Ծուռ նստենք, դուզ խոսենք. ժողովրդագրական իրավիճակը Հայաստանի ապագան դարձնում է մշուշոտ

Հայաստանի ժողովրդագրական իրավիճակը մեր առջեւ կանգնած ամենալուրջ խնդիրն է: Գործող իշխանությունը շատ դանդաղ եկավ այդ գիտակցմանը: Բայց կարծես թե վերջապես եկավ: Դրա ապացույցը կարող է լինել Սերժ Սարգսյանի այն «ծրագիրը», թե մինչեւ 2040 թվականը մեր բնակչությունը պետք է դառնա 4 միլիոն, եւ դա՝ հիմնականում ներգաղթի շնորհիվ:

Իհարկե մեծ է, շատ մեծ է, չափազանց մեծ է հավանականությունը, որ Սերժ Սարգսյանի այս ծրագիրը եւս կարժանանա նրա նախկին ծրագրերի ճակատագրին ու կտապալվի: Խնդիրը դա չէ: Խնդիրն այն է, որ եթե մեր ժողովրդագրական վիճակը չշտկվի, ապա մեր երկրի գոյությունն իսկ կասկածի տակ է: Ի հեճուկս վերը նշված ծրագրի, Հայաստանի բնակչությունը գնալով նվազում է, իսկ արտագաղթը՝ աճում:

Եթե մենք չունենայինք թշնամի հարեւաններ, հարցը այսքան սուր չէր լինի:

2019 թվականին Ադրբեջանի բնակչությունը կհասնի 10 միլիոնի: Այս մասին հայտարարել է Ադրբեջանի աշխատանքի եւ սոցապահովության նախարար Սալիմ Մուսլիմովը։ Նա նշել է, որ 2017 թվականին Ադրբեջանի բնակչությունը հասել է 9,8 միլիոնի։ Ըստ նրա, Ադրբեջանի բնակչության միջին տարիքը կազմում է 32,3։

Ինչպիսին է վիճակը Հայաստանում: ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայության հրապարակած տվյալների համաձայն, այս տարվա հոկտեմբերի 1-ի դրությամբ կազմել է 2 միլիոն 979.6 հազար մարդ: Մեկ տարվա ընթացքում այդ ցուցանիշը նվազել է ավելի քան 14 հազարով: Սա պաշտոնական տվյալ է եւ վերաբերում է ոչ թե իրական բնակչության թվին, այլ «մշտական բնակչությանը», այսինքն ՀՀ-ում գրանցված մարդկանց թիվն է: Իրականությունը շատ ավելի տխուր է: Այսինքն, ՀՀ բնակչությունը նվազում է, իսկ Ադրբեջանինը՝ աճում:

Ըստ նույն պաշտոնական վիճակագրության, Հայաստանում բնակչության միջին տարիքը կազմում է 36.2 տարի, այսինքն մենք 4 տարով ավելի «ծեր ենք», քան Ադրբեջանի բնակչությունը: Հայաստանի բնակչության մեջ մինչեւ 16 տարեկան երեխաների թիվը 20.2 տոկոս է, իսկ Ադրբեջանում մինչեւ 14 տարեկաններինը՝ 22.6 տոկոս:

Մի մեջբերում ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայության «Հայաստանի սոցիալական պատկերը եւ աղքատությունը, 2017թ.» զեկույցից: «Պտղաբերության (ծնելիության գումարային) գործակիցը` ծնունակ տարիքի (15-49 տարեկան) մեկ կնոջ հաշվով 2016թ. կազմել է 1.647 միավոր, ինչը զգալիորեն ցածր է բնակչության պարզ վերարտադրության համար անհրաժեշտ` 2.150 ցուցանիշից»: «Պարզ վերարտադրություն», ինչպես նշված է զեկույցում, նշանակում է, որ ծնողներին փոխարինող երեխաների սերունդը եւ ծնողների սերունդը հավասար են իրենց բացարձակ թվաքանակներով: Այսինքն, որպեսզի հետագայում մեր բնակչությունը գոնե չպակասի, վերը նշված գործակիցը պետք է լինի 2.150, այնինչ 1.647 է եղել 2016-ին: Այս գործակիցն էլ գնալով նվազում է: 

