Հայաստանը վերցնում է ՀԱՊԿ «գավազանը». հետո՞

Հավաքական անվտանգության մասին պայմանագրի կազմակերպության (ՀԱՊԿ) գլխավոր քարտուղարի պաշտոնը շուտով կստանձնի Հայաստանը:

Թե Հայաստանից կոնկրետ ով կնշանակվի տվյալ ռազմաքաղաքական կառուցի գլխավոր քարտուղար, պարզ կդառնա հոկտեմբերի 14-ին Երեւանում կայանալիք ՀԱՊԿ խորհրդի նիստին: Այժմ իշխանական կուլիսներում քննարկվում է երկու անձի թեկնածություն: Մեկը ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար, ռուսական ռազմաքաղաքական շրջանակներում բավականին հայտնի Վաղարշակ Հարությունյանն է, իսկ մյուսը՝ ՀՀ Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի նախկին պետ, այժմ Ազգային անվտանգության խորհրդի քարտուղար Յուրի Խաչատուրովը:

Ով էլ Հայաստանից նշանակվի այդ պաշտոնին, փորձագետները վստահ են, որ կազմակերպության ներսում անդամ երկրների միջեւ համագործակցության եւ դաշնակցային հարաբերությունների ընդլայնման հարցում դժվար թե հեղափոխական փոփոխություններ ի զորու լինի իրականացնել: Այնուամենայնիվ, նա, հաշվի առնելով, իհարկե, բոլոր խաղացողների հաճախ իրարամերժ շահերը, փորձելու է առկա ռեսուրսների ու հնարավորությունների շրջանակներում առաջ մղել Հայաստանի օրակարգը: «Առաջին հերթին դա կազմակերպության ռազմական բաղադրիչի ամրապնդման խնդիրն է: Բացի այդ, Հայաստանն առաջ է մղելու տարածաշրջանային, հատկապես ղարաբաղյան հակամարտության հետ կապված անվտանգության խնդիրները, ինչպես նաեւ, կարծում եմ, կդրվի կազմակերպության անդամ պետությունների կողմից, այդ թվում՝ Ռուսաստանի՝ Ադրբեջանին զենք չվաճառելու հարցը: Այլ խնդիր է՝ կհաջողվի իրականացել, թե ոչ»,- մեզ հետ զրույցում նշեց Կովկասի ինստիտուտի փոխտնօրեն, ռազմական փորձագետ Սերգեյ Մինասյանը:

Այն, որ Հայաստանը ՀԱՊԿ անդամ պետությունների պահվածքից հատկապես ղարաբաղյան հակամարտության մասով դժգոհ է, գաղտնիք չէ: Այդ դժգոհությունը եթե ժամանակին հնչեցվում էր միայն գրասենյակներում, մասնավոր ու պաշտոնական «օֆ ռեքորդ» ռեժիմով հանդիպումներում, այժմ արդեն հնչեցվում է հրապարակային: Վերջին երեք տարիների ընթացում Սերժ Սարգսյանի մակարդակով մի քանի նման հայտարարություններ են եղել: Սոչիում 2013թ. սեպտեմբերին Սերժ Սարգսյանը ՀԱՊԿ Հավաքական անվտանգության խորհրդի նստաշրջանի նեղ կազմով հանդիպմանը քննադատեց ՀԱՊԿ անդամ որոշ երկրներին՝ ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ հնչեցրած հայտարարությունների համար։ 2014 թ. Սերժ Սարգսյանը ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Նիկոլայ Բորդյուժայի հետ հանդիպմանը սուր քննադատության ենթարկեց կազմակերպությանը՝ ընդգծելով, որ այն համապատասխան ձեւով չի արձագանքում Ադրբեջանի ռազմատենչ հայտարարություններին: «Համապատասխան արձագանքի բացակայության արդյունքում Ադրբեջանը շարունակում է ձեռնարկել սադրիչ գործողություններ», - ասաց Սարգսյանը: Արդեն 2015 թ. դեկտեմբերին ԼՂ հակամարտության գոտում եւ հայ-ադրբեջանական սահմանին իրավիճակի հերթական սրումից հետո, Սարգսյանը Հավաքական անվտանգության խորհրդի նստաշրջանում բողոքեց,  որ դաշնակիցները չեն արձագանքում Ադրբեջանի կրակոցներին: Նա հիշեցրեց, որ կազմակերպության կանոնադրության մեջ կա կոլեկտիվ անվտանգության ապահովման մասին համապատասխան հոդված, որը գործի չի դրվում:   

