամբ հանձնել այս բարձր պարգեւը»,- գրել է նախարարը:

«Հայկական Ժամանակ»-ը Telegram-ում
Տպել
5583 դիտում

Յունիբանկն աջակցեց Պոլիտեխնիկի շրջանավարտների ավարտական երեկոյի կազմակերպմանը

ԱՄՆ-ն հարվածել է Իրանին. ի պատասխան՝ Թեհրանը հրթիռներ և ԱԹՍ-ներ է արձակել Քուվեյթի և Բահրեյնի օբյեկտների վրա

ՀՀ վարչապետի հովանու ներքո կանցկացվի «Սևանի շուրջը» սիրողական հեծանվային արշավը

Քաջարան-Ագարակ հատվածում կամուրջների հեծաններն առաջին անգամ մոնտաժվում են կախովի հեծանատեղադրիչ կայանքով

6-8 ամսում ՀԷՑ-ի՝ մոտ 400 մլն դոլար ֆինանսական պարտավորություններից վաղաժամկետ մարվել է 50 մլն-ը. Պետրոսյան

Հանցավոր խմբի կողմից 465 մլն դրամի հափշտակության դեպքի առթիվ նախաձեռնված վարույթի նախաքննությունն ավարտվել է

Ժամը 15:15-ին աշխարհի բնակչության մոտ 99%-ը ականատես կլինի եզակի աստղագիտական երևույթի

Աբովյան համայնքին կվերադարձվի զբոսայգու հողատարածքը. Կոտայքի մարզի դատախազության հայցը բավարարվել է

Հուլիսի 9-ից անցնում ենք բուն ամառային ռեժիմի. տեղումները կդադարեն, կտաքանա 6-8 աստիճանով. Սուրենյան

Ինչ արդյունքներ ունեն ՀՀ պատվիրակները․ Եվրոպայի պատանիների և աղջիկների արագ շախմատի առաջնություն

Սևանա լճի տարբեր հատվածներից դուրս են բերվել ապօրինի տեղադրված 1001 հատ խեցգետնորսիչ, 161 հատ ձկնորսական ցանց

Ըմբիշ Սամվել Տերտերյանը՝ ԵԱ Մ20 չեմպիոն

ԲՀԿ-ի այն պնդումը, որ ընդամենը 153 ձայն է պակասել, որպեսզի ԱԺ-ում ներկայացված լինի, բավարար փաստարկ չէ․ ՍԴ

«Մշակութային վերջին զանգ» միջոցառմանը հաղթող է ճանաչվել 22 դպրոց՝ 2-ական դպրոց յուրաքանչյուր մարզից և Երևանից

Նիդերլանդներն Ուկրաինայի հետ համաձայնագիր է ստորագրել անօդաչու թռչող սարքերի համատեղ արտադրության վերաբերյալ

Շնորհակալ եմ այն պարեկներին, որոնք նպաստում են Ոստիկանության բարեփոխումների իրականացմանը․ ՆԳ նախարար

Սարգիս Խանդանյանը վերընտրվել է ԵԱՀԿ ԽՎ հանձնաժողովի նախագահի պաշտոնում

Ժաննա Անդրեասյանը կմեկնի արձակուրդ․ ով կփոխարինի նախարարին

Տեղի է ունեցել «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության վարչության նիստ. այն վարել է Նիկոլ Փաշինյանը. տեսանյութ

Էնքան պլոճիկ չունեն, որ հրաժարվեն մանդատից. 100 մլն դոլար են ծախսել, որ ՔՊ-ն չդառնա իշխանություն. տեսանյութ

Մանդատները վերցնելով՝ ընդդիմությունն ընդունեց, որ հունիսի 7-ի ընտրությունները լեգիտիմ են․ Ստեփանյան

Գագիկ Ծառուկյանի գործով հանցավոր խմբի ևս մեկ անդամ կալանավորվել, ևս մեկն էլ ձերբակալվել է

ՔԿ-ն կադրեր է հրապարակել Գագիկ Ծառուկյանի առանձնատան խուզարկությունից և նրա ձերբակալությունից

Գագիկ Ծառուկյանը կալանավորվել է

Հեքիաթ է, թե ՌԴ-ն մեր փրկիչն է. ՔՊ-ի թևերը հնարավոր չէ կտրել. ՔՊ-ի թևերը, զենքը ՀՀ ժողովուրդն է. տեսանյութ

Հայաստանում կարգելվեն պլաստիկե տոպրակներն ու սպասքը

Վերահաստատվել է Լիբանանին աջակցելու ՀՀ կառավարության պատրաստակամությունը

Էգ առյուծի քնեցումից չարթնանալու հանգամանքները կդարձվի քննության առարկա․ ՔԿ

Նախօրեին տեղափոխված էգ առյուծը քնեցումից չի արթնացել․ Կենդանաբանական այգին հայտնել է պատճառը

Ի գիտություն առաջին դասարան հաճախող երեխաների ծնողների․ ԿԳՄՍՆ-ն իրազեկում է

Վարչապետին է ներկայացվել Գյումրիում նախատեսվող ներդրումային առաջնահերթությունների պլանը․ ինչ է քննարկվել

Դատախազությունը միջնորդել է դադարեցնել Սևանա լճի ափամերձ՝ 3400 քմ մակերեսով հողամասի կառուցապատման իրավունքը

Դատախազական ներգործության արդյունքում վերականգնվել է շուրջ 30 միլիոն դրամի վնաս

Քննարկվել են Հայաստան-Ինդոնեզիա առևտրատնտեսական և գործարար համագործակցության ընդլայնմանն առնչվող հարցերը

Կայծակի հարվածից վնասված կամուրջը վերականգնվել և բացվել է երթևեկության համար․ տեսանյութ

Ծանրացնող հանգամանքներով գողություններ կատարելու համար մեղադրվող անձը հանձնվել է Գերմանիայի իրավապահներին

Դիլիջանում գիշերը գետը վարարել, դուրս է եկել հունից․ քաղաքի ջրամատակարարումը դադարեցվել է․ տեսանյութ

Հայաստանն ու ԱՄԷ-ն վարորդական վկայականները փոխադարձաբար ճանաչում են․ ուժի մեջ է մտել փոխըմբռնման հուշագիրը

Կոնվերս Բանկը ավարտել է ՎԶԵԲ-ի պարտատոմսերի տեղաբաշխումը

Վարչապետի գլխավորությամբ քննարկվել են Երևանում և Գյումրիում Կառավարության ներդրումային առաջնահերթությունները