Մի խոսքով, ժողովրդագրական իրավիճակում արդեն տարիներ շարունակ արձանագրվող միտումները ճիշտ հակառակ են Սերժ Սարգսյանի հայտարարած ծրագրին: Այդ ինչ պետք է տեղի ունենա, որ այդ միտումները ոչ միայն վերանան, այլեւ շրջվեն հակառակ ուղղությամբ:

Հասկանալի է, որ եթե նույնիսկ ծնելիությունը կտրուկ բարձրանա հենց վաղվանից, մինչեւ 2040 թվականը մենք 4 միլիոն չենք կարող դառնալ: Նույնիսկ տեսականորեն դա անհնարին է: Մնում է միայն զանգվածային ներգաղթը: Տարիներ շարունակ Հայաստանից անվերադարձ հեռանում է տարեկան միջինը 40-50 հազար մարդ: Իսկ 2040 թվականին 4 միլիոն բնակչություն ունենալու համար նախ պետք է այդ 40-50 հազարը չգնան, ու դեռ մի 40-50 հազար էլ ներգաղթեն: Ինչի՞ շնորհիվ: Այդ ինչ ցնցում, ինչ հեղափոխություն պետք է տեղի ունենա Հայաստանում, որ մեր երկիրը այդքան գրավիչ դառնա պոտենցիալ ներգաղթողների համար:

Քանի դեռ սա նկարագրված ու հստակ ձեւակերպված չէ, 4 միլիոն դառնալու հեռանկարը ընդամենը հերթական բաժակաճառ է: Ու եթե ծուռ նստենք, դուզ խոսենք, Հայաստանի ապագան մի տեսակ մշուշոտ է, մեղմ ասած:

Տպել
3542 դիտում

Գագիկ Ջհանգիրյանը և Դավիթ Խաչատուրյանը ընտրվեցին ԲԴԽ անդամներ

Օքսֆորդի համալսարանում դասական հայագիտական հետազոտությունների համար նոր կրթաթոշակներ են սահմանվել

Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի եզրակացության մեջբերումը իրականությանը չի համապատասխանում․ Գրիգորյան

ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ․ որոշ մարզերի ավտոճանապարհներին տեղ-տեղ մերկասառուց է

Փրկարարները «Երևանյան» լճի հարակից տարածքից քաղաքացու դին են դուրս բերել

ՀՀ սահմանների մոտ իրականացվող թուրք-ադրբեջանական զորավարժությունները խաղաղ մտադրությունների մասին չեն վկայում. Նաղդալյան

Հինգերորդ զորամիավորումում անցկացվել է եռօրյա հավաք-պարապմունք

Խորհրդարանում մեկնարկել է ԲԴԽ անդամների թեկնածուների ընտրության քվեարկությունը

Հայտնի են շաքարավազի գների բարձրացման պատճառները․ ՏՄՊՊՀ

«Երեւանից արտիստները գալիս, Վանաձորի ու Գյումրու օր են նշում». Լոռու մարզպետը հանդիպել է մշակույթի գործիչների հետ

Հաղարծին բնակավայրում մեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և գլխիվայր ընկել Աղստև գետը․ վարորդը մահացել է

Ոչինչ ինձ չի կաշկանդում. ԲԴԽ անդամի թեկնածու

էկոնոմիկայի նախարարն Իրանում է․ կքննարկվեն երկկողմ առևտրատնտեսական համագործակցության զարգացման հեռանկարները

Հայաստանը կարևորում է Բելառուսի հետ քաղաքական, տնտեսական համագործակցության զարգացումը․ վարչապետն ընդունել է դեսպանին

Արտերկրում հայագիտության ցանցի ընդլայնման ուղղությամբ 2021 թվականին կհատկացվի 120 մլն դրամ

ԲԴԽ-ն կարող է վերականգնել և պետք է վերականգնի քաղաքացիների հավատը արդարադատության նկատմամբ․ Խաչատուրյան

