Էդ ձեռնարկությունները պահել էիք, որ ի՞նչ անեիք. ապապետականացումը վերսկսվում է

Կառավարությունը իր անցած շաբաթվա նիստում հավանություն տվեց «Պետական գույքի մասնավորեցման 2017-2020 թվականների ծրագրի մասին» ՀՀ օրենքի նախագծին:

Օրենքի հավելվածի համաձայն՝ մասնավորեցման են ներկայացվելու մոտ 50 ընկերություններ, որոնցից մոտ կեսը մասամբ մասնավորեցված են, եւ պետությունը դրանցում ունի մասնաբաժին: Տարօրինակը այն չէ, որ կառավարությունը այդ օբյեկտները հանում է վաճառքի: Տարօրինակն այն է, որ այդ ընկերությունները դեռ պետական են: Ընդհանրապես, պետք է նկատել, որ մեր նախկին կառավարությունները չափազանց դժկամությամբ են հրաժարվել սեփականությունից: Բացառությունը միայն Բագրատյանի կառավարությունն էր, որի նախաձեռնած զանգվածային սեփականաշնորհումից հետո գործընթացը, կարելի է ասել, կտրուկ դադար առավ:

Հետագայում վաճառքի հանվեցին հիմնականում խոշոր օբյեկտներ եւ բավականին կասկածելի ընթացքով ու արդյունքներով: 2000-ականներին իրականացվող սեփականաշնորհումը ընթանում էր իշխանությունների կողմից նախկինների սուր քննադատությամբ, բայց հենց այդ տարիներին սեփականաշնորհվեցին թանկ ու եկամտաբեր ընկերություններ: Օրինակ, ցեմենտի գործարանները, ավիացիան...: Ու դրանց գերակշիռ մասը, եթե ոչ բոլորը, վաճառվեցին օֆշորներում գրանցված, սակայն մեր օլիգարխներին պատկանող ընկերություններին: Իսկ էներգետիկ ոլորտի ընկերությունները վաճառվեցին հիմնականում ռուսական պետական ընկերություններին: Ընդ որում, այդ ոլորտում էլ ի հայտ եկան օֆշորային ընկերություններ, որոնք «միջանկյալ» գնորդներ էին եւ նպատակը դրանք վերջնական գնորդին` ռուսական պետական ընկերություններին վաճառելն էր: Դրա աչքի ընկնող օրինակներից է ՀԷՑ-ը, որի սկզբնական գնորդը օֆշորային` «Միդլենդ ռեսուրսեզ» ընկերությունն էր:

Մասնավորեցման այսպիսի ընթացքը ուղղակի բացառեց արեւմտյան խոշոր ներդրողների մուտքը Հայաստան: Բոլորը հասկանում էին, որ այսպիսի սեփականաշնորհումը ունի երկու հիմնական նպատակ: Եթե գնորդը տեղի օլիգարխն է, ապա նպատակը սեփական թիմին եկամտաբեր ընկերությունները էժան գներով վաճառելն է, ստացվելիք ստվերային շահույթը մեջ-մեջ անելը եւ այլն: Իսկ եթե խոսքը ենթակառուցվածքային ընկերությունների մասին է, ինչպես օրինակ էներգետիկ խոշոր օբյեկտներն էին, ապա այստեղ նպատակը ռուսական ազդեցություն ուժեղացումն էր, ինչն էլ իրականացավ:

Ու երբ, պատկերավոր ասած, վերջացան եկամտաբեր եւ ենթակառուցվածքային օբյեկտները, սեփականաշնորհման գործընթացը ըստ էության կանգ առավ: Պետական գույքի մասնավորեցման վերջին ծրագիրը ընդունվել է 2006 թվականին եւ մեկ տարվա համար էր: Կոպիտ ասած, սեփականաշնորհման գործընթաց 2007 թվականից հետո չի եղել: Այդ ընթացքում ինչ-որ օբյեկտներ, իհարկե, մասնավորեցվել են: Սակայն գործընթացը, որպես գաղափարախոսություն կամ քաղաքականություն, դադարեցված էր:

