Երեւանի Գլխավոր պողոտայի զբոսայգին կկոչվի աշխարհում առաջին կին հյուպատոս Դիանա Աբգարի անունով

Աշխարհում առաջին կին հյուպատոս, հայ նշանավոր հասարակական գործիչ, գրող եւ հրապարակախոս, բարեգործ Դիանա Աբգարի 160-ամյակի կապակցությամբ նախատեսվում է Երեւանի Գլխավոր պողոտայի՝ Մաշտոցի պողոտայից դեպի Սարյան փողոց ձգվող հատվածի զբոսայգին կոչել նրա անունով։

Համապատասխան որոշման նախագիծն այսօր ընդունվեց Երեւանի ավագանու նիստում: 

Նախատեսվում է նույն զբոսայգում հետագայում նաեւ հուշարձան կանգնեցնել՝ նվիրված Դիանա Աբգարին կամ ընդհանրապես հայ կին գործիչներին ու մտավորականներին եւ տարածքը վերածել գրական ու քաղաքական քննարկումների, ինչպես նաեւ՝ միջոցառումների հարթակի։

2019 թվականի հոկտեմբերի 17-ին լրանում է Դիանա Աբգարի 160-ամյակը։ Որոշման նախագծում առաջարկի հիմնավորման մեջ նշվում է, որ զբոսայգու անվանակոչմամբ վառ կպահվի ողջ հանրային գործունեությունը հայ ժողովրդին նվիրած, բայց անարդար կերպով անտեսված հայ կին գործչի, գրողի, հրապարակախոսի եւ բարեգործի հիշատակն ու ավանդը։

Երեւանի ավագանին կարեւոր է համարում այս քայլը՝ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ Երեւանում հայ կին գործիչների հիշատակումը մեծապես զիջում է տղամարդկանց նվիրված հուշարձաններին, փողոցներին եւ այլ աշխարհագրական օբյեկտներին: Այդպիսով հետհեղափոխական Հայաստանում նոր մշակույթի հաստատման նախաձեռնություն է դիտարկվում տարբեր ոլորտներում նշանակալի ավանդ ունեցող կանանց արժեւորման, նրանց անվան ու գործի հանրահռչակմանն ուղղված քայլերը: 

Դիանա Աբգարը եղել է հայ հասարակական գործիչ, գրող, բարեգործ եւ աշխարհում առաջին կինը, որ նշանակվել է Հայաստանի պատվավոր հյուպատոս Ճապոնիայում։ 1909 թվականի Ադանայի կոտորածը Դիանա Աբգարին մղել է դեպի հանրային, գրական եւ հրապարակախոսական ակտիվ գործունեություն, որի առանցքում հայերի դժվարին կացությունը եւ հայկական հարցն էին։ Այդ ժամանակից ի վեր նա իր հետագա կյանքի ողջ գործունեությունը նվիրել է իր պատմական հայրենիքին եւ հայ ժողովրդին։

Դիանա Աբգարն առաջիններից մեկն էր, որ ապացուցեց՝ Ադանայի կոտորածը կազմակերպել եւ իրականացրել են թուրքական իշխանությունները: Նա հանդես է եկել հայ ժողովրդին նվիրված դասախոսություններով, հոդվածներով, աշխատակցել է «The Japan Gazette» եւ «Far East» անգլերեն պարբերականներին, երբեմն՝ նաեւ «New York Times»-ին։

1915 թվականի կեսերից սկսած՝ իր կրթությամբ ու հայրենասիրությամբ մեծ համբավ ու հեղինակություն վայելող Դիանան ամեն կերպ օգնել է բազմաթիվ հայ գաղթականների, որոնք Սիբիրի և Ճապոնիայի վրայով փորձում էին անցնել ԱՄՆ։ Նա վճարել է փախստականների ճանապարհածախսը եւ հոգացել նրանց ֆինանսական կարիքներն իր սեփական, ինչպես նաև՝ հանգանակած միջոցներից, նրանց ժամանակավոր ապաստան տվել իր տանը, ճապոնական իշխանությունների և եվրոպացի հյուպատոսների մոտ վայելած մեծ հեղինակության և վստահության շնորհիվ լուծել նրանց անցաթղթերի հարցը, հանդես եկել որպես նրանց հովանավոր։