Վորլդ Վիժն Հայաստանը բնաիրային աջակցություն կտրամադրի Արցախից տեղափոխված 10.020 շահառուի

Կոնգրեսականը փորձել է զենքով մուտք գործել Կապիտոլիումի շենք

ՀՀ պետական սահմանի հայ-ադրբեջանական շփման գծի ամբողջ երկայնքով շարունակել է պահպանվել կայուն օպերատիվ իրավիճակը

Սուրեն Պապիկյանը և Սերգեյ Կոպիրկինը ծանոթացել են ՀԱԷԿ կայանի արդիականացման աշխատանքներին

Անդրանիկ Փիլոյանն ընդունել է Բելառուսի նորանշանակ դեսպան Ալեքսանդր Կոնյուկին

Արդի տեխնոլոգիաների խմբում զինվորական ծառայության նշանակելու ընտրության նպատակով մրցույթ է հայտարարվել

Եթե ասել է, ենթադրում եմ՝ ինչ-որ հիմքեր ունեցել է. Խաչատուրյանը՝ «վնգստացող դատավորներ» արտահայտության մասին

Դա աննորմալ երեւույթ է. Ջհանգիրյանը՝ «Մարտի 1»-ի գործով նիստերի մասին

Լսելով Ձեր խոսքը՝ վախեցա, մտածեցի՝ մի՞թե ես այդպիսի բան եմ ասել. Ջհանգիրյանը՝ պատգամավորին

Ամբիոնից հայտարարեմ՝ նախագահ եմ, թուրն առնեմ գնամ այնտե՞ղ. Ջհանգիրյանը՝ դատավորներին ճնշելու, ԲԴԽ նախագահ դառնալու մասին

Արտակ Բեգլարյանը Կարմիր խաչի Արցախի գրասենյակի ղեկավարի հետ քննարկել է մարդասիրական մի շարք ծրագրեր

Ռուսաստանի քաղաքներում ձերբակալվել են Նավալնիի կողմնակիցները

ՔՏՀԱ տեսչական մարմինը Մարտունի համայնքում հայտնաբերված խախտման հիմքով դիմել է ՀՀ գլխավոր դատախազություն

Եթե մենք ուզում ենք խաշ ուտենք, կաթ տվող կովին չենք մորթում. Ջհանգիրյանը դեմ է գերագույն դատարանի ստեղծման գաղափարին

ԼՀԿ-ն լքեց ԱԺ նիստերի դահլիճը. ընդդիմությունը չի մասնակցի ԲԴԽ անդամների քվեարկությանը

Արցախում խոր ափսոսանքով ընդունեցինք Պարգև Արքեպիսկոպոս Մարտիրոսյանի ազատվելու լուրը. Ա. Հարությունյան

Ճապոնիան չի միանա միջուկային զենքի արգելքի մասին պայմանագրին

Ջաբրայիլում ականապայթյունային վիրավորումներ է ստացել Ադրբեջանի ականազերծման կենտրոնի աշխատակիցը

Եթե վարույթ հարուցվի, իմ տեսակետը կարտահայտեմ. Ջհանգիրյանը՝ զինված հեղաշրջման կոչեր հնչեցրած անձանց չկալանավորելու մասին

Ինձ թվում էր, որ իմ այնտեղ գնալը նրանք պետք է աղուհացով դիմավորեին․ Ջհանգիրյանը՝ ԲԴԽ նախագահի հայտարարության մասին

ԱՄՆ պետքարտուղարը վերահաստատում է Բայդենի խոստումը Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ

Ավագ դպրոցներում ստեղծվել են բնագիտական առարկաների գծով լաբորատորիաներ․ ԿԳՄՍՆ

Երբեք մեր դատական համակարգին ու դատավորներին այսպիսի վճարունակ կլիենտներ չեն հասել. ԲԴԽ անդամի թեկնածու

Բ. Սահակյանի նախկին թիկնապահի դին հայտնաբերվել է գլխի հրազենային վնասվածքով, հարուցվել է քրգործ. ԱՀ ՔԿ-ն մանրամասնում է