Եվ ուրեմն, ինչու է պետությունը այդքան դժվարությամբ բաժանվում իր սեփականությունից: Ակնհայտ է, որ ամենավատ տնտեսվարողը պետությունն է: Չկա Հայաստանում պետական սեփականություն հանդիսացող եւ պետության կողմից կառավարվող որեւէ ձեռնարկություն, որը արդյունավետ կաշխատեր եւ կապացուցեր այս պնդման սխալ լինելը: Փոխարենը նմանատիպ շատ օբյեկտներ ուղղակի բեռ են բյուջեի ու հարկատուների վրա: Իսկ այդ օբյեկտների պետական սեփականություն պահելը հիմնականում երկու նպատակ ունի: Նախ դրանցում առկա գույքը կամաց-կամաց, կամ երբեմն նաեւ շատ արագ «դուրս է գրվում» ու «լեվի» վաճառվում: Իսկ որ ընկերություններն էլ դեռ ինչ-որ կերպ աշխատում են, ծառայում են ծանոթ բարեկամներին աշխատանքի տեղավորելու նպատակին: Մասնավորեցման ծրագիրը, որը հավանության արժանացրեց կառավարությունը անցած շաբաթ, ընդամենը պետության ուսերից այդ բեռը թոթափելու փորձ է, որը թերեւս շատ է ուշացած ու չի տալու սպասվող արդյունքը:

Տպել
8414 դիտում

Գերմանիան ևս դադարեցրել է զենքի արտահանումը Թուրքիա. Մերկելը Էրդողանին կոչ է անում անհապաղ դադարեցնել կրակը

Վայք քաղաքի բնակիչներից մեկի ավտոտնակում «Տրոտիլ» տեսակի 4 պայթուցիկ է հայտնաբերվել

Եղեգնուտ գյուղի 50-ամյա մի բնակիչ բենզասղոցի գործադրմամբ 63 ծառ է կտրել ու տարել իր բակ

Վանաձորի աղմկահարույց սպանությունների գործով Բագրատաշենի անցակետում հայտնաբերվել է եւս մեկ կասկածյալ

Ոստիկանները հայտնաբերել են «Դայմոնդ» ֆիթնես» ակումբի և մեկ այլ ԱՁ-ի տնօրեններին դանակահարողին

Աննա Հակոբյանն իրականացրել է հաշմանդամություն ունեցող Ռազմիկի երազանքը

Սարավան գյուղում այրվել են ավտոմեքենա և խոտածածկույթ

Արարատ Միրզոյանը Բելգրադում հանդիպել է Սերբիայի խորհրդարանի խոսնակի հետ

Բակո Սահակյանը այցելել է գյուղաշխատողի օրվա կապակցությամբ կազմակերպված տոնավաճառին

Եղանակային առումով նորից ունենալու ենք հրաշք շաբաթ, արեւային աշունը շարունակվում է. Սուրենյան

Թուրքական բանակը Ռաքքայի հյուսիս-արևելքում գրավել է Սուլուք բնակավայրը

Ստեփանակերտում կկառուցվի ֆրանկոֆոնիայի կենտրոն. Արցախում հուշագիր է ստորագրվել

Արմեն Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է հղել ֆրանսահայ նկարիչ Ռիշար Ժերանյանի մահվան կապակցությամբ

Ծեծկռտուք՝ Արարատի մարզում. Մասիսի Բ/Կ-ի տնօրենը քթի շրջանում վնասվածքով տեղափոխվել է հիվանդանոց

«Ավրորայի» հերոս Զանա Բուկար Մուստաֆան արդեն ժամանել է Երևան

Բակո Սահակյանը հանդիպել է ՌԴ Պետդումայի պատգամավոր Կոնստանտին Զատուլինի հետ

Սպիտակ քաղաքում տնակ է հրդեհվել. տուժածներ չկան

Թուրքիան միտումնավոր կրակ է բացել Սիրիայում տեղակայված ամերիկյան դիրքերի վրա. Washington Post

Կոնգոյում վթարի ենթարկված օդանավը հայկական պատկանելություն չունի. ՀՀ վարչապետի խորհրդական

Ֆրանսիան դադարեցնում է սպառազինությունների արտահանումը Թուրքիա. որոշումն ուժի մեջ է մտնում անհապաղ