Գինեկոլոգը բուժում է արել՝ փոխանակ ուռուցքաբանի մոտ ուղարկելու. աղջիկը կարծում է՝ մորը մահվան է հասցրել բժիշկը

47-ամյա Անուշ Ղարիբյանի դուստրը վստահ է, որ մայրն այսօր մահվան շեմին է հասել բժշկի սխալի կամ թերացման պատճառով, որովհետեւ գինեկոլոգը տեւական ժամանակ ինչ-ինչ բուժումներ է իրականացրել՝ փոխանակ ուղղորդելու բուժել քաղցկեղը:

Ինեսան պատմում էր, որ մոտ երեք տարի առաջ մայրը «Իզմիրլյան» բժշկական կենտրոնում աշխատող գինեկոլոգ Գայանե Մկոյանի հետ հաճախել է անգլերենի դասընթացների: Այնտեղ էլ ծանոթացել են: Անուշ Ղարիբյանն առողջությունից որոշակի գանգատներ է ունեցել: Գայանե Մկոյանն առաջարկել է հետազոտվել:

«Բժշկուհին ասել է, որ քեզ մոտ պապիլոմա վիրուս է, կուզե՞ս արի արգանդդ հեռացնեմ: Մամաս հրաժարվել է: Մամաս միշտ շեշտել է՝ վախենում եմ նարկոզից: Բժշկուհին ասել է՝ դե լավ, ոչ մեկին ոչ մի բան մի ասա, ես քեզ կբուժեմ: Հաջորդ օրը կանչել է վիրահատության՝ կոնիզացիայի. արգանդի վզիկի մի մասը հեռացրել է, բիոպսիա արել: Ինքը ուռուցքի անուն չի տվել իմ մամային երբեւիցե: Ինքը երբեւիցե չի ասել, որ չարորակ քաղցկեղ է մոտդ: Փաստորեն ուռուցքը հեռացնում է, կեսը թողնում է: Հետո ասել է՝ Անուշ, ոնց որ լավ վիրահատություն չեմ կատարել, արի այրեմ: Մամաս հարցրել է՝ ինչն ես այրում, ասել է՝ էրոզիա: Ութ ամիս շարունակ սոլկովագինով էրոզիան այրում է: Ինքը ուռուցք է այրում»,- ընդգծում է Ինեսան:

Հավելում է, որ բիոպսիայից հետո էլ բժիշկը մորն ընդամենը հայտնել է դրական պատասխան լինելու մասին, ինչը մայրը հասկացել է հակառակ իմաստով: Այսինքն՝ ամեն ինչ լավ է եւ քաղցկեղ չկա. «Հիվանդը պարտավոր չէ հասկանալ՝ դա ինչ է նշանակում: Այդպես լինի, բոլորս բժիշկ կլինենք: Բժիշկը ինքն է, ինքն էր պարտավոր զգուշացնել, որ դրականը նշանակում է՝ դու քաղցկեղով հիվանդ ես, գնա դիմիր քիմիաթերապեւտի, ճառագայթման: Ես օնկոբժիշկ չեմ»:  

Կոնիզացիայից հետո Անուշ Ղարիբյանի վիճակը ոչ միայն դեպի լավը չի գնում, այլեւ ընդհակառակը: Հարազատները նրան տանում են Հայ-ամերիկյան առողջության կենտրոն, ըստ Ինեսայի՝ դարձյալ չկասկածելով քաղցկեղի գոյությունը:

«Մորաքույրս տանում է Հայ-ամերիկյան կենտրոն՝ Վահե Տեր-Մինասյանի մոտ: Նայում է, ասում է՝ այս ինչ են ձեզ արել, ոնց կարելի է նման բան անել: Հետազոտություններ է անում, ասում է՝ դուք շատ ուշացել եք»,- փոխանցեց Ինեսան: Անուշ Ղարիբյանին խորհուրդ է տրվում  ճառագայթային բուժում, ապա նաեւ քիմիաթերապիա: Դրանք, սակայն, արդյունք չեն տալիս: Այսօր Ինեսան անզոր հետեւում է, թե ինչպես է մայրը մահանում:

«Ինքը ուռուցք է կտրել, չարորակ քաղցկեղի հետ է գործ ունեցել: Ինքը ուռուցքը գազազացրել է՝ անընդհատ այդ դեղով այրելով, բզբզելով, քերելով: Ինքը ընդամենը գինեկոլոգ է, ինքը իրավունք չունի քաղցկեղի բուժում անել: Եթե վիրահատությունից հետո գոնե մարդկային գտնվեր, ասեր՝ սխալ եմ արել, կտանեինք օնկոգինեկելոգի մոտ, արգանդն ամբողջությամբ կհեռացնեին, մի քանի հատ էլ քիմիա կստանար, այս մարդը հիմա կապրեր: Բժիշկները մոտենում են, ասում են՝ սա իր վերջին փուլն է: Ինքը մահանում է, իր հետ ավելի վատ բան այլեւս չի կարող լինել: Թող հինգ տարի ապրեր, տասը տարի ապրեր դրանից հետո, բայց կապրեր, այսքան շուտ չէր մահանա: Այս բոլորը իր արած սխալների հետեւանքն է»,- հուզվում է Անուշ Ղարիբյանի դուստրը: 

բժիշկների մեկնաբանությունը

«Իզմիրլյան» բժշկական կենտրոնի գինեկոլոգ Գայանե Մկոյանը նախ ընդգծեց, որ Անուշ Ղարիբյանն իր համար ուղղակի միայն հիվանդ չի եղել ու որ իրենք ունեցել են մարդկային հարաբերություններ: «Ես ե՛ւ որպես բժիշկ, ե՛ւ որպես մարդ, իրոք, շատ ծանր եմ տանում, որ նման խնդիր տեղի է առաջացել»,- ասաց նա: Բայց վստահեցրեց, որ բուժումն իրականացվել է ըստ նման դեպքերի համար ամրագրված ցուցումների ու ընթացակարգերի, եւ ինքը վարվել է այնպես, ինչպես պետք է վարվեր: Նախ ՊԱՊ քսուք է վերցվել: Բջջաբանական այդ հետազոտության արդյունքում հայտնաբերվել է դիսպլազիա CIN3: Դա նշանակում է, որ առկա է նախաքաղցկեղային վիճակ, բայց ոչ քաղցկեղ եւ պահանջվում է ավելի խոր՝ հյուսվածքաբանական հետազոտություն:

Դրանից, հետո, դարձյալ ինչպես սահմանված է, իրականացվել է արգանդի վզիկի էլեկտրակոնիզացիա եւ հյուսվածքաբանական հետազոտություն: Այս անգամ նույնպես հայտնաբերվել է CIN3:  

«Հեռացված հյուսվածքները բոլորը ուղարկվում են հյուսավածքաբանական քննության: Մենք ինչ էլ ենթադրենք, ինչ կասկածներ էլ ունենանք, վերջին խոսքը հիստոլոգիայինն է, որից ելնելով՝ պետք է ծավալ մեծացնենք, հետազոտություններ անենք, անենք կամ չանենք: Մեր հիստոլոգիան չի տալիս ավելի, չի տալիս պակաս, նորից տալիս է CIN3, որը պրոտոկոլով պահանջում է իրեն պահել հսկողության տակ»,- ասաց Մկոյանը: Հաջորդող ամիսներին նշանակված բուժման արդյունքում կնոջ գանգատները չեն վերացել, նրա վիճակը սկսել է վատանալ: Բժիշկը հաստատում է, որ ինքը կասկածել է քաղցկեղ, բայց բաց տեքստով այդ մասին չի հայտարարել: Անուշ Ղարիբյանին պարբերաբար առաջարկել է գնալ ՄՌՏ հետազոտության, ասել է՝ հնարավոր է արգանդն ամբողջությամբ հեռացնելու անհրաժեշտություն լինի:

«Սովորաբար քերուկներից, կոնիզացիայից հետո նույն օրը հիվանդները տուն են գնում կամ տեղափոխվում են ցերեկային ստացիոնար: Ես Անուշին անգամ դուրս չեմ գրել, մտել եմ իրենց պալատ, շատ մարդ կար, ասացի՝ սովորաբար տուն եմ ուղարկում, բայց քեզ չեմ թողնում, որովհետեւ ինձ դուր չի գալիս այդ ամեն ինչը: Ինքը մնացել է հիվանդանոցում այնքան, մինչեւ որ հիստոլոգիայի պատասխանը եկել է, որ ռակ չունենք»,- մանրամասնեց բժշկուհին: Ըստ նրա, Անուշ Ղարիբյանը մշտապես հիվանդանոց է այցելել մենակ: «Վերջին անգամները որ գալիս էր, ես ասում էի՝ մեկը թող հետդ գա: Իսկ ամենավերջին անգամ ասացի՝ ես չեմ զբաղվի քեզնով, պետք է արվի ՄՌՏ, պետք է արվի ԿՏ, քեզ պետք է օնկոլոգ»,- պատմեց Գայանե Մկոյանը:

«Եթե ինչ-որ մեկը գոնե գար իր հետ, ներկա լիներ, միգուցե ավելի ադեկվատ մոտեցում ցույց տային, ոչ թե որ հիմա հասել են արդեն դրան, եւ կարելի է բժշկին վարկաբեկել: Բժիշկն իր պատիվը եւ անունը ձեռք է բերում ինքնուրույն, դա տարիների վաստակ է, բայց մի հատ անհեթեթ դեպք, մի հատ չհասկացվածություն, դա դառնում է բժշկի համար ճակատագրական»,- ցավով փաստեց գինեկոլոգ Մկոյանը:

Ուռուցքաբան-գինեկոլոգ Վահե Տեր-Մինասյանը, վերհիշելով տվյալ դեպքը, փաստում է, որ երբ տեսել է հիվանդին, նրա մոտ առկա է եղել ուռուցքային պրոցես: Ընդ որում, քաղցկեղն արդեն եղել է ոչ թե զրոյական կամ առաջին, այլ արդեն առնվազն երկրորդ փուլում: «Ես հիվանդին տեսել եմ միջամտությունից մոտավորապես մեկ տարի հետո, եթե ճիշտ եմ պատկերացնում: Թե մեկ տարի առաջ այնտեղ ինչ է եղել, ես գնահատել չեմ կարող: Դա հնարավոր չէ: Ես տեսնում եմ այն, ինչ որ կա այդ պահին: Եվ այո, տեսականորեն հնարավոր է, որ եղել է նախաուռուցքային վիճակ, որը ցավոք սրտի զարգացել, հասել է մինչեւ ուռուցքի»,- մեր զրույցում ասաց ուռուցքաբանը:

Եթե «Իզմիրլյան» բժշկական կենտրոնում համարվել է, որ Անուշ Ղարիբյանի մոտ առկա է CIN3՝ դեռ ընդամենը նախաքաղցկեղային վիճակ, ապա «Հայ-ամերիկյան» կենտրոնում, փաստորեն, հայտնաբերվել է քաղցկեղ՝ երկրորդ փուլում: Վահե Տեր-ՄԻնասյանից հետաքրքրվեցինք՝ դրանց միջեւ ընկած մոտ մեկ տարին բավարա՞ր էր, որպեսզի CIN3-ը փոխակերպվեր այդքան բարդացած քաղցկեղի:

«Տեսականորեն այո, ոչ ոք դա չի կարող բացառել: Կան ուռուցքների ագրեսիվ տեսակներ, որոնք շատ արագ են զարգանում: Դրանք, այո, փոքր տոկոս են կազմում, բայց ոչ մեկին չես կարող մեղադրել, որովհետեւ դու չես կարող իմանալ, թե այդ փոքր տոկոսը որ հիվանդն էր: Ցավալի է, որ հիվանդը հասնում է մեզ այդ վիճակում, բայց այնպես չէ, որ վաղ փուլում հասած հիվանդները հարյուր տոկոսով բուժվում են: Այնպես չէ որ ճառագայթման կամ քիմիաթերապիայի գնացած բոլոր հիվանդները մահանում են: Այն, որ ճառագայթ է ստացել, քիմիա է ստացել եւ այնուամենայնիվ վիճակը վատ է, դա էլ է խոսում ուռուցքի ագրեսիվության մասին: Դրա համար կոնկրետ այս պաթոլոգիայի փուլում շատ-շատ ավելի հեշտ է ու ճիշտ է նախաքաղցկեղի փուլում դեմը առնելը, քան արդեն մտածել՝ առաջին փուլ էր, երկրորդ էր, երրորդ էր, թե չորրորդ»,- պատասխանեց ուռուցքաբանը:

Տպել
3993 դիտում

ԱԳ նախարարն ընդունել է ԱՄՆ-ից ժամանած ռեժիսորների և պրոդյուսերների պատվիրակությանը

ԱՄՆ-ը եւ Թուրքիան Սիրիայում կրակը դադարեցնելու մասին պայմանավորվածություն են ձեռք բերել

Եթե Սերժ Սարգսյանը հրաժարվի գալ Ապրիլյան պատերազմի քննիչ հանձնաժողով, դա կլինի քաղաքական ինքնասպանություն. Ա. Քոչարյան

Գյումրիում կրկին տոն էր, իսկ քաղաքի փողոցներով քայլում էին «Ավրորայի» հերոսները, բարերարներ, Ազնավուրի որդին

1-ին զորամիավորման ուսումնական կենտրոնում անցկացվել են հավաքներ

Մխիթար Հայրապետյանն ընտրվել է Երևանի շախմատի ֆեդերացիայի նախագահ՝ փոխարինելով Տարոն Մարգարյանին

Վարչապետը ներկա է գտնվել արցախյան թեմային նվիրված «Դրախտի դարպասը» ֆիլմի պրեմիերային

Հրդեհ «Դիլիջան ազգային պարկ» ՊՈԱԿ-ի տարածքում. 60 ծառի կոճղ է այրվել, ջերմահարվել՝ 20 հաճարենի

Կառավարությունը «Ryanair»-ին ոչ մի 5 միլիոն էլ չի տալու. ինչո՞վ է պայմանավորված ավիատոմսերի էժան գինը

Քաղաքապետ Հայկ Մարությանը հանդիպել է Մեծ Բրիտանիայի լորդերի պալատի անդամ Արա Դարզիի հետ

Դավիթ Տոնոյանը և ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչը քննարկել են ԼՂ հակամարտության հետ կապված հարցեր

Փաշինյանը և Ճապոնիայի վարչապետի հատուկ խորհրդականը քննարկել են ենթակառուցվածքների զարգացման ծրագրերը

Սա մեր երկրի նկատմամբ միջազգային հանրության մեծ վստահության վկայություն է. վարչապետը ՀՀ-ի՝ ՄԱԿ-ում ընտրվելու մասին

Հայաստանը 144 ձայնով ընտրվել է ՄԱԿ Մարդու իրավունքների խորհրդի անդամ 2020-2022 թթ. համար. ԱԳՆ

Նոյեմբերյանի ոստիկանները ապօրինի ծառահատումներ են բացահայտել (տեսանյութ)

Թուրքերի ռազմական օպերացիան Փայլանը որակել է որպես տեղահանություն և ցեղասպանության փորձ

Երեւանի բժշկական քոլեջում տեղի ունեցած հանելուկը. մեկ տուժած շմոլ գազից թունավորմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոց

Առաջին անգամ եմ նման տեսակետ լսում. Իվետա Մուկուչյանը՝ իր ու Բեյոնսեի տեսահոլովակների նմանության մասին

Վարչապետը հարգանքի տուրք է մատուցել երեկ գիշեր ծառայության ընթացքում սպանված ոստիկանին (տեսանյութ)

Նախորդ մեկ ամսում Երեւանում այրվել է 10 աղբաման. վերջին դեպքով քաղաքացին ինքնախոստովանական ցուցմունք է տվել