Այսօրվա Հայաստանում պետք է պատմել հաղթանակի մասին, հասկանալ, թե որտեղից է ծագել այն. պրեմիերա Համազգայինում

Հունվարի 28-ին Սոս Սարգսյանի անվան Համազգային թատրոնում Հայոց բանակի 27-րդ տարեդարձի առթիվ տեղի ունեցավ «Հաղթանակի գենեզիս» ներկայացման առաջնախաղը: Համազգային թատրոնի նոր ղեկավար կազմի նշանակումից հետո սա առաջին ներկայացումն է․ գլխավոր դերակատարներն են նորանշանակ տնօրեն Արման Նավասարդյանը, գեղարվեստական ղեկավար Նարինե Գրիգորյանն ու դերասան Վարշամ Գեւորգյանը:

Դոկումենտալ թատրոնի սկզբունքներով բեմադրված ներկայացումը վերջիններիս հիշողությունն է պատերազմի եւ կիսատ թողնված մանկության մասին:

Դերակատարների ներկայացրած գործողությունները տեղի են ունենում երեք տարբեր վայրերում` Արցախի ամենաթեժ կետերից մեկում, Շամշադինի սահմանամերձ մի գյուղում եւ մութուցուրտ Երեւանում` կազմելով միահյուսվող երեք սյուժետային գիծ: Պատմությունները մասնավորապես ծավալվում են 1990-ական թվականներին: Արցախում տեղի ունեցողը ներկայացնում է Նարինե Գրիգորյանը, Շամշադինի պատմությունը՝ Արման Նավասարդյանը, դե իսկ երեւանյան իրադարձությունները՝ Վարշամ Գեւորգյանը:

Այս երեք հեղինակների պատմությունները կյանքի է կոչել Սառա Նալբանդյանը: «Հաղթանակի գենեզիս» պիեսի հեղինակի խոսքով՝ նախքան գրելը մի քանի տարի խոսել է Ստեփանակերտի բնակիչների, տեղի ապրողների հետ եւ հսկայական նյութ է հավաքել․

«Հանկարծ զգացի, որ բոլոր պատմությունների մեջ մեկ ընդհանուր բան կա․ մենք բոլորս մի ժամանակ ենք ապրել: Եվ նույնիսկ առաջին կրակոցները, առաջին ռմբակոծությունները հրավառության նմանեցնելը շատերի մոտ է եղել, բայց պիեսում առաջինն Արմանը տվեց այդ գաղափարը»,-ասաց Սառա Նալբանդյանը:

Վերջինս լսել է մարդկանց պատմությունները, ձայնագրել, վերամշակել եւ ապա ստացել «Հաղթանակի գենեզիս»-ը: Պատմությունների հավաքագրման ընթացքում Սառա Նալբանդյանը համոզվել է մեկ բանում․ այն սերունդը, որը 1980-ականների վերջին դեռ երեխա է եղել, չի ուզում այդ տարիների մասին երբեւէ տխրությամբ խոսել: Նրանք որպես խաղ են ամբողջն ընկալում, որպես ծիծաղելի, զավեշտալի վիճակ, որը վտանգավոր, եւ միեւնույն ժամանակ խաղային է:

Թատրոնի տնօրեն Արման Նավասարդյանի բնորոշմամբ՝ ներկայացումը գրեթե ամբողջությամբ իրենց տեսածն ու ապրածն է. «Մտացածին ոչինչ չկա, ամեն ինչ զգացել ենք մեր մաշկի վրա: Այս պատմությունները դեռեւս 2-3 տարի առաջ ենք փորձել կյանքի կոչել, սակայն նոր է ստացվել: Հաղթանակի հետ մեկտեղ՝ պատմության մեխերից մեկը մեր հայրերի վերադարձն է. Նարինեի հայրը եղել է գերության մեջ, իմ հայրը՝ սահմանին, իսկ Վարշամի դեպքում՝ հաղթանակը ծնունդ է, նոր երեխայի ծնունդ: Երբ պատմելիս մենք ասում ենք, որ մահացավ այս մեկը, թուրքերը սպանեցին այն մեկին... Վարշամը ասում է՝ ծնվեց Հարությունը։ Եւ սա էլ է իրական, զոհերի ու սպանվածների մեջ ծնվում է Հարությունը, որը Վարշամի եղբայրն է»:

