Կորոնավիրուսի դրական կողմը կամ ինչպես գովազդվեց Խուճապի վանքը

Կորոնավիրուսի նոր ենթատեսակի պատճառով առաջացած խուճապն առիթ դարձավ, որ մեր հայրենակիցներից շատերը բացահայտեն, իմացողներն էլ վերհիշեն քիչ հայտնի ու չուսումնասիրված Խուճապի վանքը:

Այս օրերին համացանցում շարունակ գրելով «խուճապ» բառը՝ սոցիալական ցանցերի օգտատերերը սկսեցին կարդալ ու տարածել մեր երկրում առկա նույնանուն վանքի մասին տեղեկատվություն:

Համացանցում առկա սակավ նյութերից տեղեկանում ենք, որ կառույցը գտնվում է Լոռու մարզում՝ Պրիվոլնոյե (Հայաստան) –Ախքյոռփի (Վրաստան) ճանապարհից հարավ: Ճանապարհն անցնում է սահմանի երկայնքով: Հիմնադրման առաջին տարիներին գործել է որպես հայադավան մենաստան, իսկ դրանից կարճ ժամանակ անց՝ XIII դարում Զաքարյանների տիրապետության շրջանում վերածվել է քաղկեդոնի վանքի:

Այս եւ մի քանի այլ կառույցներ մեր եւ վրաց ժողովրդի համար շարունակում են վիճելի համարվել. մեր հարեւանները համարում են, որ դրանք վրացական են, քանի որ կան համապատասխան արձանագրություններ:

Դեռեւս կանգնուն, սակայն արդեն բուսածածկույթով պատված կառույցի մասին շատ տեղեկատվություն չհաջողվեց պարզել նաեւ մասնագետներից: Եղածն էլ երբեմն հակասական էր:

ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի հնագիտության եւ ազգագրության ինստիտուտի եւ մատենադարանի գիտաշխատող Հայկ Հակոբյանը մեզ հետ զրույցում նշեց, որ վանքը բավականին անհայտ ու քիչ ուսումնասիրված կառույց է: Պատճառն արձանագրությունների բացակայությունն է: Առկա որմնանկարներից եւ խորանի ցածր լինելուց, ըստ նրա, կարելի է դատել, որ պատկանել է հայ ուղղափառներին, հետագայում ենթարկվել վրացական եկեղեցուն: Վանքը, Հակոբյանի փոխանցած տվյալների համաձայն, ունի 13-14-րդ դարին բնորոշ ճարտարապետական դրսեւորումներ եւ կառուցվել է Զաքարյանների իշխանապետության շրջանում: Այնտեղ կա 16-րդ դարի մեկ հայագիր տապանաքար, ինչ էլ նշանակում է, որ ուշ շրջանում կառույցն օգտագործվել է Հայ առաքելական եկեղեցու կողմից:  

Թե ինչո՞ւ է վանքը, այնուամենայնիվ, խուճապ անվանվել գիտաշխատողը չգիտի. «Անվան վերաբերյալ որեւէ մեկը որեւէ հիմնարար բացատրություն չունի»:

Այնտեղ մի շարք մասնագետներ են գնացել, այդ թվում լուսահոգի Սամվել Կարապետյանը, սակայն որեւէ բան չի հայտնաբերվել, որի հիման վրա կարելի է հետազոտություն իրականացնել:

Արմատական բառարանում «խուճապ» բառը տարբեր իմաստներ ունի՝ ընդհուպ խռովություն, ճիվաղ, ուրվական, տեսիլ: Գիտաշխատողի խոսքով՝ հստակ լեգենդ նույնպես չկա անվան բացատրության համար, միայն կարծիքներ կան, թե այն կարող է կապ ունենալ մարդկանց մեջ խուճապի, խռովության, շփոթության, վանքում պատսպարվելու կամ այնտեղից փախչելու հետ:

Տպել
3497 դիտում

«Ռեդ Վինգս» ավիանկերությունը ձեռք է բերել մեկանգամյա Մոսկվա-Երեւան չարտերային թռիչք կազմակերպվելու թույլտվություն

Մեքենավարման պարապմունքներ են անցկացվել 1-ին զորամիավորումում. ՊՆ

Անտառամուտի բնակիչն ապօրինաբար 5 կանգուն ծառ է կտրել եւ տեղափոխել իր տան բակ

ՀՊՏՀ-ում անհրաժեշտության դեպքում առցանց կանցկացվի դիպլոմայինի պաշտպանությունը, իսկ ԵՊՀ-ում հարցը կորոշեն ֆակուլտետները

Արսեն Թորոսյանն ուղիղ եթերում ցույց տվեց նոր կառուցված մոդուլային ընդունարանները (տեսանյութ)

Կսահմանվի հատուկ՝ Կրթական սակագին. ԿԳՄՍ-ն արդեն պայմանավորվածություն է ձեռք բերել

Լոռու մարզի 4 համայնքում հայտնաբերվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 8 դեպք, մեկուսացածների մեջ բուժաշխատողներ էլ կան

Արցախում ընտրողների կողմից քվեաթերթիկը լուսանկարահանելու դեպքերի առթիվ 7 քրեական գործ է հարուցվել

«Այրվածքաբանության ազգային կենտրոն»-ի այրվածքային բաժանմունքը տեղափոխվել է Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոն

Քաղաքաշինության կոմիտեն միացել է կորոնավիրուսային հիվանդության դեմ պայքարի աջակցության ծրագրին

«Պարենային շտապ օգնություն»-ը Գյումրիում ծանրոց է հասցրել 50 ընտանիքի, 25-ը տրվել է «Թռչունյան տան» նախկին սաներին

Հետախուզման մեջ գտնվող 36-ամյա տղամարդը փորձել է հաշփտակել Հալաբյան փողոցի վճարային տերմինալներից մեկը (տեսանյութ)

ԱԳՆ մամուլի խոսնակ Աննա Նաղդալյանը մեկնաբանել է Ադրբեջանի կողմից տարածվող ապատեղեկատվությունը

Արցախն այդպիսի ընտրությունների արժանի չէ. քաղաքագետի համոզմամբ՝ խաղից դուրս մնացածներն ու 2-րդ փուլ անցածները կբանակցեն

Անցկացվել են մարտական հերթապահության նախապատրաստման գործնական պարապմունքներ մարտական հերթափոխի մեկնող զինծառայողների հետ

Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչ Խոակին Կապառոսը խոսել է կատարած աշխատանքի եւ ապագա ծրագրերի մասին

Վրաստանը բեռնատարների տեղաշարժի վերաբերյալ ուղեցույց է հրապարակել. ՊԵԿ

ՏՄՊՊՀ-ն ներկայացրել է կոճապղպեղի թանկացման ուսումնասիրության ընթացիկ արդյունքները

Վարչապետի գլխավորությամբ քննարկվել են տարբեր գյուղմթերքների արտադրության խթանման հետագա քայլերը

Կորոնավիրուսի հաղթահարման ֆինանսական աջակցության հաշվի մուտքերը կազմել են 864664835.7 դրամ