Գիտականի ու գեղարվեստականի զուգորդումը դպրոցում. երեք ուսուցիչների նոր նախաձեռնությունը

Ուսուցիչներ Զարուհի Պետրոսյանը, Աիդա Պետրոսյանը և Զավեն Պետրոսյանը ԿԳՄՍՆ-ի «Տարվա լավագույնները» մրցույթին ներկայացրել էին «Գիտականի ու գեղարվեստականի զուգորդումները» ծրագիրը՝ արժանանալով հաղթողի կոչմանը: Ծրագրի հեղինակները վստահեցնում են՝ նախագծի արդյունավետությունն ապացուցվել է համագործակցող ուսումնական հաստատություններում՝ Արթիկի թիվ 3 ավագ, թիվ 2 հիմնական և Շիրակի մարզի Նոր Կյանքի միջնակարգ դպրոցներում:

ԿԳՄՍ նախարարության տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչությունից հայտնում են, որ նախագծի հեղինակներն առաջարկում են ծրագիրը սկսել միջին դպրոցից՝ հետագայում այն շարունակելով ավագ դպրոցում: «Մեր ծրագրի նպատակն է դասապրոցեսում ներդնել ուսուցման նոր և այլընտրանքային ձևեր, որոնք կնպաստեն սովորողների իմացական, ճանաչողական, հաղորդակցման և գործնական բնույթի հմտությունների համապարփակ զարգացմանը: Դասերի կամ արտադասարանական միջոցառումների ժամանակ գիտականի ու գեղարվեստականի զուգորդումը հնարավորություն կտա տվյալ առարկայի մեկ դասաժամի (մեկ միջոցառման) ընթացքում, խնդրահարույց իրավիճակներ ստեղծելով, հնարավորինս մեծ թվով աշակերտների ներգրավել դասապրոցեսում և, ըստ այդմ, առավել մրցակցային դարձնել դասը»,- նշում է ծրագրի համահեղինակ Զարուհին և հավելում, որ դասի ընթացքում նկարագրվող երևույթի բնագիտական մեկնաբանությանը կհաջորդի գեղագիտական դրսևորումների անդրադարձը կամ հակառակը, ինչպես նաև դրանում կներառվեն հետազոտության տարրեր ու խաղեր:

«Աշակերտները կզգան մաթեմատիկական, գեղարվեստական և ալգորիթմական ոճի մտածողությունների հրապույրն ու անհրաժեշտությունը, ավելի շատ կառնչվեն տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և օտար լեզուների հետ, ինչպես նաև կմեծանա տարբեր առարկաների ուսուցիչների ստեղծագործական կապը: Մեր ներկայացրած 100 էտյուդներից յուրաքանչյուրում («Էտյուդներ՝ մտքի և հոգու ելևէջներից») որևէ երևույթի կամ հասկացության գիտական մեկնաբանությանը նախորդում է բանաստեղծական, պատկերավոր նկարագրությունը և ավարտվում նկարչի, երգահանի, քանդակագործի ու ճարտարապետի աշխատանքի վերլուծությամբ: Այնտեղ կան նաև այլ հետաքրքրաշարժ նյութեր»,- ծրագրի մանրամասներն է ներկայացնում նախագծի մյուս համահեղինակը՝ Աիդան:

Զավեն Պետրոսյանի խոսքով՝ գիտականի ու գեղարվեստականի զուգորդումը նաև դասավանդման մեթոդիկայի տարբեր տարրերի ներգրավման հնարավորություն է ընձեռում, մասնավորապես, ֆրոնտալ դասավանդումից անցում փոքր խմբերի հետ աշխատանքի, տեղեկատվության հաղորդումից՝ դեպի նյութի ինքնուրույն յուրացում, այդ թվում՝ քննադատական և ստեղծագործական մտածողության որակների զարգացում, ինչպես նաև տվյալ թեմային նվիրված դասաժամերի քանակի արհեստական մեծացում, օրինակ՝ բնագիտություն+արվեստ:

Ըստ ծրագրի հեղինակների՝ գաղափարները և հասկացությունները, որոնք ընտրվում են այդպիսի մոտեցմամբ ուսուցման համար, պետք է ողջամիտ հաջորդականությամբ (պարբերականությամբ) ուսուցանվեն, որպեսզի չխաթարվեն դասագիտական այլ սկզբունքներ՝ տվյալ առարկաների առանձնահատկությունները և պահանջվող խորությունը: Ծրագիրն իրականացնելու կարևոր նախապայման են նաև ուսուցիչների պատրաստվածության մակարդակը, աշակերտական համակազմի նախնական գիտելիքները, նախասիրությունները, ժամանակի թելադրած առաջնահերթությունները և այլն:

«Կարևոր է հարցնել աշակերտներին, թե ի՞նչ են նրանք ցանկանում սովորել, և վստահաբար ականատես կլինեք աշակերտների ակտիվ մասնակցությանն ու բարձր առաջադիմությանը, երբ լսեք, թե նրանք ինչպես են պատասխանում իրենց իսկ առաջադրած հարցերին: Մեր փորձը ցույց է տալիս, որ երբ դպրոցում կա համապատասխան ավանդույթ (բանավիճային ակումբներ, ակտիվ գործող աշակերտական խորհուրդներ և այլն), ապա ինտեգրված որևէ միավորի կամ երևույթի բազմակողմ քննարկման մոդելի ստեղծման նախաձեռնողները հաճախ իրենք՝ աշակերտներն են դառնում»,- փաստում են մրցույթի հաղթող ուսուցիչները:

Նրանք վստահ են՝ գիտության ու գեղարվեստականի զուգորդումները հաճախ վճռորոշ դեր են խաղում աշակերտների ապագայի տեսանկյունից, և նրանք գիտակցված մասնագիտական ընտրություն են կատարում:

«Երբ աշակերտների շրջանում ընդունվում է երևույթի բազմավեկտոր ուսուցման մոդելը, այլ ուսուցիչներ ևս գալիս են նույն դաշտ՝ իրենց գաղափարներով ու առաջարկություններով: Գիտականի ու գեղարվեստականի զուգորդումներով ուսուցման արդյունավետությունը մենք բազմիցս փորձել ենք հիմնավորել ինչպես տարբեր պարբերականներում տպագրած հոդվածներով, պատրաստած տեսաֆիլմերով ու գիտագործնական կոնֆերանսներում ունեցած ելույթներում, այնպես էլ՝ գործնականում»,- նշում են ծրագրի հեղինակները և հավելում, որ մանկավարժական հանդեսներում ևս բարձրացրել են այդ հարցը՝ արդեն կոնկրետ թեմաների կառուցվածք-առաջարկով կամ իրենց վարած դասերը վերլուծելով:

Ուսուցիչները վստահեցնում են՝ ծրագրով նախատեսված բոլոր նախաձեռնությունները համագործակից դպրոցների աշակերտները և ծնողները խանդավառությամբ են ընդունել. կտրուկ մեծացել են աշակերտների հետաքրքրությունը, գիտելիքների քանակն ու որակը, ինչպես նաև մասնագիտական ճիշտ կողմնորոշումը:

Տպել
499 դիտում

Եթե չենք ուզում գնալ հարաբերությունների կարգավորման, այլընտրանքը պատերազմն է. քաղաքագետը՝ բրյուսելյան հանդիպման մասին

ԵԱՀԿ-ն ողջունել է Նիկոլ Փաշինյան-Ալիև-Շառլ Միշել հանդիպումը

Նախատեսվում է Հայաստան-Չինաստան ուղիղ չվերթներ գործարկել. Արագածոտնի մարզ է այցելել Չինաստանի դեսպանը

Վստահ եմ, որ նույն ոգևորությամբ կծառայեք հայրենիքին. ՇՊՀ ռազմական ամբիոնի աղջիկ շրջանավարտները սպայական կոչում են ստացել

Ոստիկանությունը ցուցարարներին կոչ է անում ձեռնպահ մնալ մետրոպոլիտենի աշխատանքը խափանելու փորձերից

Գյումրիում 13-ամյա երեխա է վրաերթի ենթարկվել. տղան ռեանիմոբիլով տեղափոխվել է Երևան

QR կոդի տեղադրում հանգուցյալի գերեզմանաքարին, հիշատակի էջ՝ նրա կյանքի մասին. ՀՀ-ում կգործի նոր ծառայություն (լուսանկար)

Հայաստանը հաղթանակով է մեկնարկել Երևանում ընթացող Եվրոպայի մեծահասակների առաջնությունում

Էջմիածնի փողոցներից մեկում արկ է հայտնաբերվել

Հաստատվել է հայ-ադրբեջանական սահմանի սահմանազատման և սահմանային անվտանգության հարցերով հանձնաժողովի կազմը