Կազմակերպության ներսում տարբեր ու անգամ հակադիր շահերի առկայության մասին հստակ վկայություն են Սարգսյանի խոստովանական ու քննադատական ելույթները: Կազմակերպությունը բացի ԼՂ հակամարտության շուրջ ունեցած շահերի բախումից, ունի նաեւ շատ այլ հակասություններ, որոնք էլ հանգեցրին կանոնադրությունում սահմանափակ անդամների թվով որոշումներ կայացնելու եւ իրագործելու ռեժիմի ներդրմանը: Պատկերավոր ասած, եթե վաղն Ադրբեջանը պատերազմ է սկսում Հայաստանի դեմ, իսկ Ղրղըզստանն ու Ղազախստանը չեն ցանկանում եղբայրական Բաքվի դեմ որոշումներ կայացնել, նրանք կարող են ձեռնպահ մնալ: Որոշումը կկայացվի ՀԱՊԿ սահմանափակ թվով անդամների մասնակցությամբ, եւ հնարավոր հետեւանքների մասով պատասխանատվությունը կընկնի հենց այդ անդամների վրա: Սա ներքին հակասությունները շրջանցելու եւ կազմակերպությունը գոնե ինչ-որ չափով ավելի ճկուն դարձնելու քայլ էր:

Բավական է թվարկել կազմակերպության անդամ պետություններին՝ հասկանալու համար, թե շահերով որքան թույլ են նրանք կապված միմյանց հետ: Հայաստանին ու Ղազախստանին անվտանգության առումով միմյանց կապող ի՞նչ շահեր կան... Ճիշտ է՝ չկան: Կամ որքա՞ն է Հայաստանի ռազմաքաղաքական ղեկավարությունը մտահոգվում այն փաստից, որ Տաջիկստանի եւ Աֆղանստանի սահմանին տեղի են ունենում զինված ընդհարումներ: Ճիշտ է՝ չի մտահոգվում: «ՀԱՊԿ-ի խնդիրն այն է, որ իր պատասխանատվության տակ գտնվող երեք տարբեր ռեգիոններում՝ Կենտրոնական Ասիա, Կովկաս ու Արեւելյան Եվրոպա-Բելառուս, անդամ-պետությունների շահերը շատ տարբեր են: Հայերը չեն ցանկանում մասնակցել Կենտրոնական Ասիայում ահաբեկչության դեմ պայքարին, իսկ ղազախները չեն ցանկանում աջակցել հայերին ղարաբաղյան ճակատում»,- նշեց Մինասյանը:

Ուստի, շահերի հակադրության այս սարդոստայնում, ինչպես մեզ հետ զրույցում նշեց ռուսաստանցի հայտնի ռազմական փորձագետ Վլադիմիր Եվսեեւը, Կազմակերպությունը դեռ գոյություն ունի եւ գործում է միայն մեկ պատճառով: Այդ պատճառի անունը Ռուսաստան է: «Ռուսաստանը ՀԱՊԿ-ում ամենամեծ ռազմաքաղաքական միավորն է եւ այդ երկրները մի ֆորմատում պահող հիմնական օղակը»,- նշեց Եվսեեւը: Այս առումով ՀԱՊԿ-ն, իրականում, ավելի շատ Ռուսաստանի դաշնակիցների ակումբն է, որոնք անվտանգության հարցերով ուղղահայաց կապերով կախված են Ռուսաստանից եւ ոչ թե հորիզոնական շահերով միմյանց հետ կապված դաշնակից երկրների համագործակցության հարթակ:

Տպել
3695 դիտում

Երկրաշարժ Հայաստանում. ցնցումներն ուժգին են եղել Լոռու և Շիրակի մարզերում

Ինչպես են բաշխվել մանդատները 6 համայնքների ավագանիներում. ԿԸՀ-ն հրապարակել է ամբողջական ցանկը

Տեխնոլոգիական զարգացումները և դրանց ազդեցությունը տարբեր ոլորտների վրա. քննարկումներ «Մտքերի հայկական գագաթնաժողով»-ում

Առողջապահության նախարարն այցելել է «Եկեք պատվաստվենք» միջոցառմանը

Հայտնի է՝ Գյումրու ՏԻՄ ընտրություններին մասնակցած ուժերից որը քանի մանդատ է ստացել. ՏԸՀ-ն ամփոփել է արդյունքները

Երևան-Գյումրի ավտոճանապարհին կատարվում են անվտանգության բարելավման հավելյալ միջոցառումներ

