Հայ-ռուսական հարաբերություններում նկատվում են «բելառուսականացման» սիմպտոմներ

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի Սանկտ-Պետերբուրգ այցից եւ ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ հեռախոսային բանակցություններից առաջ արած «Ռուսաստանն ի զորու է կանխել պատերազմի վերսկսումը Ղարաբաղում» հայտարարությունը մեծ արձագանք ստացավ:

Երկու ժամից ավել տեւած ասուլիսի ժամանակ վարչապետը մի քանի անգամ շեշտեց Ռուսաստանի կարեւորությունը ԼՂ հակամարտության կարգավորման գործում՝ փաստացի Մոսկվային «կարգելով» որպես տարածաշրջանում էսկալացիա թույլ չտվողի հիմնական պատասխանատու:

«Ռուսաստանի Դաշնությունը ունի բոլոր լծակները տարածաշրջանում էսկալացիա թույլ չտալու համար: Ես չեմ կարող հավատալ, որ Հայաստանի ռազմավարական գործընկեր, դարավոր բարեկամ Ռուսաստանը թույլ կտա տարածաշրջանում պատերազմի վերսկսում»,- ասաց նա: Այլ կերպ ասած, Փաշինյանը, բազմիցս նշելով հայ-ռուսական դաշնակցային հարաբերությունների կարեւորության մասին, զուգահեռաբար բացեիբաց Ռուսաստանի վրա դրեց հակամարտության գորտում ստատուս-քվոյի պաշտպանի պատասխանատվությունը: Այլ կերպ ասած, եթե պատերազմ է լինելու, ապա միայն Ռուսաստանի «դաբրոյով»:

Փորձագետները, իհարկե, կառարկեն Փաշինյանին՝ նշելով, որ Կրեմլի ազդեցությունը Բաքվի վրա պետք չէ գերագնահատել, քանի որ այն շատ սահմանափակ է: Ազդեցության լծակներից մեկը ղարաբաղյան հակամարտությունն է, իսկ մյուսը Հայաստանի համար շատ անընդունելի սպառազինությունների մատակարարումը: «Եթե Հայաստանի պարագայում կան ազդեցության քաղաքական, տնտեսական, անվտանգության բաղադրիչներ, Ադրբեջանի դեպքում Մոսկվայի ազդեցության գործիքները մի քանիսն են՝ ԼՂ հակամարտություն եւ սպառազինությունների մատակարարում»,- մեզ հետ զրույցում նշեց ռուսաստանցի փորձագետ, ՌԴ արտաքին ու պաշտպանական քաղաքականության հարցերով խորհրդի ղեկավար Ֆյոդոր Լուկյանով:

Նրան երկրորդում է ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Վաղարշակ Հարությունյանը, որի կարծիքով սպառազինությունների վաճառքը որքան էլ Հայաստանին դուր չգա, ունի հստակ տրամաբանություն: «Այդ կերպ, Ռուսաստանն իրենից կախվածության մեջ է դնում Ադրբեջանին, քանի որ սպառազինությունների վաճառքին հետեւում է դրանց վերանորոգման, վերազինման, արդիականացման ու պահեստամասերով ապահովելու գործընթացը: Սա ապահովում է Ադրբեջանի ռազմական համալիրի թափանցիկության որոշակի աստիճան նաեւ ՀՀ-ի համար»,- նշում է Հարությունյանը՝ հավելելով, որ Հայաստանը, որպես ՌԴ դաշնակից, տեղյակ է այդ մատակարարումներից:

Ի դեպ, վերջին պնդումը տարբեր ժամանակներում մի քանի անգամ արել են նաեւ Հայաստանի պաշտպանության գերատեսչության ղեկավարները:

Փորձագետների՝ Ադրբեջանի վրա ՌԴ-ի ազդեցության լծակների սահմանափակության մասին պնդումները, կարծես համոզիչ են: Ազդեցության մասշտաբների սահամանափակ լինելու մասին պատկերն ամբողջանում է, երբ հիշում ենք, թե ինչպես Ադրբեջանն ուղղակի անտանելի ֆինանսական պայմաններ ստեղծեց Գաբալայի ռադիոլոկացիոն կայանում Ռուսաստանի ներկայության համար ու ստիպեց Մոսկվային հեռանալ այնտեղից:

Սրան պետք է գումարել նաեւ այն հանգամանքը, որ Ադրբեջանը որպես կասպիական եւ Հյուսիսային Կովկասի հետ սահմանակից պետություն մեծ կարեւորություն է ներկայացնում Մոսկվայի համար: «Ռուսաստանը Հարավային Կովկասում կորցրել է Վրաստանին, չի պատրասվում կորցնել նաեւ Ադրբեջանին: Չնայած Հայաստանի հետ ՌԴ-ն դաշնակից է, սակայն Ադրբեջանն էլ կարեւոր է: Բաքվի հետ ՌԴ-ն կարող է վարվել այնպես, ինչպես Վրաստանի հետ 2008 թ.-ին միայն այն պարագայում, եթե Մոսկվայի համար Ալիեւը հավասարվի Սահակաշվիլիին»,- նշում է ռուսաստանցի փորձագետ Սերգեյ Մարկեդոնովը:

Եթե իսկապես Ռուսաստանի ազդեցության լծակներն Ադրբեջանի վրա թույլ են, ապա ինչու էր այդքան վստահ խոսում Փաշինյանը՝ նշելով, որ դարավոր բարեկամ Ռուսաստանը թույլ չի տա տարածաշրջանում պատերազմի վերսկսում: Վարչապետին այս պարզ իրողությունները հայտնի՞ չեն, որ Ալիեւը կարող է անգամ Մոսկվա զանգելուց առաջ եւ հետո կտրուկ սրել իրավիճակը շփման գծում ու հայ-ադրբեջանական սահմանին, թե՞ նրա խոսքերն այլ ենթատեքստ ունեն:

Իրականում, Մոսկվան Բաքվի վրա ազդելու այլ բավականին մեծ լծակ ունի: Այն է՝ հնարավորինս ուժեղացնել Հայաստանը:

Այնուամենայնիվ, փորձագետները հակված են կարծելու, որ Փաշինյանի այս եւ նման հայտարարություններն իրականում խոսում են այլ բանի մասին: Այն է՝ թեպետ «թավշյա հեղափոխությունից» Հայաստանի արտաքին քաղաքականությունում կտրուկ փոփոխություններ տեղի չեն ունեցել, սակայն փոխվում են այդ հարաբերություններում առկա շեշտադրումները: Ի դեպ, թե՛ հայ-ռուսական, թե՛ Հայաստան-ԵՄ ուղղություններում: Հայաստանը, գովեստների ու բարեկամության մասին հայտարարություններին զուգահեռ, սկսել է բարձրաձայնել խնդիրների մասին:

Օրինակ՝ մի կողմից Փաշինյանը խոսում է հայ-ռուսական դաշնակցային հարաբերությունների, ՀՀ տնտեսությունում Ռուսաստանի գործոնի, ԼՂ հարցում ՌԴ դերի ու ԵԱՏՄ-ի կարեւորության մասին, սակայն մյուս կողմից՝ բաց հայտարարում, որ «ավելի էժան գազ ենք ուզում», ԼՂ հակամարտության գոտում ստատուս-քվոյի պահպանման պատասխանատվությունը դնում Մոսկվայի վրա, Փանիկում միջադեպը որակում սադրանք, իսկ Սանկտ-Պետերբուրգ մեկնում «ԵԱՏՄ-ի աշխատանքը չպարալիզացնելու համար»:

Այլ կերպ ասած, հայ-ռուսական հարաբերություններում «բելառուսականացման» սիմպտոմներ են նկատվում: «Կարծում եմ, որ Փաշինյանի կառավարման ժամանակ Հայաստանի ու Ռուսաստանի հարաբերություններն ավելի շատ կնմանվեն ռուս-ղազախական կամ ռուս-բելառուսական հարաբերություններին»,- նշում է քաղաքագետ Միքայել Զոլյանն ու շտապում հավելել, որ դաշնակցային հարաբերությունները, իհարկե, կպահպանվեն, սակայն առկա խնդիրները եւս լռության չեն մատվի:

Տպել
11189 դիտում

Կասեցվել է կիսաֆաբրիկատների արտադրամասի արտադրական գործունեությունը

Այսուհետև չի արգելվի արտաքին գովազդային վահանակների միջոցով դեղերի գովազդը. Կառավարությունն ընդունեց նախագիծը

Ավտովթար Ստեփանակերտում. վարորդներից մեկը տեղափոխվել է հիվանդանոց

Կառավարությունը 508 միլիոն դրամ հատկացրեց 7 մարզի

Կատարի Էմիրը ժամանակից շուտ լքել է Պրահան՝ չսպասելով ԵՄ առաջնորդների հետ հանդիպումներին ու բանակցություններին

2022 թվականին հարկային արտոնության հավաստագիր է ստացել 1039 կազմակերպություն

Ղազախստանում առաջարկում են ստեղծել Կենտրոնական Ասիայում արտակարգ իրավիճակների վաղ ահազանգման համակարգ

Ազգային ժողովն արտահերթ նիստ է հրավիրել. ընտրելու են ԲԴԽ անդամներին

Հրդեհ է բռնկվել Վարդենիկ գյուղի սարերում. 1 օր անց կրակն ինքնամարվել է

Սպանություն Երևանում․ Նուբարաշենի շենքերից մեկում հայտնաբերվել է դանակի մի քանի հարվածով սպանված 41-ամյա կնոջ դի

