Բուժման ընթացքում դեղերի կողմնակի ազդեցությունների մասին առաջարկվում է հաղորդել բջջային հեռախոսի հավելվածի միջոցով

Այսուհետ Հայաստանում հնարավոր կլինի հիվանդությունների բուժման ընթացքում կիրառվող դեղերի կողմնակի ազդեցությունների մասին տեղյակ պահել համապատասխան մասնագետներին՝ բջջային հեռախոսի WEB-RADR SAV հավելվածի միջոցով, որն ի դեպ, անվճար է ու հայերեն։

Ծրագրի մեկնարկը տրվեց այսօր, եւ հավելվածն արդեն հասանելի է ինչպես բուժաշխատողներին, այնպես էլ յուրաքանչյուր քաղաքացու։

«Եթե մենք օգտագործում ենք անորակ դեղ, չենք կարող ակնկալել որեւէ արդյունք։ Առավելեւս՝ հնարավոր է նաեւ վտագ։ Մյուս կողմից, եթե որակյալ դեղը երկարատեւ օգտագործում ենք անարդյունավետ, դա նույնպես վտանգավոր է ոչ միայն այն առումով, որ մենք չենք բուժում հիվանդությունը, այլ նաեւ որ գոյություն չունի բացարձակ անվտանգ դեղ։ Եվ դեղերի կիրառման արդյունքում հնարավոր են այնպիսի երեւույթներ, որ ինչպես ասել է Սենեկան, երբեմն ավելի վտանգավոր են, քան հիվանդությունը»,- բջջային հավելվածի շնորհանդեսի ժամանակ նշեց էմիլ Գաբրիելանի անվան դեղերի եւ բժշկական տեխնոլոգիաների փորձագիտական կենտրոն փոխտնօրեն Լիլիթ Ղազարյանը։

Դեղերի շրջանառության ոլորտն, ըստ նրա, տարեցտարի ընդլայնվում է, եւ մեծանում է նաեւ գայթակղությունը անօրինական շրջանառության կամ կեղծման ճանապարհով շահույթներ ստանալու։ Այս ամենից բացի, իհարկե, դեղերը լայն կիրառության երաշխավորվելուց առաջ անցնում են համապատասխան կլինիկական փորձարկումներ եւ անհրաժեշտ այլ գործընթացներ։ Բայց մասնագետները նշում են, որ դեղի անվտանգության իրական պատկերը ստացվում է այն ժամանակ, երբ կիրառվում է մեծ թվով մարկանց կողմից, որոնք ունեն տարբեր հիվանդություններ, միաժամանակ օգտագործում են տարբեր դեղեր եւ այլն։ Դեղերի կողմնակի ազդեցությունները կարող են պայմանավորված լինել տարբեր հանգամանքներով՝  ինչպես, օրինակ, կոնկրետ դեղանյութի, այնպես էլ չհայտարարագրված բաղադրատարրերով, անորակությամբ, հիվանդության բարդություններով, օրգանիզմի վիճակով եւ այն։ Պակաս կարեւոր չէ նաեւ հիվանդի գենետիկ նախատրամարվածությունը։

Ուստի, առողջապահության ոլորտի պատասխանատուները խորհուրդ են տալիս ուշադիր լինել դեղերի առաջ բերած կողմնակի ազդեցությունների նկատմամբ եւ դրանց մասին հաղորդել դեղերի փորձագիտական կենտրոն։ Բջջային հեռախոսի հավելվածը այդ հնարավորությունը տվող միջոցներից մեկն է՝ ժամանակին առավել համահունչ։

Սակայն հարց է առաջանում, բացի այն, որ  ստացվող տվյալները կամփոփվեն, կվերլուծվեն, մասնագիտական գնահատականի կարժանան ու կորոշվի նաեւ տվյալ դեղի հետագա կիրառությունը թույլատրելության հարցը, արդյոք հետադարձ կապ է հաստատվելու նաեւ տեղեկատվություն փոխանցած պացիենտի հետ, եթե նրա ներկայացրած կողմնակի ազդեցությունները կենտրոնի ամսնաետները համարեն վտանգավոր ու անթույլատրելի։