Պատերազմը Երեւանի հայացքից հատվածը ներկայացնող Վարշամ Գեւորգյանն էլ ասաց, որ դեռ երեք տարի առաջ, երբ խոսում էին գաղափարի մասին, նպատակ կար նման գործ ստեղծել կա՛մ երեքով, կա՛մ՝ առհասարակ չանել ոչինչ. «Դժվարություններ եղան, բայց եղավ ճիշտ ժամանակին եւ ճիշտ տեղում: Մեր ներկայացումը հուշում է այն մասին, որ ամենադժվար պահերին, երբ նույնիսկ բնությունն է եղել մեր դեմ, մենք չենք հանձնվել ու կարողացել ենք հաղթել, որովհետեւ մեր պայքարը ազնիվ էր եւ մինչեւ հիմա էլ ազնիվ է»:

Համազգային թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար Նարինե Գրիգորյանի համոզմամբ՝ եթե բեմում պետք է խոսել պատերազմի մասին, ապա անպայման վավերագրական ժանրում.

«Մենք չէինք ուզում պատմել պատերազմի մասին, այլ ուզում էինք ցույց տալ, թե որտեղ է ստեղծվել հաղթանակը: Այսօրվա Հայաստանում պետք է պատմել հաղթանակի մասին, հասկանալ, թե որտեղից է ծագել այն: Այսօրվա սերունդն էլ, երբ նայում է, միանգամից հասկանում է, թե ինչպես է ստեղծվել մերօրյա Հայաստանը։ Եւ այն գնահատանքը, միասնությունը, որ ստեղծել ենք Արցախ ու Հայաստան՝ հավերժ է»:

Տպել
1162 դիտում

Կրակոցներ եւ սպանության փորձ՝ Արմավիրի մարզում. հանգամանքները պարզվում են

Մոսկվայում տեղի կունենա Կոմիտասի 150-ամյակին նվիրված համերգ. կմասնակցի նաեւ Հասմիկ Պապյանը

Չեմպիոնների լիգայի գործող չեմպիոնը պարտվեց մրցաշարի առաջին տուրում (տեսանյութ)

Ծանրամարտի աշխարհի առաջնությունում Հայաստանը ներկայացնելու է 9 մարզիկ. ԿԳՄՍՆ

Արդարադատության փոխնախարարներն ընդունել են Վենետիկի հանձնաժողովի փորձագիտական խմբի պատվիրակությանը

Երեւանի 73 համարի երթուղին այլեւս չի սպասարկվում, քաղաքացիները ստիպված են երկու տրանսպորտային միջոցից օգտվել

Հավատացնում եմ, որ դեռ շատ եմ հաղթելու, դուք էլ շատ եք ուրախանալու. Արթուր Ալեքսանյան

Հայաստանում առաջին անգամ հետիոտնային անցումներում տեղադրվել են երեխաների տեսքով ֆիգուրներ

Երեւանում Niva-ն մխրճվել է հայտնի երգիչ Գրիգոր Աղախանյանի կայանած Range Rover-ի մեջ

Վթար Սևան-Մարտունի-Գետափ ավտոճանապարհին. կա 2 տուժած

Գրանցվել է խոտածածկ տարածքներում բռնկված 25 հրդեհ` ընդգրկելով մոտ 45 հա տարածք

Թուրքիայում կրկին քուրդ քաղաքապետ է ձերբակալվել

Աշտարակի ոստիկանները ապօրինի ծառահատման դեպք են բացահայտել (տեսանյութ)

Վանաձորցի քրեական հեղինակություն է բերման ենթարկվել․ նա հետախուզվում էր սպանության փորձի մեղադրանքով

Երևանի Աջափնյակ վարչական շրջանի ղեկավարի տեղակալ Արամ Մանուկյանն ազատման դիմում է ներկայացրել

Բակո Սահակյանն ընդունել է ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի ոլորտի մի խումբ ներկայացուցիչների

ԶՈՒ զորամասերից մեկում հակաօդային պաշտպանության մարզումներ են անցկացվել

ՀՀ ոստիկանությունը մեկ օրում բացահայտել է հանցագործության 64 դեպք

Երևանում բեռնատարը վրաերթի է ենթարկել փողոցը չթույլատրելի հատվածով անցնող հետիոտնին. վերջինը տեղում մահացել է

ԱԻՆ-ն ահազանգ է ստացել Կոտայքի մարզի Բջնի գյուղի ամառանոցներում 2 տան այրվելու մասին