ԿԳՄՍ փոխնախարար Կարեն Գիլոյանը մեկնել է Բելգրադ

Ինչ ունեցվածք է հայտարարագրել ՀՀ արդարադատության նախարար Կարեն Անդրեասյանը

Բռնցքամարտի Հայաստանի հավաքականը 2 մարզում է անցկացրել Սերբիայում

Հայտնի են «Էլ Կլասիկոյում» թիմերի մեկնարկային կազմերը

Հայաստանն ի թիվս եվրոպական տարածաշրջանի երկրների, հռչակվել է «պոլիոմիելիտից ազատ» երկիր

Հայտնի է Կապանի ՏԻՄ ընտրություններում «Շանթ դաշինքի» նախընտրական ցուցակը

Ուզբեկստանում նախագահական ընտրություններ են. դիտորդները անակնկալներ չեն կախատեսում

Բրիտանական Կոլումբիայի ափերի մոտ հրդեհ է բռնկվել նավերից մեկի վրա. բնապահպանական աղետի վտանգ կա

Հրշեջ-փրկարարները 3 օրում մարել են ընդհանուր 341.7 հա տարածքում բռնկված հրդեհները

Դադարեցվել է Երևան քաղաքի Ղափանցյան փողոցի մի հատվածի առանձնատների գազամատակարարումը

ՀՀ նախագահը և Yandex-ի փոխտնօրենը «Մտքերի հայկական գագաթնաժողով»-ում քննարկել են տեխնոլոգիաների հնարավորությունները

Հայտնի է Իջևանի ՏԻՄ ընտրություններում «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության նախընտրական ցուցակի առաջին 20 անունը

Թալիբները չեն մասնակցի Աֆղանստանի հարցով 6 երկրների նախարարական հանդիպմանը

Օդի ջերմաստիճանը կնվազի 8-11 աստիճանով. առաջիկա օրերին սպասվում է անձրև

Երևանում տեղի կունենա Yerevan Jazz Fest միջազգային 7-րդ ջազ փառատոնը

Արփունք գյուղում այրվել է պահեստավորված մեծաքանակ անասնակեր

Թուրքիայի տնտեսությունը նման է վերակենդանացման բաժանմունքում գտնվող հիվանդի. Կարո Փայլան

Հայտնի է Կապանի ՏԻՄ ընտրություններում «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության նախընտրական ցուցակը

Մահճակալային ֆոնդը սպառման եզրին է. բոլորս պետք է համախմբվենք և երկու բան անենք. Ավանեսյան

Արման Եղոյանը հանդիպել է Իտալիայի խորհրդարանի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովների նախագահների հետ

«Մտքերի գագաթնաժողով»-ներն ավելի լավ աշխարհ ունենալու համար գաղափարներ ու լուծումներ որոնելու ճանապարհ են. Ռոջեր Գրեյսի

Հրդեհ «Հոգեկան առողջության պահպանման ազգային կենտրոն»-ի նկուղում. 60 մարդ է տարհանվել

Երևանի Բաղրամյան պողոտայում 6 ավտոմեքենաներ են բախվել․ կան տուժածներ

Հրդեհ Զանգակատուն գյուղում. այրվել է մոտ 300 հա խոտածածկ

Արցախում կորոնավիրուսային հիվանդության 47 նոր դեպք է գրանցվել

Կիրակի Երևանում պատվաստումների օր է. շարժական կետերը կաշխատեն մինչև երեկո

Հիմնանորոգվում է Ստեփանավանի կենտրոնական` Բաղրամյան փողոցն` իր բոլոր ենթակառուցվածքներով․ Պապիկյան

Մահճակալային ֆոնդն այլևս չի բավարարում, հիվանդանոցներն աշխատում են խիստ ծանրաբեռնված. Թորոսյան

Կորոնավիրուսի մեկօրյա վիճակագրությունն օր օրի աճում է. հաստատվել է 2354 նոր դեպք, գրանցվել՝ 38 մահ

Հայաստանը բռնցքամարտի Եվրոպայի երիտասարդների առաջնության 2 չեմպիոն ունի (տեսանյութեր)

Առողջապահության նախարարն ու տեղակալն այցելել են քովիդ կլինիկայի մանկաբարձագինեկոլոգիական բաժանմունք

20 հայ գերիների անհետացումների ու սպանությունների վերաբերյալ նոր գործեր են ներկայացվել ՄԻԵԴ

«Հանուն Հանրապետության» կուսակցությունը հաստատապես մասնակցելու է տեղական ընտրություններին․ Արման Բաբաջանյան

2 զինված ադրբեջանցիներ տարել են Կոռնիձորի բնակչին պատկանող 107 ոչխար և 5 այծ. ՄԻՊ