Դեղերի եւ բժշկական տեխնոլոգիաների փորձագիտական կենտրոն փոխտնօրենը դրական պատասխան է տալիս՝ հավելելով, որ նման դեպքերում պացիենտներին խորհուրդ կտրվի ժամանակավորապես ընդհատել դեղի ընդունումը եւ դիմել բժշկի։  

«Հավաքագրված ինֆորմացիան նախ եւ առաջ վերլուծության է ենթարկվելու, որովհետեւ այստեղ շատ կարեւոր է կատարել պատճառահետեւանքնային կապի խոր վերլուծություն, համոզվել՝ որքանով է կապը դեղի եւ դրսեւրորված ազդեցության։ Հարկավոր է ռիսկերը բացահայտնվեն, գնահատվեն եւ սկսեն կառավարվել։ Եթե անհրաժեշտ է ինչ-որ միջոցներ ձեռնարկել, պետք է անցնենք այդ միջոցներին։ Հնարավոր է ուղղակի նախազգուշացնեն պացիենտներին, հնարավոր է կատարենք շտկումներ դեղի կիրառման հրահանգներում, հնարավոր է, որ դեղի շրջանառությունը կասեցնենք, ընդհուպ մինչեւ դադարեցում»,- ասում է Լիլիթ Ղազարյանը։

Բջջային հավելվածն, ինչպես նշեցինք, դեղերի կողմնակի ազդեցության մասին հաղորդելու նորագույն տարբերակն է, մինչ այժմ գործել են եւ հիմա էլ կան հետեւյալ եղանակները՝ հայտագիր լրացնել կենտրոնի www.pharm.am կայքում, կայքից ներբեռնել հայտագիրը եւ լրացնել թղթային տարբերակով կամ կենտրոնի հատ կապ հաստատել թեժ գծի միջոցով։

Դեղերի կողմնակի ազդեցությունները ուշադրության կենտրոնում պահելու առումով Հայաստանը աշխարհի մաս է կազմում եւ հավաքագրված տեղեկատվությունը դառնում է ամբողջի մաս։ Լիլիթ Ղազարյանը տեղեկացրեց, որ ամբողջ այդ տվյալների վերլուծության ու գնահատման արդյունքում որոշում է կայացվել, որ պետք է շտկումներ արվեն օրինակ «Ֆլոքսացին», «օֆլոքսացին» հակամանրէային դեղերի կիրառման հրահանգներում, որովհետեւ արձանագրվել են հոդայինն, մկանային կողմնակի երեւույթներ, նույնիսկ կան նյարդային ախտահարման դեպքեր։ «Կան նաեւ դեղեր, որոնց շրջանառությունը պեռք է դադարեցվի։ Այդ մասին շուտով կհայտրարենք»,- առայժմ փակագծերը չբացեց դեղերի եւ բժշկական տեխնոլոգիաների փորձագիտական կենտրոն փոխտնօրենը։

Տպել
1342 դիտում

Ազնողում դիեր են գտնվել. 80-ամյա Յուրիկը գյուղից չի հեռացել կամովին, 55-ամյա Սերժիկը նկուղում է մնացել պատահաբար

Արա Այվազյանը Դավիդ Զալկալիանիի հետ տարածաշրջանային անվտանգության, փոխկապակցվածության հարցերին է անդրադարձել(տեսանյութ)

9 մարզի 101 դպրոցում 18 առարկա չի դասավանդվում ուսուցիչների բացակայության հետևանքով

Իր գործունեությունն է սկսել «Կրթության զարգացման և նորարարության ազգային կենտրոն» հիմնադրամը

Սիսիան-«Զանգեր» ճանապարհահատվածում բուք է, Սարավանի լեռնանցքում՝ տեղ-տեղ մերկասառույց

Երկրաշարժ է գրանցվել Նախիջևանից 34 կմ հյուսիս-արևելք. ցնցումները զգացվել են Վայքում և Սյունիքում