Ըստ տարբեր հետազոտողների՝ Դիանա Աբգարի անձնական հովանավորության շնորհիվ 1915-1930 թվականներին ապաստան ստացածների թիվը տատանվում է 600-1500 միջեւ: 1920 թվականի հուլիսին Դիանա Աբգարը նշանակվել է Հայաստանի առաջին Հանրապետության պատվավոր հյուպատոս Ճապոնիայում: Պահպանվել է Հայաստանի առաջին Հանրապետության վարչապետ եւ արտաքին գործերի նախարար Համո Օհանջանյանի նամակը Դիանա Աբգարին՝ վերջինիս պատվավոր հյուպատոս նշանակելու մասին:

Տպել
2548 դիտում

«Կոշ» եւ քրեակատարողական հիմնարկներում հայտնաբերվել են թմրամիջոցի նմանվող կասկածելի զանգվածներով փաթեթներ

Առավել ընդլայնել հայ-բրիտանական օրակարգը. Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է Սայմոն ՄքԴոնալդի հետ

Նոյեմբերյանի ոստիկաններն ապօրինի փայտանյութով բեռնատար են հայտնաբերել (տեսանյութ)

Լուսաձայնային հատուկ միջոցներ, ջրցան մեքենա. զորավարժություն ՀՀ ոստիկանության զորքերում (տեսանյութ)

Առաջիկայում Հայաստան կայցելի սերբական պատվիրակությունը. Արմեն Սարգսյանը հանդիպել է Սերբիայի նախագահին

Ծանրամարտիկ Հակոբ Մկրտչյանն արժանացել է սպորտի վաստակավոր վարպետ կոչման

ԵԱՀԿ դիտարկումն Ակնայից դեպի հարավ-արեւելք ընկած հատվածում նորմալ է անցել

Սիրիայում ազգությամբ հայ հայրն ու դուստրը պայքարում են թուրքական ներխուժման դեմ

Արթուր Ալեքսանյանը կացնով է կտրել իր ծննդյան տորթը (տեսանյութ)

Արդարադատության նախարարությունը ԵՄ-ի հետ հաջողությամբ իրականացնում է լայնամասշտաբ համագործակցություն. փոխնախարար

«Ես ի՞նչ էի անում դրսում, ինչու՞ մինչև հիմա այստեղ չեմ». Նորա Արմանի

Կրկին կոտրել են պատգամավոր Քրիստինե Պողոսյանի մեքենայի ապակիները, այս անգամ ԱԺ-ի տեսախցիկների մոտ (լուսանկար)

«Հյուսիս-Հարավ» ճանապարհի գործով կալանավորվել է ՀՀ տրանսպորտի և կապի նախկին նախարար Գուրգեն Սարգսյանը

Ազատազրկումն իրավաչափ չէ. ՄԻՊ-ը պարզաբանումներ է պահանջել ՀՔԾ-ից Արսեն Բաբայանի գործով

Դաժան սպանություն Երևանում. բնակարանում հայտնաբերվել է 64-ամյա տանտիրուհու՝ դանակի բազմաթիվ հարվածներ ստացած դին

ՀՀ ՊԵԿ-ի ներկայացուցիչները Դուշանբեում քննարկել են մաքսային իրավախախտումների դեմ արդյունավետ պայքարի հնարավորությունը

Օդի մեջ դատարկ-դատարկ հայտարարություններ են. Ծառուկյանը՝ Արման Բաբաջանյանի հաղորդման մասին

Արսեն Բաբայանին ձերբակալելու որոշումը բողոքարկվել է

Հայաստանի և Չինաստանի պաշտպանության նախարարները քննարկել են ռազմատեխնիկական բնագավառում իրականացվող միջոցառումները

Հանրային քննարկման է ներկայացվել Մարդու իրավունքների պաշտպանության ազգային ռազմավարությունը