Իշխանությունը կարող է անել իր քայլը. տարբեր բողոքներ

Լուսանկարում՝ հետընտրական ցույց Բուդապեշտում. 14.04.18

Հայաստանում տեղի ունեցող բողոքի զանգվածային ցույցերը հետին պլան են մղել համաշխարհային իրադարձությունները: Մերթընդմերթ հայկական լրահոս են ներթափանցում ԱՄՆ-ի կամ Ռուսաստանի մասին լուրեր, որոնք, սակայն, պահանջարկ չեն վայելում: Հայկական բողոքի ալիքի պատճառով Հայաստանում չի լսվում նաև այլ երկրներում բարձրացվող բողոքի աղմուկը:

Ապրիլի 14-ից Բուդապեշտի կենտրոնում հանրահավաքներ են ընթանում՝ խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների դեմ և վերահաշվարկի պահանջով: Ըստ ընտրությունների արդյունքների՝ իշխանական «Ֆիդես» կուսակցությունը և նրա կոալիցիոն գործընկեր Քրիստոնեադեմոկրատական ժողովրդական կուսակցությունը ստացան քվեների 48%-ը և խորհրդարանի 199 տեղերից 133-ը: Դա իր հերթին թույլ է տալիս երկրի վարչապետ Վիկտոր Օրբանին 4-րդ անգամ ընդհանրապես և 3-րդ անգամ անընդմեջ դառնալ երկրի վարչապետ: Այն նույն Վիկտոր Օրբանին, որ 2012 թ., ինչպես հետագայում պարզվեց 7 միլիոն դոլարի դիմաց, Ռամիլ Սաֆարովին արտահանձնեց Ադրբեջան:

Բուդապեշտում տեղի ունեցած ցույցերը հետաքրքիր են այն առումով, որ դրանց ներկա են լինում ամենատարբեր քաղաքական կողմնորոշման կուսակցություններ և կազմակերպություններ: Այնտեղ նկատվում են Եվրամիության տարբեր երկրների, հենց Եվրամիության, ԼԳԲՏ համայնքի դրոշներ, ինչպես նաև բացահայտ հակառուսական բովանդակությամբ պաստառներ:

Բանն այն է, որ Օրբանը ԵՄ ներսում ստեղծել է մի պետություն, որը հիմնված է կայսերական նոստալգիայի և պաթոսի վրա: Իրականում Հունգարիայի քաղաքական համակարգը ենթադրում է, որ իշխող կուսակցությունը, ունենալով ժողովրդական վստահության մանդատը, պարտավոր չէ հետևել իշխանության թևերի բաժանման սկզբունքին, ապահովել փոքրամասնությունների, ընդդիմության և ԶԼՄ իրավունքները: Բացի այդ Հունգարիայում տարածված են հայ իրականությունում ևս առկա կոռուպցիան և «խնամի-ծանոթ-բարեկամ» սկզբունքը: Օրինակ, Օրբանի հարազատ Ֆելչուտ գյուղում, որն ունի ընդամենը 1700 հոգի բնակչություն կառուցվել է 3800 հոգանոց մարզադաշտ և երկաթուղի: Դրանից հետո հայտնի դարձավ, որ Օրբանի փեսայի ընկերությունը կասկածվում է ԵՄ տրամադրած գումարների մսխման մեջ: Իսկ ԶԼՄ-ները երկրում գրեթե ամբողջապես պատկանում են Օրբանի մտերիմներին և ստեղծում վարչապետի համար հարմար հասարակական կարծիք:

Այս տեսանկյունից ցուցարարների բողոքը հասկանալի է: Սակայն, եթե անգամ ցուցարարներին հաջողվի արդյունքի հասնել և վերահաշվարկ իրականացնել՝ դրանից արդյունքները լուրջ փոփոխությունների չեն ենթարկվի. «Ֆիդեսի» և նրա կոալիցիոն գործընկեր Քրիստոնեադեմոկրատական ժողովրդական կուսակցության հաղթանակն անվիճելի է:

Բանն այն է, որ հունգարացիները պետք է ընտրություն կատարեին ազգայնականության հետ սահմանակից կայսերական հայրենասիրության պաթոսի և ԼԳԲՏ ու միգրանտների ջատագով «լիբերալ ժողովրդավարական» ուժերի միջև: ԶԼՄ-ների աշխատանքի արդյունքում հաղթեց պաթոսը: Ընդ որում, կայսերական պաթոսի ձայներ խլել էր նաև երկրորդ տեղը գրաված «Ջոբիկ» երբեմնի ազգայնական կուսակցությունը, որին բաժին է հասել 26 մանդատ:

Հունգարական բողոքի ալիքը, սակայն, այնքան էլ ժողովրդական չէ: Ամերիկյան կառավարությունը բացահայտ աջակցություն է հայտնում Սորոսի հովանավորած Կենտրոնական Եվրոպական Համալսարանին և լուրջ մեղադրանքներ հնչեցնում Օրբանի հասցեին: Նման իրավիճակում բարդ է խուսափել «ֆինանսավորված հեղաշրջման փորձ» պիտակավորումից:

Միամտություն կլինի ենթադրել նաև, որ կայսերական նկրտումներ ցուցաբերող Օրբանը ընթառաջ կգնա հրապարակում հավաքված տասնյակ հազարավոր մարդկանց պահանջին և կզիջի իր դիրքերը, ինչպես տեղի է ունենում, օրինակ Սլովակիայում:

Սլովակիայում բողոքի ցույցերը սկսվել են փետրվարին, երբ հայտնի դարձավ հետաքննող լրագրող Յան Կուչակի և նրա ընկերուհու սպանության մասին: Կուչակի վերջին հետաքննության արդյունքում պարզ էր դարձել, որ կառավարության ղեկավար Ռոբերտ Ֆիցոն ԵՄ տրամադրած գումարներով մեքենայություններ է կատարում, և որ այդ մեքենայություններին, ամենայն հավանականությամբ խառնված է իտալական մաֆիան:

Սլովակիան, շատերի համար անակնկալ կերպով, հանդես եկավ որպես քաղաքացիական հասարակության երկար տարիների փորձ ունեցող երկիր: Սկզբում, խաղաղ ցույցերի և հանրային ճնշման արդյունքում հրաժարական տվեց Ռոբերտ Ֆիցոն: Փետրվարի վերջին հրաժարական ներկայացրեց մշակույթի նախարար Մարեկ Մադյարիչը, իսկ մարտին նույն կերպ վարվեց ներքին գործերի նախարարը: Ապրիլի 15-ին Բրատիսլավայում տեղի ունեցավ 30 հազար հոգանոց ցույց՝ Կուչակի սպանությունը բացահայտելու պահանջով: Ապրիլի 18-ին Սլովակիայի ոստիկանապետ Տիբոր Գաշպարը հեռացավ պաշտոնից, իսկ Կուչակի սպանությամբ զբաղվելու է միջազգային քննիչների խումբը:

Հայաստանյան բողոքի ալիքը, կարծես, գտնվում է այս երկու իրավիճակների մեջտեղում. մի կողմից խաղաղ ցույցեր և արդարացի բողոք՝ ինչպես Սլովակիայում, մյուս կողմից պապանձված և արտաքուստ անտարբեր իշխանություններ՝ ինչպես Հունգարիայում: Ելքերը իրավիճակից երկուսն են՝ կա՛մ բողոքը պետք է վերափոխվի արևմտյան ֆինանսավորմամբ և գործակալների միջամտությամբ ստեղծված կենտրոնացված հակառուսական պայքարի, կա՛մ իշխանությունները պետք է գնան կոնկրետ զիջումների: Առաջինի համար արդեն օբյեկտիվորեն ուշ է՝ շարժումն արդեն ձևավորված է, իսկ երկրորդի համար ժամանակային սահմանափակումներ չկան՝ իշխանությունները միշտ էլ կարող են անել իրենց քայլը:

Տպագրվել է «Հայկական ժամանակ» օրաթերթի ապրիլի 20-ի համարում:

Տպել
5384 դիտում

«Արսենալ»-ն ու Հենրիխ Մխիթարյանը շնորհավորել են Հայաստանի անկախության տոնը

Վարչապետը հարգանքի տուրք է մատուցել Հայրենիքի անկախության համար իրենց կյանքը զոհաբերած հայորդիների հիշատակին

Ինչպիսին կլինեն տոնական միջոցառումները Գյումրիում ու Երեւանում. ժամանակացույց

Ինչո՞ւ են նախկինները գործում կամիկաձեների դեմ

Մամեդյարովի հետ հանդիպումից առաջ Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է Արցախի ԱԳ նախարարի հետ

ԵՄ-ի և ՎԶԵԲ-ի աջակցությամբ Հայաստանում բացվում է մասնավոր բաժնեմասնակցային ներդրումային ֆոնդ` 70 մլն եվրո ներգրավմամբ

Արման Սարգսյանը դիրքեր է ճանապարհել ոստիկանության զորքերի ծառայողներին (տեսանյութ)

Արարատի մարզի Նորամարգ գյուղում այրվել է մոտ 200 հակ անասնակեր

ՀՀ կառավարությունը որդեգրել է նորարարական և ներառական տնտեսություն կառուցելու ուղին. Տիգրան Ավինյան

Հանրայինն ունի իր հայեցողությամբ վերահեռարձակող ընտրելու իրավունք. Արա Շիրինյանի պատասխանը՝ Օղլաղչյանին

Իջեւանում՝ մարզպետարանին հարող կամրջից մինչև հիվանդանոցին հարող կամուրջ կտեղադրվեն լեդ լուսատուներ

Գյումրու դրամատիկականը «Թռիչք»-ով բացեց 154-րդ թատերաշրջանը

Աննա Հակոբյանը տեսակցել է շենքի 6-րդ հարկից ընկած 2․5 տարեկան Արվին Վիքսոմին (լուսանկարներ)

Արցախի Հադրութի շրջանի եւ Ֆրանսիայի Իզեր նահանգի միջեւ ստորագրվել է բարեկամության հռչակագիր. Արցախի ԱԳՆ

Միքայել Մինասյանի ընկերությունը «Առաջին ալիքին» վճարում է մի սերիալի չափ գումար. կոռուպցիոն սխեմայի վտանգ

ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է Ավստրալիայի խորհրդարանական պատվիրակության հետ

Արցախի նախագահը շնորհավորել է ՀՀ նախագահին՝ Անկախության օրվա կապակցությամբ

Առաջին ազատումը՝ Վալերի Օսիպյանի հրաժարականից հետո. 7-րդ վարչության պետն ազատվել է աշխատանքից

Վայոց ձորի մարզի որոշ դպրոցներում իրավիճակի թեժացման փորձերը մտահոգիչ ենք համարում. ԿԳՄՍՆ

Ամուլսարի պաշտպանության համար Երեւանում մեկնարկել է հանրահավաք