7 մետր սահելուց հետո մեքենան հայտնվել է Արփա գետում

Մահացել է ամերիկացի լեգենդար հեռուստամեկնաբան Լարի Քինգը

Պատերազմից հետո Արցախում աշխատուժի պակաս է զգացվում

Օպերլիազորը հետախուզվողից 400 եվրո է հափշտակել. ՀՀ ոստիկանություն

Ֆրանսիայում աննախադեպ վիրահատություն է իրականացվել․ երկու ձեռքի փոխպատվաստումն արվել է հայ բժշկի գլխավորությամբ

Ես ինձ խաբված եմ զգում, մենք 20-30 տարի անզեն զինվորի ենք ոգեւորել մեր երգերով․ Համլետ Գեւորգյան

Սարավան-«Զանգեր» հատվածում, Սյունիքի մարզի ավտոճանապարհներին առկա է մերկասառույց

Դավիթ Բաբայանը Զարեհ Սինանյանի հետ քննարկել է Արցախում սփյուռքի ներուժի ներգրավվածության հնարավորությունները

Արցախն ու Հայաստանը կունենան միասնական օպերատիվ աշխատանքային օրակարգ

Հայաստան է տեղափոխվել կողոպուտի մեղադրանքով հետախուզվող

Վահան Քերոբյանն Իրանում ներկայացրել է ՀՀ տնտեսության զարգացման ընթացիկ և հեռանկարային ծրագրերը

Հունաստանի իրավապահների կողմից հետախուզվողը հայտնաբերվել է Օձունում

Արցախում փայտե բնակարաններ են կառուցվում. այս պահին կացարանի կարիք ունի 10.000 ընտանիք

Ջերմաստիճանը կբարձրանա 7-ից 10 աստիճանով

Հայաստանում COVID-19-ի համաճարակային իրավիճակը կայուն է

Լարսը փակ է միայն բեռնատար ավտոմեքենաների համար

Տեղահանված արցախցիները Հայաստանում բոլոր բուժծառայություններից օգտվում են անվճար (տեսանյութ)

Արայիկ Հարությունյանն ընդունել է Զարեհ Սինանյանի գլխավորած պատվիրակությանը. «Արմենպրես»

Ճանաչենք մեր հերոսներին. խոցել են հրետանային, ռեակտիվ և ականանետային մարտկոցներ, տանկեր

Մարտունիում և Ասկերանում կիրականացվի չպայթած և վտանգավոր ռազմամթերքի վնասազերծում

Մեկ օրում Երևանից Ստեփանակերտ է վերադարձել 131 արցախցի

Անցած մեկ օրում ՀՀ-ում գրանցվել է ճանապարհատրանսպորտային 8 պատահար

Ոստիկանության գործավարության և գաղտնիության ռեժիմի ապահովման վարչության պետն Արագածոտնում կհանդիպի քաղաքացիների հետ

Միջպետական և հանրապետական նշանակության ավտոճանապարհները բաց են. Վարդենյաց լեռնանցքը փակ է կցորդիչով մեքենաների համար

Հայաստանում այս տարվա հոկտեմբերին մարդահամար է անցկացվելու․ այն հետաձգվել էր մեկ տարով

Շահութահարկի նվազեցում, ԱԱՀ գումարի վերադարձի նոր մեխանիզմ. ՊԵԿ-ը բիզնեսի համար սպասված նորություններ է հրապարակել

Բաղրամյան պողոտայում մեքենաներ են բախվել. կան տուժածներ

Հաստատվել է կորոնավիրուսի 198 նոր դեպք. առողջացել է 276, մահացել՝ 4 մարդ

Լարսը փակ է. ռուսական կողմում 760 բեռնատար է կուտակված

ՊԲ-ն հրապարակել է զոհված 72 զինծառայողի անուն

Լուսադեմին Աշոցքում ունեցել ենք մինչև -35 աստիճան սառնամանիք. Գագիկ Սուրենյան

Գյումրիում ավտոմեքենա է այրվել. 25-ամյա վարորդը մահացել է

Որոնողական աշխատանքների ընթացքում ևս 5 զինծառայողի աճյուն է գտնվել

ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