Հողամասն ու շինությունը օտարվել են 3 անգամ պակաս արժեքով. պետությանը պատճառվել է 350 միլիոն դրամի գույքային վնաս

Մենենդեսն առաջարկել է Թուրքիայի առաջ նախապայման դնել F-16-երի վաճառքն իրականացնելուց առաջ

Սոլակ գյուղի մոտակայքում մոտ 10 հա խոտածածկ է հրդեհվել

Հյուսիս-հարավ ճանապարհային միջանցքի Թալին-Լանջիկ հատվածում ասֆալտապատումն ավարտվել է

Հրդեհ Երևան-Երասխ ավտոճանապարհի ջերմոցի տարածքում. այրվել է 100 քմ կոկոսի փոշի

Հոսանքի՝ մինչև 6-ժամյա անջատումներ են սպասվում Երևանի և 9 մարզերի մի շարք հասցեներում

Աղավնաձոր գյուղում հրդեհվել են հացատուն և անասնագոմ

ԼՂ-ում խաղաղապահների պատասխանատվության գոտում խախտումներ չեն արձանագրվել. ՌԴ ՊՆ

Իշխանությունն ամեն գնով չպահելու գինը ժողովրդին դավաճանելն ու «դասալքության» դիմելն է

Եռակցումն ավարտվել է․ առաջիկա ժամերին կվերսկսվի Երևանի Արաբկիր և Կենտրոն վարչական շրջանների ջրամատակարարումը

Իրավիճակը հայ-ադրբեջանական սահմանին ժամը 22:00-ի դրությամբ

«Արմավիր» ՔԿՀ այցելած քաղաքացու մեքենայից հայտնաբերվել են առանձնապես խոշոր չափի թմրամիջոցներներ

«Տեսնես՝ երեխաներս ինձ հասկացա՞ն. մենք տուն ենք վերադառնում, բայց մտքով մնում ենք դպրոցում. ուսուցչուհի Սոֆյա Քերոբյան

Սարսափած եմ տեսանյութից․ Գերմանիայի ՄԻ հանձնակատարը կոչ է արել հետաքննել հայ ռազմագերիների մահապատժի տեսանյութը

Հրդեհ է բռնկվել Գեղամավան գյուղում

Առաջին հայացքից անվտանգ, բայց մահաբեր երթևեկության միջոց․ ինքնագլորներից տուժելու դեպքերը 2 ամսում 60 տոկոսից ավելի են

Հակառակորդը կրակ է բացել հայ-ադրբեջանական սահմանի արևելյան հատվածի հայկական դիրքերի ուղղությամբ

«Հակոբ Կոջոյան» կրթահամալիրի 85-ամյա շենքն առաջին անգամ հիմնանորոգվում է

Ձեր աշխատանքն անգնահատելի է․ Վահագն Խաչատուրյանն Ուսուցչի օրվա առթիվ հանդիպել է Վարդենիս համայնքի ուսուցիչների հետ

Ուսուցչի օրվա առիթով պարգևատրվել է Լոռու մարզի 36 վաստակաշատ ուսուցիչ

Հայաստանի պետական կամերային երգչախումբը համերգային շրջագայությամբ հանդես է եկել Իտալիայում

Գառնի Երևան երթուղայինի գինը թանկացել է. մրցույթը շահած «Մուլտի տրանսպորտի» տնօրենի խոսքով՝ 10 տարի արժեքը չի փոխվելու

Միկրոավտոբուսային հ.5 երթուղին այսուհետ կսպասարկվի նաև համայնքային՝ «ԳԱԶԵԼ-Սիթի» մակնիշի ավտոմեքենաներով

Լեռնանիստի սարերում հրդեհ է բռնկվել

Շիրակի մարզպետի հանձնարարությամբ շրջայց է կատարվել պոլիկլինիկաներ․ առիթը քաղաքացիներից ստացված բողոքներն են

Դոլարի փոխարժեքը նվազել է. եվրոն՝ թանկացել

Քաղաքաշինության, տեխնիկական և հրդեհային անվտանգության տեսչական մարմինը նոր ղեկավար ունի

Փոխվարչապետ Մաթևոսյանը մասնակցել է Գլոբալ ինովացիոն ֆորումին

Այսօր ավարտվեց իմ պաշտոնավարումը՝ որպես ՀՀ արդարադատության նախարար. Կարեն Անդրեասյան

Երկրաշարժ Իրանի Խոյ քաղաքից 34 կմ հարավ-արևելք, այն զգացվել է Սյունիքի, Վայոց ձորի և Արարատի մարզերում