Կապիկի ծաղիկը հիմնականում գրանցվել է ոչ ավանդական սեռական կողմնորոշում ունեցող մարդկանց շրջանում. ՀՀ-ում դեռևս չկա

Հայաստանի և Ֆիլիպինների ԱԳՆ-ները շնորհավորական ուղերձներ են փոխանակել

Ինչ ունեցվածք են հայտարարագրել ընդդիմադիր պատգամավոր Վահե Հակոբյանը և նրա կինը՝ Էլիզաբեթ Պետրոսյանը

Գործող հակաժողովրդավար ընդդիմությունը փորձում է կասեցնել Հայաստանի՝ տարածաշրջանային գործոն դառնալու գործընթացը. Թորոսյան

Քարաթափում Աթենքի փողոցում

Անընդհատ զգուշացնում եմ՝ տնակ չգնեն, քանդելու ենք. Գյումրու Մսի կոմբինատում սոցիալական բնակարաններ կկառուցվեն. Սամսոնյան

Որոշել եմ հրաժարվել պատգամավորական մանդատից, աշխատանքս շարունակել Շենգավիթ վարչական շրջանի ղեկավարի պաշտոնում. Մկրտչյան

Շրջանների զգալի մասում սպասվում է անձրև. առաջիկա օրերի եղանակային կանխատեսումը

Երեք օրում բացահայտվել է 112 հանցագործություն. հայտնաբերվել են 1 անհետ կորած, 11 հետախուզվող

Ընդդիմության հավաքի ընթացքում խուլիգանություն կատարելու գործով մեկ անձ ձերբակալվել է, ևս մեկին մեղադրանք է առաջադրվել

ՊԱՀՀ-ում մեկնարկել է գերատեսչական ակադեմիական վերապատրաստման դասընթացի հինգերորդ հոսքը

ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը հեռախոսազրույց է ունեցել ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի հետ

Դոլարի փոխարժեքը շարունակում է նվազել. ՀՀ կենտրոնական բանկը հրապարակել է նոր փոխարժեքներ

Լեհաստանը վաղաժամկետ կխզի ռուսական գազի մատակարարման համաձայնագիրը

Ուժեղ քամին վնասներ է հասցրել Երեւանի տարբեր հատվածներում

72.5% հարկային եկամուտների աճ է գրանցվել նախահեղափոխական ժամանակահատվածի համեմատ. Պապոյան

ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Անուշ Բեղլոյանը հրաժարականի դիմում է ներկայացրել

Ընդդիմությունն այսօր հանրահավաք չի անցկացնի. վերջիններս այս շաբաթ հավաքները կմեկնարկեն այլ վայրերից

Հրդեհ Մալաթիայի փողոցի տներից մեկի տանիքում

Ծառից կախված վիճակում հայտնաբերված 10-ամյա տղայի մահվան դեպքի առթիվ քրեական գործ է հարուցվել. ՔԿ

Ջուլիետա Ազարյանը նշանակվել է Ավան վարչական շրջանի ղեկավարի տեղակալ

Մհեր Գրիգորյանն ու Անջեյ Կասպրշիկը քննարկել են տարածաշրջանի տրանսպորտային ապաշրջափակման ուղղությամբ տարվող աշխատանքները

Անցկացվել են գործնական պարապմունքներ Երևանի փրկարարական վարչության ստորաբաժանումներում

Աղվան Հովսեփյանի կալանավորումն անփոփոխ թողնելու որոշման դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել

Գյումրիում կասեցվել է կրեմային հրուշակեղենի արտադրամասի գործունեությունը

Երևանում հաստաբուն բարդին տապալվել է՝ վնասելով մի քանի ավտոմեքենա

«ԱՐՄԵՆԻԱ»-ի տերերը առիթը բաց չէին թողնում՝ ազգային աղետների լուծման գործընթացում կոռուպցիոն բուրգեր ստեղծելու. Թորոսյան

Վահրամ Դումանյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել կոմպոզիտոր, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Արամ Սաթյանի ծննդյան առթիվ

Դատապարտյալի համար բերված կոնֆետներում կասկածելի զանգված է հայտնաբերվել

Վարչապետը շնորհավորական ուղերձ է հղել կոմպոզիտոր Արամ Սաթյանի ծննդյան 75-ամյակի առիթով